| YouTube Channel

पीलुः (pIluH)

 
Apte
English
पीलुः [pīluḥ], [पील्-उ]
An arrow.
An atom
प्रत्यक्षं न पुनाति नापहरते पापानि पीलुच्छटा Viś. Guṇa. 552.
An insect.
An elephant.
The stem of the palm.
A flower.
A group of palm trees
Mb.
 * 7.178.24.
A kind of tree.
A heap of bones.
The central part of the hand. -लु
n.
 The fruit of the Pīlu tree.
Comp.
 -पत्रः the Mūrvā plant.
पर्णी a kind of drug.
N.
 of two plants. -पाकवादिन्
m.
 a Vaiśeṣika. (One who maintains the doctrine that heat acts only onthe atoms of matter, as of a jar, and not on the whole body.)
Apte 1890
English
पीलुः [पील्-उ] 1 An arrow.
2 An atom.
3 An insect.
4 An elephant.
5 The stem of the palm.
6 A flower.
7 A group of palm trees.
8 A kind of tree.
9 A heap of bones.
10 The central part of the hand.
लु n. The fruit of the Pīlu tree
Comp.
पत्रः the Mūrvā plant.
पर्णी {1} a kind of drug. {2} N. of two plants.
पाकवादिन् m. a Vaiśeshika (one who maintains the doctrine that heat acts only on the atoms of matter, as of a jar, and not on the whole body).
Apte Hindi
Hindi
पीलुः
पुं*
 - पील् + उ
बाण
पीलुः
पुं*
 - पील् + उ
अणु
पीलुः
पुं*
 - पील् + उ
कीड़ा
पीलुः
पुं*
 - पील् + उ
हाथी
पीलुः
पुं*
 - पील् + उ
ताड का तना
पीलुः
पुं*
 - पील् + उ
फूल
पीलुः
पुं*
 - पील् + उ
ताड के वृक्षों का समूह
पीलुः
पुं*
 - पील् + उ
‘पीलु’ नाम का एक वृक्ष
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 गजः, हस्ती, करी, दन्ती, द्विपः, वारण-, मातङ्गः, मतङ्गः, कुञ्जरः, नागः, द्विरदः, इभः, रदी, द्विपायी, अनेकपः, विषाणी, करेणुः, पद्मी, लम्बकर्णः, शुण्डालः, कर्णिकी, दन्तावलः, स्तम्बेरमः, दीर्घवक्त्रः, द्रुमारिः, दीर्घमारुतः, विलोमजिह्वः, शक्वा, पीलुः, महामृगः, मतङ्गजः, षष्ठिहायनः
noun
वन्यपशुः , यस्य वक्षो अथ कक्षावलयः, श्लथाश्च लम्बोदरसः त्वग्बृहतीगलश्च पेचकेन सह स्थूला कुक्षिः अस्ति। तथा च यः शुण्ावान् अस्ति।
"हया जिहेषिरे हर्षाद् गम्भीरं जगजुः गजाः।"
Synonyms:
 पीलुः
noun
एकः रागः।
"पीलुः दिने गीयते।"
Synonyms:
 गजः, हस्ती, करी, दन्ती, द्विपः, वारणः, मातङ्गः, मतङ्गः, कुञ्जरः, नागः, द्विरदः, इभः, रदी, द्विपायी, अनेकपः, विषाणी, करेणुः, लम्बकर्णः, पद्मी, शुण्डालः, कर्णिकी, दन्तावलः, स्तम्बेरमः, दीर्घवक्त्रः, द्रुमारिः, दीर्घमारुतः, विलोमजिह्वः, शक्वा, पीलुः, मामृगः, मतङ्गजः, षष्ठिहायनः
noun
पशुविशेषः- सः पशुः यः विशालः स्थूलः शुण्डायुक्तः च।
"गजाय इक्षुः रोचते।"
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: पीलुः
Root: पीलु
Gender: पुं
Number: all
अर्थः ⇒
Meaning(s):
⇒ Careya arborea
Tamil Ūvakkāy
Shloka(s):
3|3|45|2 ► पीलौ गुडफलः स्रंसी श्यामश्चाथात्र शैलजे॥ (भूमिकाण्डः/वनाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|3|45|2 ⇢ पीलुः (पीलु) (पुं) ⇒ Careya arborea
Tamil Ūvakkāy ⇒
➠ 3|3|45|2 ⇢ गुडफलः (गुडफल) (पुं) ⇒ Careya arborea
Tamil Ūvakkāy ⇒
➠ 3|3|45|2 ⇢ स्रंसी (स्रंसिन्) (पुं) ⇒ Careya arborea
Tamil Ūvakkāy ⇒
➠ 3|3|45|2 ⇢ श्यामः (श्याम) (पुं) ⇒ Careya arborea
Tamil Ūvakkāy ⇒
Related word(s):
Tamil
Tamil
பீலு: : பூச்சி, புழு, யானை, பூ, அம்பு, ஒரு மரம், அணு.
