| YouTube Channel

पाटक (pATaka)

 
शब्दसागरः
English
पाटक
m.
 (-कः)
1. The half of a village.
2. A shore, a bank, a flight
of steps leading to water.
3. Casting dice.
4. A musical instru-
ment.
5. A large span.
6. Expense or loss of capital or stock.
7. A splitter, a divider.
E.
 पट् to go, ल्युल्
aff.
Capeller Eng
English
पाटक
m.
 who splits or tears asunder.
Yates
English
पाटक (कः) 1.
m.
 The half of a vil-
lage
shore
a casting dice
a musical instrument
a large
pan
expense or loss of capital.
Wilson
English
पाटक
m.
 (-कः)
1 The half of a village.
2 A shore, a bank.
3 Casting dice.
4 A musical instrument.
5 A large span.
5 Expense or loss of capital or stock.
E.
 पट to go, ण्वुल्
aff.
Apte
English
पाटकः [pāṭakḥ], [पट् ण्वुल्]
A splitter, divider.
Part of a village.
The half of a village.
A kind of musical instrument.
A bank, shore.
A flight of steps leading to the water.
Loss of capital or stock.
A long span.
Throwing dice.
Apte 1890
English
पाटकः [पट्-ण्वुल्] 1 A splitter, divider.
2 Part of a village.
3 The half of a village.
4 A kind of musical instrument.
5 A bank, shore.
6 A flight of steps leading to the water.
7 Loss of capital or stock.
8 A long span.
9 Throwing dice.
Monier Williams Cologne
English
पाटक
m.
 a splitter, divider,
Hariv.
(only
L.
 ) the half or any part or a kind of village
a shore, bank
a flight of steps leading to the water
a kind of musical instrument
a long span (= महा-किष्कु)
expense or loss of capital or stock
throwing dice
Monier Williams 1872
English
पाटक, अस्, m. a splitter, divider, one who cleaves
or tears asunder
the half of a village, part of a
village, a kind of village
a shore, bank
a flight of
steps leading to the water
a kind of musical instru-
ment
a long span (= महा-किष्कु)
expense or
loss of capital or stock
throwing dice.
Benfey
English
पाटक पाटक, i. e. पट् + अक,
m.
 One
who divides, Hariv. 9767.
Apte Hindi
Hindi
पाटकः
पुं*
 - पट् + णिच् + ण्वुल्
"विदारक, विभाजक"
पाटकः
पुं*
 - पट् + णिच् + ण्वुल्
गाँव का एक भाग
पाटकः
पुं*
 - पट् + णिच् + ण्वुल्
गाँव का आधा हिस्सा
पाटकः
पुं*
 - पट् + णिच् + ण्वुल्
एक प्रकार का संगीत-उपकरण
पाटकः
पुं*
 - पट् + णिच् + ण्वुल्
"तट, किनारा"
पाटकः
पुं*
 - पट् + णिच् + ण्वुल्
घाट की चौड़ियाँ
पाटकः
पुं*
 - पट् + णिच् + ण्वुल्
मूलधन या पूंजी की हानि
पाटकः
पुं*
 - पट् + णिच् + ण्वुल्
वित्ता या बालिस्त
पाटकः
पुं*
 - पट् + णिच् + ण्वुल्
पासे फेंकना
Shabdartha Kaustubha
Kannada
पाटक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತಟ /ದಡ /ತೀರಪ್ರದೇಶ
निष्पत्तिः - > पट (भाषार्थे) + णिच् - "ण्वुल्" (३-१-१३३)
व्युत्पत्तिः - > पाटयति इति
पाटक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ಹಳ್ಳಿಯ ಒಂದು ಭಾಗ
पाटक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪಗಡೆಯಾಟದಲ್ಲಿ ಕಾಯಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವುದು
पाटक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ವಿಧ ವಾದ್ಯ
पाटक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಹಾಕಿಷ್ಕು
पाटक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮೂಲದ್ರವ್ಯವು ಕಡಿಮೆಯಾಗುವಿಕೆ
विस्तारः - > "पाटको रोधसि ग्रामैकदेशेऽक्षादिचालने । वाद्यभेदे महाकिष्कौ मूलस्यापचयेऽपि च" - हेम०
पाटक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಭೇದಿಸುವ /ಸೀಳುವ /ಕತ್ತರಿಸುವ /ತುಂಡುಮಾಡುವ
L R Vaidya
English
pAwaka {% m. %} 1. A splitter, a divider
2. part of a village
3. loss of capital
4. a kind of musical instrument
5. a bank, a shore
6. a flight of steps leading to water
7. throwing dice.
