| YouTube Channel

परीक्ष् (parIkS)

 
Apte
English
परीक्ष् [parīkṣ], 1 Ā.
To examine, look at or scrutinize carefully
अतः परीक्ष्य कर्तव्यं विशेषात् संगतं रहः
Ś.*
5.24
सन्तः परीक्ष्यान्यतरद्भजन्ते
M.*
1.2
Ms.*
9.14.
To test, try, put to the test
मायां मयोद्भाव्य परीक्षितो$सि
R.*
2.65
यत्नात् परीक्षितः पुंस्त्वे
Y.*
1.55 'carefully tested as to potency'.
To observe, perceive.
Apte 1890
English
परीक्ष् {c1c} A. 1 To examine, look at or scrutinize carefully
अतः परीक्ष्य कर्तव्यं विशेषात्संगतं रहः Ś. 5. 24
संतः परीक्ष्यान्यतरद्भजंते M. 1. 2
Ms. 9. 14.
2 To test, try, put to the test
मायां मयोद्भाव्य परीक्षितोऽसि R. 2. 65
यत्नात्परीक्षितः पुंस्त्वे Y. 1. 55 ‘carefully tested as to potency’.
3 To observe, perceive.
Monier Williams Cologne
English
परीक्ष् (परि-√ ईक्ष्) Ā. परीक्षते (pr.
p.
परीक्षत्,
MBh.
imp. पर्य्-ऐक्षत् [Sāy. -ऐच्छत्]
ŚBr.
),
to look round, inspect carefully, try, examine, find out, observe, perceive,
ŚBr.
&c.
&c.
:
Caus.
परीक्षयति, to cause to examine or investigate,
Mn.
Monier Williams 1872
English
परीक्ष् परीक्ष् (परि-ईक्ष्), cl. 1. A. -ईक्षते,
-ईक्षितुम्, to look round, inspect carefully, examine,
investigate, scrutinize
to observe, perceive: Caus.
-ईक्षयति, -यितुम्, to cause to examine or inves-
tigate.
Apte Hindi
Hindi
परीक्ष्
भ्वा* आ* परि-ईक्ष् -
"जांच करना, ध्यानपूर्वक जांच पड़ताल करना"
परीक्ष्
भ्वा* आ* परि-ईक्ष् -
"परीक्षण करना, जाँच करना, परीक्षा लेना"
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
परीक्ष्
verb
ज्ञानपरीक्षणार्थं पृच्छनानुकूलव्यापारः।
"अध्यापकः छात्राणां गणितज्ञानं परीक्षते।"
Synonyms:
अनुसंधा, अनुसन्धा, विमृश्, वीक्ष्, अवेक्ष्, परीक्ष्, समीक्ष्
verb
वृत्तस्य वा विषयस्य वा मूलकारणानाम् अन्वेषणानुकूलः व्यापारः।
"आरक्षकाः तथ्यान् अनुसन्दधति।"
Synonyms:
चिकित्स, परीक्ष्
verb
वैद्यकर्तृकः रुजाहेतुज्ञानतत्परिहारनिरूपणानुकूलः व्यापारः।
"चिकित्सकः शयानं रुग्णं चिकित्सति।"
Synonyms:
परीक्ष्, विमर्शय
verb
रुजाहेतुं ज्ञातुं शारीरिकद्रव्याणां यन्त्रस्य साहाय्येन रासायनिकपद्धत्या वा अवलोकनानुकूलः व्यापारः।
"चिकित्सकः प्रयोगशालायां रक्तं परीक्षते।"
Synonyms:
परीक्ष्, अनुदृश्, आचक्ष्
verb
सर्वतोभावेन दर्शनानुकूलः व्यापारः।
"अहं अस्य यन्त्रस्य व्यवस्थां पर्यैक्षे।"
Synonyms:
परीक्ष्, समीक्ष्, प्रत्यवेक्ष्, अन्ववेक्ष्, विलोकय, समवलोकय, समालोकय, अनुसंधा, अनुसन्धा
verb
कार्यं सम्यग्रीत्या सम्पद्यते वा इति वीक्षणानुकूलः व्यापारः।
"अस्माकं कार्यं भाषाविदः परीक्षिष्यन्ते।"
Synonyms:
अन्विष्, अन्वेष्, अनुसन्धा, परीक्ष्, निरूप्
verb
व्यक्तिवस्तुस्थानदयः कुत्र अस्ति इतिप्रकारकः शोधनात्मकः व्यापारः।
"आरक्षकाः हन्तारम् अन्विष्यन्ति।"
Synonyms:
परीक्ष्, निरीक्ष्, संलक्ष्, विविच्
verb
गुण-योग्यतादीन् गुणान् अवलोक्य गुणस्तर-निर्धारणानुकूलः व्यापारः।
"सुवर्णकारः अग्निपरीक्षया सुवर्णं परीक्षते ।"
Synonyms:
परीक्ष्, अवलोक्, निरीक्ष्, अवेक्ष्, समीक्ष्, वीक्ष्, अभिवीक्ष्, आलोच्, निरूप्, अनुसन्धा, अन्विष्, अन्वेष्, अनुयुज्, विमृश्, निश्चि, विनिश्चि, विचि
verb
योग्यतापरीक्षणानुकूलव्यापारः।
"तस्य कार्यं परीक्ष्यते प्रथमम्।"
Stchoupak
French
परीक्ष्-
(ईक्ष्-) regarder autour, regarder avec attention
examiner, mettre à la preuve, expérimenter
caus. faire examiner, faire
rechercher
परीक्षित- examiné, éprouvé.