| YouTube Channel

पूय (pUya)

 
शब्दसागरः
English
पूय(ई)पूयी r. 1st cl. (पूयते)
1. To split or cleave.
2. To stink. दुर्गन्धे
अक० भेदने विशरणेच सक० दिवा० आत्म० सेट् ।
पूय
n.
 (-यं) Pus, matter, discharge from an ulcer, sore or wound,
E.
 पूय् to stink,
aff.
 अच्.
Capeller Eng
English
पू॑य
m.
n.
 pus.
Yates
English
पूय (यं) 1.
n.
 Pus, matter.
Spoken Sanskrit
English
पूय - pUya -
n.
 - puss
पूय - pUya -
m.
 - pus
पूय - pUya -
m.
 - suppuration
पूय - pUya -
m.
 - discharge from an ulcer or wound
पूय - pUya -
n.
 - purulent matter
पूय pUya
n.
 puss
नुदति / -ते { नुद् } nudati / -te { nud } verb push [ light switch ]
नोद्यगण्ड nodyagaNDa
m.
 pushbutton [ computer ]
त्रपुष trapuSa
n.
पूति pUti
m.
 pus
पूय pUya
m.
 pus
सार sAra
m.
 pus
क्षतज kSataja
n.
 pus
दूष्य dUSya
n.
 pus
पूयन pUyana
n.
 pus
प्रसित prasita
n.
 pus
मलज malaja
n.
 pus
नोद noda m push
अभिनुदति { अभिनुद् } abhinudati { abhinud } verb push
आतुदति { आतुद् } Atudati { Atud } verb push
आमीवति { आमीव् } AmIvati { AmIv } verb push
ऊहते { ऊह् } Uhate { Uh } verb push
तुदते { तुद् } tudate { tud } verb push
तुदति { तुद् } tudati { tud } verb push
नुदति { नुद् } nudati { nud } verb push
पूय pUya
n.
 puss
बिडालशावक biDAlazAvaka
m.
 pussy [ cat ]
सर्दिगृदि sardigRdi
m.
 pussy [ fem. organ, facetious ]
Wilson
English
पूय (ई) पूयी r. 1st cl. (पूयते)
1 To split or cleave.
2 To stink.
पूय
n.
 (-यं) Pus, matter, discharge from an ulcer or wound.
E.
 पूय to stink,
aff.
 अच्.
Apte
English
पूयः [pūyḥ] यम् [yam], यम् Pus, discharge from an ulcer or wound, suppuration, matter
भिषजे पूयशोणितम्
Ms.*
 3.18
पूयं चिकित्सकस्यान्नम् 4.22
12.72.
Comp.
 -अरिः the Nimba tree. -अलसः suppuration at the joints, white swelling.-उदः, -वहः
N.
 of a particular hell
Bhāg.*
 5.26.7.-रक्तः a kind of disease of the nose (wherein purulent blood or sanies flow out).
(क्तम्) ichor, sanies.
discharge of sanies from the nostrils
दोषैर्विदग्धैरथवापि जन्तोर्ललाटदेशे$भिहतस्य तैस्तु । नासा स्रवेत् पूयमसृग्विमिश्रं तं पूयरक्तं प्रवदन्ति रोगम् ॥ Suśr.
Apte 1890
English
पूयः
यं Pus, discharge from an ulcer or wound, suppuration, matter
Ms. 3. 180
4. 220
12. 72.
Comp.
अरिः the Nimba tree.
रक्तः a kind of disease of the nose (wherein purulent blood or sanies flow out). (
क्तं) {1} ichor, sanies. {2} discharge of sanies from the nostrils.
Monier Williams Cologne
English
पू॑य
m.
n.
 purulent matter, pus, suppuration, discharge from an ulcer or wound,
ŚBr.
&c.
Monier Williams 1872
English
पूय, अस्, अम्, m. n. pus, purulent matter, sup-
puration, discharge from an ulcer or wound.
—पूय-
भुज्, क्, क्, क्, eating purulent carcasses.
—पूय-
रक्त, अस्, m., scil. रोग, ‘having purulent blood, ’
a kind of disease of the nose with discharge of puru-
lent blood or sanies
(अम्), n. discharge of sanies
from the nostrils
ichor, sanies.
—पूय-वाह, अस्,
m. ‘filthy-streamed, ’ N. of a hell (in which filthy
water flows).
—पूय-शोणित, अम्, n. purulent blood,
ichor, sanies.
—पूयारि (°य-अरि°), इस्, m. ‘hostile
to suppuration, ’ the Nimb tree, Azadirachta Indica
(the leaves of which are used to produce dis-
persion or absorption of purulent matter).
—पूया-
लस (°य-अल्°), अस्, m. a particular disease of the
juncture of the eye
suppuration at the joints, white
swelling.