Indian Epigraphical Glossary
English
pāṭaka (IE 8-4
EI 4, 24
IA 18), ‘part of a village’, a
quarter
the outlying part of a village
a hamlet
often prefixed
to the name of localities
often modified to vāṭaka.
(EI 15, 17, 28), a land measure.
(IE 8-6), a land measure equal to forty droṇavāpas or to
five kulyavāpas
part of a village.
(EI 23, 24), a territorial division.
(SITI), portion of a field.
(SITI), anklet worn by women.
(LP), same as Gujarātī pāḍo, a street or the division of a
town.
Kridanta Forms
Sanskrit
पट् (प꣡टँ꣡ गतौ - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = पटनम्
अनीयर् = पटनीयः - पटनीया
ण्वुल् = पाटकः - पाटिका
तुमुँन् = पटितुम्
तव्य = पटितव्यः - पटितव्या
तृच् = पटिता - पटित्री
क्त्वा = पटित्वा
ल्यप् = प्रपट्य
क्तवतुँ = पटितवान् - पटितवती
क्त = पटितः - पटिता
शतृँ = पटन् - पटन्ती
पट् (प꣡टँ꣡ भाषार्थः - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = पाटनम् / पटनम्
अनीयर् = पाटनीयः / पटनीयः - पाटनीया / पटनीया
ण्वुल् = पाटकः - पाटिका
तुमुँन् = पाटयितुम् / पटितुम्
तव्य = पाटयितव्यः / पटितव्यः - पाटयितव्या / पटितव्या
तृच् = पाटयिता / पटिता - पाटयित्री / पटित्री
क्त्वा = पाटयित्वा / पटित्वा
ल्यप् = प्रपाट्य / प्रपट्य
क्तवतुँ = पाटितवान् / पटितवान् - पाटितवती / पटितवती
क्त = पाटितः / पटितः - पाटिता / पटिता
शतृँ = पाटयन् / पटन् - पाटयन्ती / पटन्ती
शानच् = पाटयमानः / पटमानः - पाटयमाना / पटमाना
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
पाटक m. *eine Art Dorf, Teil eines Dorfes, S II, 368, 10.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
पाटकस्तु तदर्धे स्यादाघाटस्तु घटोऽवधिः ।
अन्तोऽवसानं सीमा च मर्यादापि च सीमनि ॥ ९६२ ॥
-wordlist-
पाटक (पुं), आघाट (पुं), घट (पुं), अवधि (पुं), अन्त (पुं), अवसान (क्ली), सीमा (स्त्री), मर्यादा (स्त्री), सीमन् (स्त्री)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
पाटकः,
पुं,
 (पाटयति दीप्यतीति । पाटि +ण्वुल् ।) महाकिस्कुः । कटकान्तरम् । वाद्यम् ।अक्षादिचालनम् । मूलद्रव्यापचयः । रोधः ।इति मेदिनी ॥
ग्रामैकदेशः । इति हेमचन्द्रः ॥
(पाटयति छिनत्तीति । छेदके । भेदके, त्रि ।यथा, हरिवंशे । १७१ । १४ ।“अहं तमो घनीभूतमहमेब च पाटकः ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
पाटक
त्रि०
 पट--ल्युल् । १ छेदके २ महाकिष्कौ ३ कटकान्तरे४ वाद्ये ५ अक्षादिचालने ६ मूलद्रव्यापचये ७ रोधे मेदि०८ ग्नामैकदेशे हेमच० ।
Capeller
German
पाटक
m.
 Spalter, Zerreißer.
Burnouf
French
पाटक पाटक
m.
 (पट्
sfx. अक) action de jeter
les dés
perte d'un capital, d'une valeur.
Bord
rive.
Moitié
d'un village.
Grand empan.
Instrument de musique.