| YouTube Channel

पितृपति (pitRpati)

 
शब्दसागरः
English
पितृपति
m.
 (-तिः) YAMA, regent of the dead.
E.
 पितृ a deceased pro-
genitor, and पति lord.
Yates
English
पितृ-पति (तिः) 2.
m.
 Yama.
Spoken Sanskrit
English
पितृपति - pitRpati -
m.
 - pitRs and the prajApatis
पितृपति - pitRpati -
m.
 - lord of the pitRs
Wilson
English
पितृपति
m.
 (-तिः) YAMA, regent of the dead.
E.
 पितृ a deceased progenitor, and पति lord.
Monier Williams Cologne
English
पितृ—पति
m.
 ‘lord of the P°s’,
N.
 of Yama,
MārkP.
pl.
 the P°s and the Prajā-patis,
BhP.
Apte Hindi
Hindi
पितृपतिः
पुं*
 पितृ-पतिः -
यम का विशेषण
Shabdartha Kaustubha
Kannada
पितृपति
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಯಮಧರ್ಮರಾಯ
व्युत्पत्तिः - > पितॄणां पतिः
प्रयोगाः - > "त्वं ब्रह्मा हरिरजसञ्ज्ञितस्त्वमिन्द्रो वित्तेशः पितृपतिरम्बुपतिः समीरः । सोमोऽग्निर्गगनमहीधरोऽब्धिसङ्घः किं स्तव्यं तव सकलात्मरूपधारः ॥"
उल्लेखाः - > मार्क०
L R Vaidya
English
pitf-pati {% m. %} an epithet of Yama.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 यमः, यमराट्, कृतान्तः, कालः, अन्तकः, वैवस्वतः, महिषध्वजः, महिषवाहनः, धर्मः, धर्मराजः, पितृपति, दण्डधरः, श्राद्धदेवः, शमनः, औडम्बरः, यमुनाभ्राता, दक्षिणदिक्पालः, दध्नः, भीमशासनः, शीर्णपादः, प्राणहरः, हरिः
noun
मृत्योः देवता, दक्षिणदिक्पालः यः जीवानाम् फलाफलम् नियमयति।
"दत्ताभये त्वयियमादपि दण्डधारे। "
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
यमः कृतान्तः पितृदक्षिणाशाप्रेतात्पतिर्दण्डधरोऽर्कसूनुः ।
कीनाशमृत्यू समवर्तिकालौ शीर्णाङ्घ्रिहर्यन्तकधर्मराजाः ॥ १८४ ॥
यमराजः श्राद्धदेवः शमनो महिषध्वजः ।
कालिन्दीसोदरश्चापि धूमोर्णा तस्य वल्लभा ॥ १८५ ॥
-wordlist-
यम (पुं), कृतान्त (पुं), पितृपति (पुं), दक्षिणाशापति (पुं), प्रेतपति (पुं), दण्डधर (पुं), अर्कसूनु (पुं), कीनाश (पुं), मृत्यु (पुं), समवर्तिन् (पुं), काल (पुं), शीर्णाङ्घ्रि (पुं), हरि (पुं), अन्तक (पुं), धर्मराज (पुं), यमराज (पुं), श्राद्धदेव (पुं), शमन (पुं), महिषध्वज (पुं), कालिन्दीसोदर (पुं), यमवल्लभा (स्त्री), धूमोर्णा (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
शमन
शमन, समवर्तिन्, प्रेतपति, पितृपति, कीनाश, वैवस्वत, कृतान्त, कालिन्दीसोदर, काल, अन्तक, धर्मराज, यम, दण्डधर, हरि, दक्षिणाशापति, श्राद्धदेव
शमनः समवर्ती च प्रेतपतिः पितृपतिश्च कीनाशः ।
वैवस्वतः कृतान्तः कालिन्दीसोदरः कालः ॥ ७१ ॥
अन्तको धर्मराजश्च यमो दण्डधरो हरिः ।
दक्षिणाशापतिः सद्भिः श्राद्धदेवश्च कथ्यते ॥ ७२ ॥
verse 1.1.1.71
page 0010
Mahabharata
English
Pitṛpati, Pitṛrāja, Pitṛrājan = Yama, q.v.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
पितृपतिः,
पुं,
 (पितॄणां पतिः ।) यमः । इत्य-मरः । १ । १ । ६१ ॥
(यथा, मार्कण्डेये । १०४ । ३७“त्वं ब्रह्मा हरिरजसंज्ञितस्त्वमिन्द्रोवित्तेशः पितृपतिरम्बुपतिः समीरः ।सोमोऽग्निर्गगनमहीधरोऽब्धिसंघःकिं स्तव्यं तव सकलात्मरूपधाम्नः ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
पितृपति
पु०
 ६ त० । यमे अमरः ।