पूतिनस्यः (pUtinasyaH)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritपूतिनस्यः, (पूतिर्दुर्गन्धो नस्यः नासिकाभवोरोगः ।) नासारोगभेदः । तस्य लक्षणम् । यथा, “दोषैर्विदग्धैर्गलतालुमूलेसंमूर्च्छितो यस्य समीरणस्तु ।निरेति पूतिर्मुखनासिकाभ्यांतं पूतिनस्यं प्रवदन्ति रोगम् ॥
”इति माधवकरः ॥
औषधं यथा, --“व्याघ्रीदन्तीवचाशिग्रुस्वरसव्योषसम्भवैः ।पाचितं लावणं तैलं पूतिनासागदं जयेत् ॥
”अथवा ।“त्रिकटुविडङ्गकसैन्धवबृहतीफलशिग्रुस्वरस-दन्तीभिः ।तैलं गोजलसिद्धं नस्यं स्यात् पूतिनस्यस्य ॥
”इति चक्रपाणिदत्तः ॥
(अस्य व्याख्याने श्रीकण्ठदत्तेन यद्बिदेहवचन-माहृतं तद्यथा । “नासिका भवो नस्यः पूति-र्नस्यो वायुर्यत्र तं पूतिनस्यम् ।” इहैव विदेहः ।“कफपित्तमसृङ्मिश्रं सञ्चितं मूर्द्ध्नि देहिनाम् ।विदह्यमुष्मणोद्गाढं रुजां कृत्वाक्षिशङ्खजाम् ॥
ततः प्रस्यन्दते घ्राणात् सरक्तं पूति पीतकम् ।पूतिनस्यन्तु तं विद्याद्घ्राणकण्डूल्वणप्रदम् ॥
”चिकित्सान्तरमस्य यथा, --“पूर्व्वोद्दिष्टे पूतिनस्ये च जन्तोःस्नेहस्वेदौ छर्द्दनं श्रंसनञ्च ।युक्तं भक्तं तीक्ष्णमल्पं लघुस्या-दुष्णं तोयं धूमपानञ्च काले ॥
”इत्युत्तरतन्त्रे त्रयोविंशेऽध्याये सुश्रुतेनोक्तम् ॥
)
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.