| YouTube Channel

प्रक्षाल्य (prakSAlya)

 
Spoken Sanskrit
English
प्रक्षाल्य - prakSAlya -
adj.
- to be washed or purified
प्रक्षाल्य - prakSAlya -
adj.
- to be purified
प्रक्षाल्य - prakSAlya -
adj.
- to be washed
प्रक्षाल्य - prakSAlya -
ind.
- having washed or rinsed
प्रक्षाल्य - prakSAlya -
ind.
- having rinsed
प्रक्षाल्य - prakSAlya -
indecl.
- having washed
हस्तं प्रक्षाल्य उपविशतु - hastaM prakSAlya upavizatu -
sent.
- Wash [your] hand and sit down
Monier Williams Cologne
English
1. प्र-°क्षाल्य
mfn.
to be or purified,
MārkP.
2. प्र-°क्षाल्य
ind.
having washed or rinsed,
ŚBr.
MBh.
Monier Williams 1872
English
1. प्र-क्षाल्य, अस्, आ, अम्, to be washed or
purified.
2. प्र-क्षाल्य, ind. having washed, having rinsed.
Shabdartha Kaustubha
Kannada
प्रक्षाल्य
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ತೊಳೆಯಲ್ಪಡುವ
निष्पत्तिः - > प्र + क्षल (शौचकर्मणि) + णिच् - "ण्यत्" (३-१-१२४)
प्रक्षाल्य
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಶುದ್ಧ ಮಾಡಲ್ಪಡುವ
प्रक्षाल्य
पदविभागः - > अव्ययम्
कन्नडार्थः - > ತೊಳೆದು /ಶುಭ್ರವಾಗಿ ಮಾಡಿ
निष्पत्तिः - > प्र + क्षल (शौचकर्मणि) + णिच् - "क्त्वा" "ल्यप्" (७-१-३७)
प्रक्षाल्य
पदविभागः - > अव्ययम्
कन्नडार्थः - > ಚೊಕ್ಕಟವಾಗಿ ಮಾಡಿ
Kridanta Forms
Sanskrit
क्षल् (क्ष꣡लँ꣡ शौचकर्मणि - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = क्षालनम्
अनीयर् = क्षालनीयः - क्षालनीया
ण्वुल् = क्षालकः - क्षालिका
तुमुँन् = क्षालयितुम्
तव्य = क्षालयितव्यः - क्षालयितव्या
तृच् = क्षालयिता - क्षालयित्री
क्त्वा = क्षालयित्वा
ल्यप् = प्रक्षाल्य
क्तवतुँ = क्षालितवान् - क्षालितवती
क्त = क्षालितः - क्षालिता
शतृँ = क्षालयन् - क्षालयन्ती
शानच् = क्षालयमानः - क्षालयमाना
Sanskrit Tibetan
Tibetan
bkrus te
प्रक्षाल्य
bkrus nas
१) प्रक्षाल्य २) सूत्त्वा / सगित्व (?)
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“क्षल शौचकर्मणि”@} 2 3 ‘क्षल सञ्चलने--सञ्चये च’ -- इति क्षीरस्वामी भ्वादावपि पठति।
अन्ये तु क्षरतेर्भौवादिकस्य पाठमेदः क्षलधातुः इति वदन्ति।]] क्षालकः-लिका, चिक्षालयिषकः-षिका
4 क्षालयिता-त्री, चिक्षालयिषिता-त्री
क्षालयन्-न्ती, चिक्षालयिषन्-न्ती
क्षालयिष्यन्-न्ती-ती, चिक्षालयिषिष्यन्-न्ती-ती
क्षालयमानः, चिक्षालयिषमाणः
5 क्षालयिष्यमाणः, चिक्षालयिषिष्यमाणः
प्रक्षाल्-प्रक्षालौ-प्रक्षालः
-- 6 क्षालितम्-तः-तवान्, चिक्षालयिषितः-तवान्
क्षालः, चिक्षालयिषुः
क्षालयितव्यम्, चिक्षालयिषितव्यम्
7 क्षालनीयम्, चिक्षालयिषणीयम्
क्षाल्यम्, चिक्षालयिष्यम्
ईषत्क्षालः-दुःक्षालः-सुक्षालः
-- क्षाल्यमानः, चिक्षालयिष्यमाणः
क्षालः, चिक्षालयिषः
क्षालयितुम्, चिक्षालयिषितुम्
8 क्षालना, चिक्षालयिषा
9 प्रक्षालनम्, चिक्षालयिषणम्
क्षालयित्वा, चिक्षालयिषित्वा
प्रक्षाल्य, प्रचिक्षालयिष्य
क्षालम् २, क्षालयित्वा २, चिक्षालयिषम्
चिक्षालयिषित्वा २।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(३०१)
02
=>
(१०-चुरादिः-१५९७। सक। सेट्। उभ।)
03
=>
[[[अ]
04
=>
[[६। ण्यन्तस्य धातोरनेकाच्त्वात् ‘धातोरेकाचो हलादेः--’ (३-१-२२) इति यङ् न।]]
05
=>
[पृष्ठम्०३१५+ २३]
06
=>
[[आ। ‘दुर्दान्तचक् पशुपचुक्कनमप्यरौत्सीत् प्रक्षालितक्षितितलातुलवर्षरोधी। सन्दोलयन्नधिकपोलितमद्रिराजं सञ्चोलितं सुबहुमूलितशाखिबृन्दैः।।’ धा। का। ३-२१।]]
07
=>
[[१। ‘णेरनिटि’ (६-४-५१) इति णिलोपः।]]
08
=>
[[२। ‘ण्यासश्रन्थो युच्’ (३-३-१०७) इति युच्। तस्य अनादेशः। स्त्रियां टाप्।]]
09
=>
[[B। ‘प्रक्षालनाद्धि पङ्कस्य दूरादस्पर्शनं वरम्।’ इति स्मृतिः।]]