| YouTube Channel

पीङ् (pIG)

 
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
 पी
मूलधातुः:
 पीङ्
धात्वर्थः:
 पाने
गणः:
 दिवादिः
कर्मकत्वं:
 सकर्मकः
इट्त्वं:
 अनिट्
उपग्रहः:
 आत्मनेपदी
रूपम्:
 पीयते
अनुबन्धादिविशेषः:
 ङित्
धातुप्रदीपः
Sanskrit
पीङ् पाने
- पीयते पिप्ये पेता पीतम् पेयम् आपीय 35
क्षीरतरङ्गिणी
Sanskrit
पीङ् पाने
- परयापि तृषा विवाधितो नहि रथ्यागतमम्बु पीयते पेता माङ् मान इति दुर्गः--मायते ह्वादौ (36) मिमीते 33
धातुवृत्तिः
Sanskrit
पीङ् (अर्थः) पाने
( पीयते, पिप्ये ) इत्यादि रीवत् ( पाययति ) "निगरण'' इति नित्यं परस्मैपदम् ( पाययते ) इति पिबतेः, "न पाद'' इति परस्मैपदनिषेधात्तङ् ( पीत्वा, पीतः, पोतवान् आपीय, आपायति ) पिबतेः 33
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“पीङ् पाने”@} 2 स्वादिः।
पायकः-यिका, पायकः-यिका, पिपीषकः-षिका, पेपीयकः-यिका
इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि दैवादिकधीङ्धातुवत्, 3 ज्ञेयानि।
पीयमानः, 4 पाययन्-न्ती, 5 पीवा, इतीमानि रूपाणि अधिकान्यत्रेति विशेषः।
आपीय 6।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (१००६)
02
=>
 (४-दिवादिः-११४१। सक। अनि। आत्म।)
03
=>
 (९०१)
04
=>
 [[२। ‘निगरणचलनार्थेभ्यश्च’ (१-३-८७) इति ण्यन्तात् नित्यं परस्मैपदम्।]]
05
=>
 [[३। ‘अन्येभ्योऽपि दृश्यन्ते (३-२-७५) इति वनिप्प्रत्यये एवं रूपम्।]]
06
=>
 [[B। ‘आपीय तद्गिरममाननिरीतरोषः प्रीतिं श्यतोऽस्य स करेण शिरोधिमच्छात्।’ धा। का। २। ५९।]]