| YouTube Channel

प्रपञ्चः (prapaJcaH)

 
Apte
English
प्रपञ्चः [prapañcḥ], 1 Display, manifestation
रागप्रायः प्रपञ्चः
K.*
 151.
Development, expansion, extension
भरतज्ञकविप्रणीत- काव्यग्रथिताङ्का इव नाटकप्रपञ्चाः
Śi.*
 2.44.
Amplification, expatiation, explanation, elucidation.
Prolixity, diffuseness, copiousness
अलं प्रपञ्चेन.
Manifoldness, diversity.
Heap, abundance, quantity.
An appearance, phenomenon.
Illusion, fraud.
The visible world or universe, which is illusory and the scene of manifold action.
Reciprocal false praise.
Opposition, inversion.
Analysis.
(In dram. ) Ludicrous dialogue.
(In
gram.
 ) The repetition of an obscure rule in a clearer form.
Comp.
 -चतुर
a.
 skilful in assuming different forms
Amaru.-बुद्धि
a.
 cunning, deceitful. -वचनम् a prolix discourse, diffuse talk.
Apte Hindi
Hindi
प्रपञ्चः
"पुं* , प्रा* स*" - -
"प्रदर्शन, प्रकटीकरण"
प्रपञ्चः
"पुं* , प्रा* स*" - -
"विकास, फैलाव, विस्तार"
प्रपञ्चः
"पुं* , प्रा* स*" - -
"विस्तारण, विशद व्याख्या, स्पष्टीकरण, विवरण"
प्रपञ्चः
"पुं* , प्रा* स*" - -
"सुविस्तारता, प्रसार बाहुल्य"
प्रपञ्चः
"पुं* , प्रा* स*" - -
"बहुविधता, विविधता"
प्रपञ्चः
"पुं* , प्रा* स*" - -
"ढेर, प्राचुर्य, मात्रा"
प्रपञ्चः
"पुं* , प्रा* स*" - -
"दर्शन, दृश्यवस्तु"
प्रपञ्चः
"पुं* , प्रा* स*" - -
"माया, जालसाजी"
प्रपञ्चः
"पुं* , प्रा* स*" - -
"दृश्यमान जगत् जो केवल माया, और नानात्व का प्रदर्शन मात्र है"
प्रपञ्चः
पुं*
 - प्र+पञ्च्+घञ्
हास्यास्पद वार्तालाप
Tamil
Tamil
ப்ரபஞ்ச: : உலகம், விஸ்தாரத்தன்மை, விவரித்தல், குவியல், கூட்டம், தோற்றம், மாயை, தெளிவு, வஞ்சனை.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
प्रपञ्चः,
पुं,
 (प्रपञ्च्यते इति । प्र + पचि व्यक्तीकरणे+ घञ् ।) विपर्य्यासः । विस्तरः । इत्यमरः ॥
“विपर्य्यासो वैपरीत्यं भ्रमो वा मायेति स्वामी ॥
”इति भरतः ॥
सञ्चयः । प्रतारणम् । इतिमेदिनी । चे, १५ ॥
संसारः । यथा, --“पादुकापञ्चकस्तोत्रं पञ्चवक्त्राद्विनिर्गतम् ।षडाम्नायफलोपेतं प्रपञ्चे चातिदुर्लभम् ॥
”इति गुरुपादुकास्तोत्रम् ॥