—पूयोद (°य-उद), अस्, m. ‘having
stinking water, ’ N. of a hell
[cf. पूय-वाह।]
Macdonell
English
पूय PŪYA, Ⅰ. P. pū́ya, putrefy, stink. ā, 🞄become stinking.
पूय pūya,
m.
n.
 pus, purulent matter.
Benfey
English
पूय पूय् + अ,
m.
 and
n.
 Pus, matter,
Man. 3, 180. -- Cf. πύϊον, πῦον, πῦος
Lat. pus.
Apte Hindi
Hindi
पूयः
नपुं*
 - पूय् + अच्
"पीप, फोड़ या घाव से निकलने वाला मवाद, पीप आना, मवाद निकलना"
पूयम्
पुं*
 - पूय् + अच्
"पीप, फोड़ या घाव से निकलने वाला मवाद, पीप आना, मवाद निकलना"
पूयः
पुं*
 - पूय्+अच्
"मवाद, किसी फोड़े या फुंसी से निकलने वाला, पीप"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
पूय
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹಣ್ಣಾದ ಗಾಯದಿಂದ ಹೊರಡುವ ಕೀವು /ಕೆಟ್ಟು ಹೋಗಿ ಬಿಳುಪಾದ ರಕ್ತ
निष्पत्तिः - > पूयी (विशरणे) - "अच्" (३-१-१३४)
प्रयोगाः - > "पूयं चिकित्सकस्यान्नम्"
उल्लेखाः - > मनु० ४-२२०
L R Vaidya
English
pUya {% m.n. %} Pus, discharge from an ulcer or wound, M.iii.180.
Bopp
Latin
पूय n. (r. पूय् s. अ) pus. (Gr. πῦον
lat. pus.)
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
शुष्कं वल्लूरमुत्तप्तं पूयदूष्ये पुनः समे ।
-wordlist-
वल्लूर (त्रि), उत्तप्त (क्ली), पूय (पुंक्ली), दूष्य (क्ली)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
पूय, ई ङ दुर्गन्धे । शीर्ण्याम् । इति कविकल्प-द्रुमः ॥
(भ्वा०-आत्म०-अक०-सक० च-सेट् ।निष्ठायामनिट् ।) षष्ठस्वरी । ई, पूतः । ङ, पूयते मत्स्यः दुर्गन्धः स्यादित्यर्थः । शीर्णिर्भेद-नम् । इति दुर्गादासः ॥
पूयं,
क्ली,
 (पूयते दुर्गन्धो भवतीति । पूय + अच् ।)पक्वव्रणादिसम्भवघनीभूतशुक्लवर्णविकृतरक्तम् ।पूँय इति भाषा । तत्पर्य्यायः । क्षतजम् २ मल-जम् ३ पूयनम् ४ । प्रसितम् ५ । इति शब्द-चन्द्रिका ॥
(यथा, महाभारते । ३ । १९९ । ५४ ।“ये च दुष्कृतकर्म्माणः पूयं तेषां विधीयते ॥
”)पूयवर्द्धनद्रव्याणि यथा, --नवधान्यमाषतिलकलायकुलत्थनिष्पावहरितक-शाकाम्ललवणकटुकगुडपिष्टविकृतिवल्लूरशुष्क-शाकाजाविकानूपौदकमांसवसाशीतोदककृश-रापायसदधिदुग्धतक्रप्रभृतीन् परिहरेत् ।“तक्रान्तैर्नवधान्यादिर्योऽयं वर्ग उदाहृतः ।दोषसंजननो ह्येष विज्ञेयः पूयवर्द्धनः ॥
”इति सुश्रुतः ॥
(अस्य विषयो यथा, --“वातादृते नास्ति रुजा न पाकःपित्तादृते नास्ति कफाच्च पूयः ॥
”इति सुश्रुते सूत्रस्थाने सप्तदशेऽध्याये ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
पूय दुर्गन्धे अक० भेदने विशरणे च
सक०
 दिवा० आत्म० सेट् ।पूय्यते अपूयिष्ट । अपूयिढ्रं (ध्वम्) पुपूये ।
पूय
न०
 पूय--अच् । व्रणादिनिःसृते रक्तविकारभेदे (पूँज) ।हेमच० । भावे ल्युट् । पूयन तत्रार्थे
न०
 शब्दच० ।
Capeller
German
पू॑य
m.
n.
 Jauche, Eiter.
Burnouf
French
पूय पूय
n.
 pus
gr.
πῦον
lat. pus.
पूयन
n.
 mms.
पूययामि c. de पूय्।
पूयारि
m.
 (अरि) melia azédarac.
Stchoupak
French
पूय-
m.
 nt. matière purulente, pus
suppuration, écoulement d'une
blessure ou d'une plaie.
°भुज्- ag. qui avale des matières purulentes.
°शोणित- nt. pus et sang, sanie.