| YouTube Channel

प्रतिज्ञाहानि (pratijJAhAni)

 
शब्दसागरः
English
प्रतिज्ञाहानि
f.
(-निः) Giving up the argument.
E.
प्रतिज्ञा, and हानि
abandoning.
Yates
English
प्रतिज्ञा-हानि (निः) 2.
f.
Idem.
Wilson
English
प्रतिज्ञाहानि
f.
(-निः) Giving up the argument.
E.
प्रतिज्ञा, and हाति abandoning.
Monier Williams Cologne
English
प्रतिज्ञा—हानि
f.
giving up a proposition or argument,
Nyāyas.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
प्रतिज्ञाहानि
न०
“प्रतिदृष्टान्तधर्माभ्यनुज्ञा स्वदृष्टान्ते प्रति-ज्ञाहानिः” गौ० सू० उक्ते निग्रहस्थानभेदे विवृतञ्चेदंवृत्तौ “प्रतिज्ञाहानिं लक्षयति प्रतिकूलो दृष्टान्तो यत्र सपुतिदृष्टान्तः परपक्षः स्वः स्वीयः दृष्टान्तो यत्र स्वदृ-ष्टान्तः स्वपक्षः तथा स्वपक्षे परपक्षधर्माभ्यनुज्ञा प्रति-त्ताहानिः स्वयं विशिष्याभिहितपरित्याग इति फलि-तार्थः अपसिद्धान्तस्तु स्वयं विशिष्य नाभिधीयते इति ना-पमिद्धान्तसाङ्कर्य्यं सेयं पक्षहेतुदृष्टान्तसाध्यतदन्यहानि-भेदात् पञ्चधा भवति यथा शब्दोऽनित्यः कृतकत्वादित्युक्तेप्रत्यभिज्ञया बाधितविषयोऽयमित्युत्तरिते अस्तु तर्हिघट एव पक्ष इति, एवं तत्रैव ऐन्द्रिययत्वादिति हेतो-रनैकान्तिकत्वमिति प्रत्युक्ते अस्तु कृतकत्वादिति हेतुरिति, एवं पर्वतो वह्निमान् धूमादयोगोलकवदित्युक्तेदृष्टान्तः साधनविकल इति प्रत्युक्ते अस्तु तर्हि महा-वसवदिति, एवम् अत्रैव सिद्धसाधने प्रत्युक्ते अस्तुतर्हि इन्धनवानिति अन्यहानिस्तु विशेषणहान्यादिःयथा तत्रैव नीलधूमादित्युक्तेऽसमर्थविशेषेणत्वेन प्रत्युक्तेअस्तु तर्हि धूमादिति हेतुरित्यादि