| YouTube Channel

प्रतिक्य (pratikya)

 
Kridanta Forms
Sanskrit
तिक् (ति꣡कृँ॒ गत्यर्थः - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = तेकनम्
अनीयर् = तेकनीयः - तेकनीया
ण्वुल् = तेककः - तेकिका
तुमुँन् = तेकितुम्
तव्य = तेकितव्यः - तेकितव्या
तृच् = तेकिता - तेकित्री
क्त्वा = तेकित्वा / तिकित्वा
ल्यप् = प्रतिक्य
क्तवतुँ = तिकितवान् - तिकितवती
क्त = तिकितः - तिकिता
शानच् = तेकमानः - तेकमाना
तिक् (ति꣡कँ꣡ आस्कन्दने गतौ - स्वादिः - सेट्)
ल्युट् = तेकनम्
अनीयर् = तेकनीयः - तेकनीया
ण्वुल् = तेककः - तेकिका
तुमुँन् = तेकितुम्
तव्य = तेकितव्यः - तेकितव्या
तृच् = तेकिता - तेकित्री
क्त्वा = तेकित्वा / तिकित्वा
ल्यप् = प्रतिक्य
क्तवतुँ = तिकितवान् - तिकितवती
क्त = तिकितः - तिकिता
शतृँ = तिक्नुवन् - तिक्नुवती
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“तिक गतौ च”@} 2 चकारात् ‘आस्कन्दने’ इति संबध्यते।
3 तेककः-किका, तेककः-किका 4, तितेकिषकः-तितिकिषकः-षिका, तेतितकः-तिका
तेकिता-त्री, तेकयिता-त्री, तितेकिषिता-तितिकिषिता-त्री, तेतिकिता-त्री
5 तिक्नुवन्-ती, तेकयन्-न्ती, तितेकिषन्-तितिकिषन्-न्ती
-- -- तेकयमानः, तेकयिष्यमाणः, तेतिक्यमानः, तेतिकिष्यमाणः
संतिक्-संतिग्-संतिकौ-संतिकः
-- -- तेकितम्-तः, तेकितः, तितेकिषितः-तितिकिषितः, तेतिकितः-तवान्
6 तिकः, तेकः, तितेकिषुः-तितिकिषुः, तेतिकः
तेकितव्यम्, तेकयितव्यम्, तितेकिषितव्यम्-तितिकिषितव्यम्, तेतिकितव्यम्
तेकनीयम्, तेकनीयम्, तितेकिषणीयम्-तितिकिषणीयम्, तेतिकनीयम्
तेक्यम्, तेक्यम्, तितेकिष्यम्-तितिकिष्यम्, तेतिक्यम्
ईषत्तेकः-दुस्तेकः-सुतेकः
-- -- तिक्यमानः, तेक्यमानः, तितेकिष्यमाणः-तितिकिष्यमाणः, तेतिक्यमानः
तेकः, तेकः, तितेकिषः-तितिकिषः, तेतिकः
तेकितुम्, तेकयितुम्, तितेकिषितुम्-तितिकिषितुम्, तेतिकितुम्
तिक्तिः, तेकना, तितेकिषा-तितिकिषा, तेतिका
तेकनम्, तेकनम्, तितेकिषणम्-तितिकिषणम्, तेतिकनम्
तेकित्वा-तिकित्वा, तेकयित्वा, तितेकिषित्वा-तितिकिषित्वा, तेतिकित्वा
प्रतिक्य, 7 आतिक्य, प्रतितेकिष्य-प्रतितिकिष्य, प्रतेतिक्य
तेकम् २, तेकित्वा २, तिकित्वा २, तेकम् २, तेकयित्वा २, तितेकिषम्-तितिकिषम् २, तितेकिषित्वा-तितिकिषित्वा २, तेतिकम्
तेतिकित्वा २। 8
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(७१६)
02
=>
(५-स्वादिः-१२६६। सक। सेट्। पर।)
03
=>
[पृष्ठम्०६५६+ २५]
04
=>
[[१। ‘रलो व्युपधाद्धलादेः संश्च’ (१-२-२६) इति सेटः सनः कित्त्वविकल्पः। कित्त्वपक्षे गुणनिषेधः, कित्त्वाभावपक्षे गुणः। एवं सन्नन्ते सर्वत्र प्रक्रिया बोध्या। एवं क्त्वायामपि कित्त्वविकल्पो ज्ञेयः।]]
05
=>
[[२। ‘स्वादिभ्यः श्नुः, (३-१-७३) इति श्नुः विकरणप्रत्ययः। तस्य ङिद्वद्भावादङ्गस्य गुणो न।]]
06
=>
[[३। ‘इगुपधज्ञा--’ (३-१-१३५) इति कर्तरि कप्रत्ययः।]]
07
=>
[[आ। ‘तामातिक्य पदे पदेन चिबुके चातिग्नुवन् पाणिना चक्रे सध्नुवतां वधे दधृगसावृज्वीं मनोज्ञाकृतिम्।’ धा। का। २। ७०।]]
08
=>
[पृष्ठम्०६५७+ ३१]