अमरकोशः
Sanskrit
Word: पीलुः
Root: पीलु
Gender: पुं
Number: all
Meaning(s):
⇒ atom
⇒ worm
⇒ arrow
⇒ flower
⇒ elephant
⇒ piece of bone
⇒ group of palm trees or the stem of the palm
⇒ blossoms of baruwa sugarcane [Saccharum bengalense - Bot.]
⇒ slow match tree or toothbrush tree [Careya Arborea or Salvadora Persica -Bot.]
Shloka(s):
2|4|28|2 ► पीलौ गुडफलः स्रंसी तस्मिंस्तु गिरिसम्भवे॥ (वनौषधिवर्गः)
Synonym(s):
➠ 2|4|28|2 ⇢ पीलुः (पीलु) (पुं) ⇒ atom, worm, arrow, flower, elephant, piece of bone, group of palm trees or the stem of the palm, blossoms of baruwa sugarcane [Saccharum bengalense - Bot.], slow match tree or toothbrush tree [Careya Arborea or Salvadora Persica -Bot.]
➠ 2|4|28|2 ⇢ गुडफलः (गुडफल) (पुं) ⇒ jujube, slow match tree or toothbrush tree [Careya Arborea or Salvadora Persica - Bot.]
➠ 2|4|28|2 ⇢ स्रंसी (स्रंसिन्) (पुं) ⇒ pendulous, depending, miscarrying, falling down, slipping off, letting fall, becoming loose, slow match tree or toothbrush tree [Careya Arborea or Salvadora Persica - Bot.]
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः ➡ वृक्षः
जातिः ➡ वृक्षः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
पीलुः,
पुं,
 (पीलति प्रतिष्टम्नातीति । पील +“मृगय्वादयश्च ।” उणां । १ । ३७ । इति कुः ।)प्रसूनम् । परमाणुः । मतङ्गजः । अस्थि-खण्डम् । तालकाण्डः । इति मेदिनी । ले, ३२ ॥
बाणः । कृमिः । इति धरणिः ॥
कोङ्कणादि-देशे प्रसिद्धः फलवृक्षविशेषः । पील इतिभाषा । तत्पर्य्यायः । गुडफलः २ श्रंसी ३ ।इत्यमरः । २ । ४ । २८ ॥
शीतसहः ४ धानी ५विरेचनः ६ फलशाखी ७ श्यामः ८ करभ-वल्लभः ९ ॥
(यथा, महाभारते । २ । ५० । ४ ।“उष्ट्रवामीस्त्रिशतञ्च पुष्टाः पीलुशमीङ्गुदैः ॥
”)अस्य फलगुणाः । श्लेष्मवायुगुल्मनाशित्वम् ।पित्तदत्त्वम् । भेदकत्वम् । यत् स्वादु तिक्तंतत् नात्युष्णं त्रिदोषहरत्वञ्च । इति राज-निर्घण्टः ॥