| YouTube Channel

प्रतिमुक्त (pratimukta)

 
शब्दसागरः
English
प्रतिमुक्त
mfn.
(-क्तः-क्ता-क्तं)
1. Clothed, put upon, worn, armed, accoutred.
2. Thrown mutually or at one another.
3. Loosed or liberated re-
peatedly.
4. Released.
5. Hurled, flung.
E.
प्रति against, मुच् to
loosen,
aff.
क्त
Yates
English
प्रति-मुक्त (क्तः-क्ता-क्तं)
p. Liberated
thrown at
clothed.
Spoken Sanskrit
English
प्रतिमुक्त - pratimukta -
adj.
- given up
प्रतिमुक्त - pratimukta -
adj.
- relinquished
प्रतिमुक्त - pratimukta -
adj.
- bound
प्रतिमुक्त - pratimukta -
adj.
- hurled
प्रतिमुक्त - pratimukta -
adj.
- tied
प्रतिमुक्त - pratimukta -
adj.
- fastened
प्रतिमुक्त - pratimukta -
adj.
- liberated
प्रतिमुक्त - pratimukta -
adj.
- flung
प्रतिमुक्त - pratimukta -
adj.
- put on
प्रतिमुक्त - pratimukta -
adj.
- freed from
प्रतिमुक्त - pratimukta -
adj.
- released
प्रतिमुक्त - pratimukta -
adj.
- applied
प्रतिमुक्त pratimukta
adj.
relinquished
विधुत vidhuta
adj.
relinquished
संन्यस्त saMnyasta
adj.
relinquished
हारित hArita
adj.
relinquished
मुक्त mukta
adj.
relinquished
विमुक्त vimukta
adj.
relinquished
विरहित virahita ppp. relinquished
विनाकृत vinAkRta
adj.
left or relinquished by
प्रहीयते { प्रहा } prahIyate { prahA } verb pass. be relinquished or neglected
प्रहातव्य prahAtavya
adj.
to be relinquished or abandoned
सन्त्यक्त santyakta
adj.
entirely relinquished or abandoned
दुस्त्यज्य dustyajya
adj.
difficult to be relinquished or quitted
मुक्तरोष muktaroSa
adj.
one who has laid aside or relinquished anger
न्यस्तचिह्न nyastacihna
adj.
one who has relinquished one's marks or characteristics
Wilson
English
प्रतिमुक्त
mfn.
(-क्तः-क्ता-क्तं)
1 Clothed, armed, accoutred.
2 Thrown mutually or at one another.
3 Loosed or liberated repeatedly.
E.
प्रति against, मुच to loosen,
aff.
क्त.
Apte
English
प्रतिमुक्त [pratimukta], p. p.
Put on, worn, applied.
Tied, bound, fastened
Bhāg.*
3.18.1.
Armed, accoutred.
Liberated, released.
Restored, returned.
Flung, hurled.
Thrown, cast.
Apte 1890
English
प्रतिमुक्त p. p. 1 Put on, worn, applied.
2 Tied, bound, fastened.
3 Armed, accoutred.
4 Liberated, released.
5 Restored, returned.
6 Flung, hurled.
7 Thrown, cast.
Monier Williams Cologne
English
प्रति-°मुक्त
mfn.
put on, applied,
Ragh.
fastened, tied, bound,
BhP.
released, liberated, freed from (abl. ),
Ragh.
Rājat.
MārkP.
given up, relinquished, Mṛcch.
flung, hurled,
MBh.
Monier Williams 1872
English
प्रति-मुक्त, अस्, आ, अम्, put on, applied
fastened, tied, bound
clothed, armed, accoutred
released, liberated
loosed or liberated repeatedly
returned, restored
flung, hurled
thrown at one
another.
