| YouTube Channel

परिसर (parisara)

 
शब्दसागरः
English
परिसर
m.
(-रः)
1. Ground on the skirts of a river or mountain, or
contiguous to a town, &c.
2. Death, dying.
3. Rule, precept,
prescribed mode.
4. Part, place, site.
5. Width, breadth.
E.
परि
about, or end, term, &c. सर going, from सृ to go,
aff.
अप्.
Capeller Eng
English
परिसर
a.
adjacent, contiguous, lying near or upon
(—°)
m.
standing-place, position, environs, proximity.
Yates
English
परि-सर (रः) 1.
m.
Ground on the
skirts of a river or mountain
death
precept
park
width.
Spoken Sanskrit
English
परिसर - parisara -
m.
- surroundings
परिसर - parisara -
m.
- environment
परिसर - parisara -
adj.
- adjacent
परिसर - parisara -
adj.
- contiguous
परिसर - parisara -
adj.
- contiguous on
परिसर - parisara -
adj.
- lying near or on
परिसर - parisara -
adj.
- adjoining
परिसर - parisara -
m.
- verge
परिसर - parisara -
m.
- death
परिसर - parisara -
m.
- border
परिसर - parisara -
m.
- environs
परिसर - parisara -
m.
- rule
परिसर - parisara -
m.
- proximity
परिसर - parisara -
m.
- broadcast
परिसर - parisara -
m.
- precept
परिसर - parisara -
m.
- position
परिसर - parisara -
m.
- neighbourhood
परिसर - parisara -
m.
- god
परिसर - parisara -
m.
- site
परिसर - parisara -
m.
- ambience
परिसर - parisara -
m.
- veils or artery
परिसर - parisara -
m.
- surroundings
उद्वेष्ट - udveSTa -
adj.
- surrounding
परिग - pariga -
adj.
- surrounding
पारिहारिक - pArihArika -
adj.
- surrounding
परिज्मन् - parijman -
adj.
- surrounding
परिकलयितृ - parikalayitR -
adj.
- surrounding
परिक्षित् - parikSit -
adj.
- surrounding
परिषद्वन् - pariSadvan -
adj.
- surrounding
परीत - parIta -
adj.
- surrounding
परितत्नु - paritatnu -
adj.
- surrounding
परीवृत - parIvRta -
adj.
- surrounding
पर्युपागत - paryupAgata -
adj.
- surrounding
पर्युपस्थित - paryupasthita -
adj.
- surrounding
मण्डलिन् - maNDalin -
adj.
- surrounding
वलयितृ - valayitR -
adj.
- surrounding
परिभू - paribhU -
adj.
- surrounding
परिषद् - pariSad -
adj.
- surrounding
परिक्रिया - parikriyA -
f.
- surrounding
परिवृति - parivRti -
f.
- surrounding
परिवृत्ति - parivRtti -
f.
- surrounding
परिसर - parisara -
m.
- environment
पर्यावरण - paryAvaraNa -
n.
- environment
अनुष्ठानकालिकपरिसर - anuSThAnakAlikaparisara -
m.
- runtimeenvironment [ computer ]
चलनकालिकपरिसर - calanakAlikaparisara -
m.
- runtimeenvironment [ computer ]
परिसरविकारी - parisaravikArI -
m.
- environmentvariable [ computer ]
निर्माणाधार - nirmANAdhAra -
m.
- developmentenvironment [ computer ]
निर्माणपरिसर - nirmANaparisara -
m.
- developmentenvironment [ computer ]
विधिलेखनाधार - vidhilekhanAdhAra -
m.
- programmingenvironment [ computer ]
विधिलेखनपरिसर - vidhilekhanaparisara -
m.
- programmingenvironment [ computer ]
निर्माणालम्बन - nirmANAlambana -
n.
- developmentenvironment [ computer ]
विधिलेखनालम्बन - vidhilekhanAlambana -
n.
- programmingenvironment [ computer ]
प्रविभक्तप्रसङ्गपरिसर - pravibhaktaprasaGgaparisara -
m.
