| YouTube Channel

पाचकः (pAcakaH)

 
Apte Hindi
Hindi
पाचकः
पुं*
- पच् + ण्वुल्
रसोइया
पाचकः
पुं*
- पच् + ण्वुल्
आग
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
अग्निः, वैश्वानरः, वीतहोत्रः, अग्निहोत्रः, हुरण्यरेताः, सप्तार्चि, विभावसुः, वृषाकपिः, स्वाहापतिः, स्वाहाप्रयः, स्वाहाभुक्, अग्निदेवः, अग्निदेवता, धनञ्जयः, जातवेदः, कृपीटयोनिः, शोचिष्केशः, उषर्बुधः, बृहद्भानुः, हुतभुक्, हविरशनः, हुताशः, हुताशनः, हविर्भुक्, हव्यवाहनः, हव्याशनः, क्रव्यवाहनः, तनुनपात्, रोहिताश्वः, आशुशुक्षणिः, आश्रयाशः, आशयाशः, आश्रयभुक्, आश्रयध्वंसी, पावकः, पावनः, तेजः, वह्निः, ज्वलनः, अनलः, कृशानुः, वायुसखा, वायुसखः, दहनः, शिखी, शिखावान्, कृष्णवर्त्मा, अरणिः, घासिः, दावः, पचनः, पाचनः, पाचकः, जुहुवान्, वाशिः, अर्चिष्मान्, प्रभाकरः, छिदिरः, शुन्ध्युः, जगनुः, जागृविः, अपाम्पितः, जलपित्तः, अपित्तम्, हिमारातिः, फुत्करः, शुक्रः, आशरः, समिधः, चित्रभानुः, ज्वालाजिह्वा, कपिलः, विभावसुः, तमोनुद्, शुचिः, शुक्रः, दमुनः, दमीनः, अगिरः, हरिः, भुवः
noun
देवताविशेषः-हिन्दुधर्मानुसारम् अग्नेः देवतास्वरूपम्।
"अग्नेः पत्नी स्वाहा।"
Synonyms:
सूपकारः, पचकः, पाचकः, पचः, पचेलुकः, सूदाध्यक्षः, भक्ष्यकारः, अन्नसंस्कर्ता, भक्तकारः, औदेनिकः, आन्धसिकः
noun
यः अन्यान् कृते अन्नं पचति।
"अस्माकं सूपकारः स्वादयुक्तम् अन्नं पचति।"
Synonyms:
अग्निः, पावकः, पावनः, तेजः, वह्निः, ज्वलनः, अनलः, कृशानुः, वायुसखा, वायुसखः, दहनः, शिखी, शिखावान्, कृष्णवर्त्मा, अरणिः, घासिः, दावः, पचनः, पाचनः, पाचकः, जुहुवान्, वाशिः, अर्चिष्मान्, प्रभाकरः, छिदिरः, शुन्ध्युः, जगनुः, जागृविः, अपाम्पितः, जलपित्तः, अपित्तम्, हिमारातिः, फुत्करः, शुक्रः, आशरः, समिधः, चित्रभानुः, ज्वालाजिह्वा, कपिलः, विभावसुः, तमोनुद्, शुचिः, शुक्रः, दमुनः, दमीनः, अगिरः, हरिः, कविः
noun
तेजःपदार्थविशेषः।
"पर्वते दृश्यमानः धूमः अग्नेः सूचकः।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
पाचकः,
पुं,
(पचतीति पच् + ण्वुल् ।) अग्निः ।इति हलायुधः
(“तच्चादृष्टहेतुकेन विशेषेणपक्वामाशयमध्यस्थं पित्तं चतुर्व्विधमन्नपानंपचति विरेचयति रसदोषमूत्रपुरीषाणितत्रस्थमेव चात्मशक्त्या शेषाणां पित्तस्थानानांशरीरस्य चाग्निकर्म्मणानुग्रहं करोति तस्मिन्पित्ते पाचकोऽग्निरिति संज्ञा ।” इति सुश्रुतेसूत्रस्थाने एकविंशेऽध्याये
) त्रि, सूपकारः ।पाककर्त्ता यथा, --“पुत्त्रपौत्त्रगुणोपेतः शास्त्रज्ञो मिष्टपाचकः ।शूरश्च कठिनश्चैव सूपकारः उच्यते
”इति चाणक्यम्
अन्नादिपाककारकौषधादिश्च