Apte Hindi
Hindi
प्रतिमुक्त
वि* - प्रति+मुच्+क्त
"धारण किया हुआ, पहना हुआ, प्रयुक्त किया हुआ"
प्रतिमुक्त
वि* - प्रति+मुच्+क्त
"कसा हुआ, बाँधा हुआ, जकड़ा हुआ"
प्रतिमुक्त
वि* - प्रति+मुच्+क्त
"शास्त्र से सज्जित, हथियारबंद"
प्रतिमुक्त
वि* - प्रति+मुच्+क्त
"मुक्त, छोड़ा हुआ"
प्रतिमुक्त
वि* - प्रति+मुच्+क्त
"लौटाया हुआ, वापिस किया हुआ"
प्रतिमुक्त
वि* - प्रति+मुच्+क्त
"फेंका हुआ, उछाला हुआ"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
प्रतिमुक्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಬಿಡಲ್ಪಟ್ಟ /ಬಂಧನದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ
निष्पत्तिः - > प्रति "+ मुच्लृ (मोक्षणे) - "क्तः" (३-२-१०२)
प्रयोगाः - > "गृहीतप्रतिमुक्तस्य धर्म विजयी नृपः श्रियं महेन्द्रनाथस्य जहार तु मेदिनीम् ॥"
उल्लेखाः - > रघु० ४-४३
प्रतिमुक्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ /ಉಡಲ್ಪಟ್ಟ /ತೊಡಲ್ಪಟ್ಟ
व्युत्पत्तिः - > प्रतिमुच्यते स्म
प्रतिमुक्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ /ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟ
प्रयोगाः - > "न मृत्युपाशैः प्रतिमुक्तस्य वीरा विकत्थनं तव गृह्णन्त्यभद्र"
उल्लेखाः - > भाग० ३-१८-२०
प्रतिमुक्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ /ಪ್ರತ್ಯರ್ಪಣ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ
प्रयोगाः - > "तद्बध्नतीभिर्मदरागशोभां विलोचनेषु प्रतिमुक्तमासीत्"
उल्लेखाः - > रघु० १६-५९
प्रतिमुक्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಹಿಂತಿರುಗಿದ /ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಹೋದ
L R Vaidya
English
pratimukta {% a. (f. क्ता) %} 1. Put upon, worn
2. tied, fastened
3. accoutred
4. released, liberated
5. hurled, flung, (pp. of मुच् with प्रति q.v.).
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
परिधिस्थः परिचर आमुक्तः प्रतिमुक्तवत्
अपिनद्धः पिनद्धोऽथ संनद्धो व्यूढकङ्कटः ७६५
दंशितो वर्मितः सज्जः संनाहो वर्म कङ्कटः
जगरः कवचं दंशस्तनुत्रं माठ्युरश्छदः ७६६
-wordlist-
परिधिस्थ (पुं), परिचर (पुं), आमुक्त (पुं), प्रतिमुक्त (पुं), अपिनद्ध (पुं), पिनद्ध (पुं), सन्नद्ध (पुं), व्यूढकङ्कट (पुं), दंशित (पुं), वर्मित (पुं), सज्ज (पुं), सन्नाह (पुं), वर्मन् (क्ली), कङ्कट (पुं), जगर (पुं), कवच (पुंक्ली), दंंश (पुं), तनुत्र (क्ली), माठी (स्त्री), उरश्छद (पुं)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
प्रतिमुक्तः, त्रि, (प्रतिमुच्यते स्मेति प्रति +मुच् + क्तः ।) परिहितवस्त्रादिः इत्यमरः ।२ ६५
(परित्यक्तः यथा, रघुः ४३ ।“गृहीतप्रतिमुक्तस्य धर्म्मविजयी नृपः ।श्रियं महेन्द्रनाथस्य जहार तु मेदिनीम्
”बद्धः यथा, भागवते १८ १० ।“न मृत्युपाशैः प्रतिमुक्तस्य वीराविकत्थनं तव गृह्णन्त्यभद्र
”प्रतिनिवृत्तः विच्युतः यथा, मार्कण्डेये १५ ।“नरकात् प्रतिमुक्तस्तु कृमिः पतितयाजकः
”प्रत्यर्पितः यथा, रघुः १६ ५९ ।“तद्बध्नतीभिर्मदरागशोभांविलोचनेषु प्रतिमुक्तमासाम्
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
प्रतिमुक्त
त्रि०
प्रति + मुच--क्त परिहिते परित्यक्ते अमरः