- distributedcomputingenvironment(DCE) [ computer ]
प्रविभक्तसङ्गणनपरिसर - pravibhaktasaGgaNanaparisara -
m.
- distributedcomputingenvironment(DCE) [ computer ]
बहिर्लोक - bahirloka -
m.
- environment
परिसर parisara
m.
veils or artery
आवरीतृ AvarItR
adj.
one who veils or covers
परिसर parisara
m.
surroundings
परिबर्ह paribarha
m.
surroundings
परिवार parivAra
m.
surroundings
हरिव्रत harivrata
adj.
one whose sphere or whose surroundings are yellow
परिसर parisara
m.
verge
प्रान्त prAnta
m.
n.
verge
यौवनप्रान्त yauvanaprAnta
m.
extreme verge or end of youth
परिसर parisara
m.
environs
अवधि avadhi
m.
environs
आभोग Abhoga
m.
environs
उपविचार upavicAra
m.
environs
कट kaTa
m.
environs
उपशल्य upazalya
n.
environs
उपपुरी upapurI
f.
environs of a city
क्षेत्रिय kSetriya
n.
environs of a place
उपपौरिक upapaurika
adj.
being near or in the environs of a city
परिसर parisara
m.
ambience
Wilson
English
परिसर
m.
(-रः)
1 Ground on the skirts of a river or mountain, or contiguous to a town, &c.
2 Death, dying.
3 Rule, precept, prescribed mode.
4 Part, place, site.
5 Width, breadth.
E.
परि about, or end, term, &c. सर going, from सृ to go,
aff.
अप्.
Apte
English
परिसरः [parisarḥ], 1 Verge, border, proximity, vicinity, neighbourhood, environs (of a river, mountain, town
&c.
)
गोदावरीपरिसरस्य गिरेस्तटानि
U.*
3.8
परिसरविषयेषु लीढमुक्ताः
Ki.*
5.38.
Position, site.
Width, breadth.
Death.
A rule, precept.
A god.
A vein, artery
परिसरपद्धतिं हृदयमारुणयो दहरम्
Bhāg.*
1.87.18.
Apte 1890
English
परिसरः 1 Verge, border, proximity, vicinity, neighbourhood, environs (of a river, mountain, town &c.)
गोदावरीपरिसरस्य गिरेरतटानि U. 3. 8
परिसरविषयेषु लीढमुक्ताः Ki. 5. 38.
2 Position, site.
3 Width, breadth.
4 Death.
5 A rule, precept.
6 A god.
Monier Williams Cologne
English
परि-सर a परि-सर्प See परिसृ, परि-सृप्,
p.
604.
परि-सर b
mfn.
adjacent, adjoining, contiguous,
Sāy.
on
RV.
iii, 33, 2
lying near or on (comp. ),
Megh.
Uttarar.
परि-सर
m.
position, site,
Suśr.
verge, border, proximity, neighbourhood, environs,
Kāv.
Pañc.
(cf. परी-स्°)
a vein or artery,
BhP.
death,
L.
a rule, precept,
L.
a god,
L.
Monier Williams 1872
English
परिसर परि-सर। See परि-सृ below.
परि-सर, अस्, m. standing-place, position, site
verge, border, proximity, neighbourhood, environs,
ground on the border of a river or mountain or
contiguous to a town, &c.
width, breadth
death,
dying
rule, precept, prescribed mode
a god.
Benfey
English
परिसर परिसर, i. e. परि-सृ + अ,
I.
adj.
Encompassing, Megh. 68,
II.
m.
1. Border, Pañc. 25, 3.
2. Proximity,
Vikr. d. 119.
3. Standing-place, Suśr. 2,
166, 21.
--
Comp.
गोदावरी-,
adj.
being
near the Godāvarī, Utt. Rāmac. 56, 2.
Apte Hindi
Hindi
परिसरः
पुं*
- परि + सृ +
"तट, किनारा, सामीप्य, आसपास, पड़ौस, पर्यावरण (किसी नदी, पहाड़ या नगर का)"
परिसरः
पुं*
- परि + सृ +
"स्थिति, स्थान"
परिसरः
पुं*
- परि + सृ +
"चौड़ाई, अर्ज"
परिसरः
पुं*
- परि + सृ +
मृत्यु
परिसरः
पुं*
- परि + सृ +
"नियम, विधि"
परिसरः
पुं*
- परि+सृ+घ
" शिरा, धमनी, वाहिनी"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
परिसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗ್ರಾಮ ನಗರ ನದಿ ಮತ್ತು ಬೆಟ್ಟಗಳ ಸಮೀಪ ಪ್ರದೇಶ/ಇವುಗಳ ಅಂಚು
निष्पत्तिः - > परि+सृ (गतौ) "अप्" (३-३-५७)
प्रयोगाः - > "परिसरविषयेषु लीढमुक्ताः हरिततृणोद्गमशङ्कया मृगीभिः"
उल्लेखाः - > किरा० ५-३८
परिसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿಧಿ/ದೈವ/ಅದೃಷ್ಟ
परिसर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮೃತ್ಯು
विस्तारः - > "भवेत्परिसरो मृन्त्यौ विधावपि पुंस्यम्" मेदि०, "परिसरः प्रान्तभूदेवैक्योर्मृतौ" हेम०
L R Vaidya
English
parisara {% m. %} 1. Verge, border, neighbourhood, environs, especially of a river or mountain, वृंदावनविपिने परिसरपरिगतयमुनाजलपूते Git.G.i., or वृक्षवाटिकापरिसरे संधिं कृत्वा Mrich.iii.
2. death
3. a rule, a precept.
Bopp
Latin
परिसर m. (r. सृ praef. परि s. अ) circuitus, ambitus. UR.
73. 5. MEGH. 68.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
? parisara, nt., in a colophon Mv 〔i.193.12〕, daśabhūmayaḥ mahāvastuparisaraṃ, acc. to Senart introduction (from the mg. environs, vicinity)
he also thinks of possibly emending to parivartam (q.v.), section.
Indian Epigraphical Glossary
English
parisara (EI 11), an area.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
पर्यन्तभूः परिसरः स्यात्कर्मान्तस्तु कर्मभूः ९६३
-wordlist-
पर्यन्तभू (स्त्री), परिसर (पुं), कर्मान्त (पुं), कर्मभू (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
परिसर
परिसर, कट
ग्रामान्तिकमुपशल्यं पर्यन्तः परिसरः कटः प्रोक्तः
verse 2.1.1.259
page 0031
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
परिसरः,
पुं,
(परिसरन्त्यत्र परि + सृ + “पुंसीति ।”३ ११८ इति घः ।) पर्य्यन्तभूः नदी-नगरपर्व्वतादेरुपान्तभूमिः इत्यमरभरतौ
(यथा, मेघदूते ६९ ।“मुक्ताजालैः स्तनपरिसरच्छिन्नसूत्रैश्च हारै-र्नैशो मार्गः सवितुरुदये सूच्यते कामिनीनाम्
”)मृत्युः विधिः इति मेदिनी रे २७९
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
परिसर
पु०
परि + स--अप् नदीनगरपवतादेः पर्य्यन्तभूमौअमरः मृत्यौ विधाने मेदि०
Burnouf
French
परिसर परिसर
m.
(सृ) circuit
environs d'une
ville, d'une montagne, etc.
Au fig. révolution de la vie, destinée
mort.
परिसर्या
f.
circuit, détour
action d'errer autour,
d'approcher
service [de valet].
परिसार
m.
action d'errer autour.
Stchoupak
French
परि-सर-
a. ifc. qui se trouve à côté de, qui est sur (ifc.)
m.
bords, proximité, voisinage, environs
veine, artère
-ण- nt. fait de
s'approcher, d'être à proximité.
°विषय-
m.
voisinage, environs.