परिवर्जन (parivarjana)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
English परिवर्जन parivarjana killing
परिवर्जन parivarjana abstaining from
परिवर्जन parivarjana slaughter
परिवर्जन parivarjana act of avoiding
परिवर्जन parivarjana escaping
परिवर्जन parivarjana giving up
परिवर्जन parivarjana abstinence
Wilson
EnglishApte
Englishपरिवर्जनम् [parivarjanam], 1 Leaving, quitting, abandoning.
Giving up, resigning.
Killing, slaughter.
Apte 1890
EnglishMonier Williams Cologne
EnglishMonier Williams 1872
EnglishBenfey
EnglishApte Hindi
Hindiपरिवर्जनम्
- परि + वृज् + ल्युट्
"छोड़ना, त्यागना, तजना"
परिवर्जनम्
- परि + वृज् + ल्युट्
"छोड़ देना, तिलांजलि देना"
परिवर्जनम्
- परि + वृज् + ल्युट्
"वध, हत्या"
Shabdartha Kaustubha
Kannadaपरिवर्जन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತ್ಯಜಿಸುವುದು/ಬಿಡುವುದು/ತೊರೆದುಬಿಡುವುದು
निष्पत्तिः - > परि+वृजी (वर्जने) "ल्युट्" (३-३-११५)
प्रयोगाः - > "विपर्ययो येन कृतः स्वपित्रोस्तस्योपपत्नीपरिवर्जनं किम्"
उल्लेखाः - > उद्भटः
परिवर्जन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಂಹರಿಸುವುದು/ಕೊಲ್ಲುವುದು
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritपरिवर्ज्जनं, (परिवर्ज्यते परित्यज्यते प्राणैर्येन ।परि + वृज् + णिच् + ल्युट् ।) मारणम् । इत्य-मरः । २ । ८ । ११४ ॥
(भावे ल्युट् ।) परित्यागः ।यथा, उद्भटः ।“गोप्यो न दोषो मथुराङ्गनानांधूर्त्तस्य कृष्णस्य हि रीतिरेषा ।विपर्य्ययो येन कृतः स्वपित्रो-स्तस्योपपत्नीपरिवर्ज्जनं किम् ॥
”परिवर्ज्जनीया यथा, कौर्म्मे उपरिभागे १५ अः ।“एकशय्यासनं पंक्तिभाण्डपक्वान्नमिश्रणम् ।याजनाध्ययने योनिस्तथैव सहभोजनम् ॥
सहाध्यायस्तु दशमः सहयाजनमेव च ।एकादश समुद्दिष्टा दोषाः साङ्कर्य्यसङ्गिताः ॥
समीपे चाप्यवस्थानात् पापं संक्रमते नृणाम् ।तस्मात् सर्व्वप्रयत्नेन साङ्कर्य्यं परिवर्ज्जयेत् ॥
”“यस्मिन्देशे न सम्मानो न प्रीतिर्न च बान्धवाः ।न च विद्यागमः कश्चित्तं देशं परिवर्ज्जयेत् ॥
”इति चाणक्यम् ॥
“ब्राह्मणं बालिशं क्षत्त्रमयोद्धारं विशं जडम् ।शूद्रमक्षरसंयुक्तं दूरतः परिवर्ज्जयेत् ॥
कुभार्य्याञ्च कुमित्रञ्च कुराजानं कुसौहृदम् ।कुबन्धुञ्च कुदेशञ्च दूरतः परिवर्ज्जयेत् ॥
”इति गरुडपुराणे ११३ अध्यायः ॥
(“यस्य वै भाषमाणस्य रुजत्यूर्द्धमुरोभृशम् ।अन्नञ्च च्यवते भुक्तं स्थितञ्चापि न जीर्य्यति ॥
बलञ्च हीयते यस्य तृष्णा चाभिप्रवर्द्धते ।जायते हृदि शूलञ्च तं भिषक् परिवर्ज्जयेत् ॥
”इति चरकेणेन्द्रियस्थाने षष्ठेऽध्याय उक्तम् ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskritपरिवर्जन परिवर्ज्यतेऽसुभिरनेन वृज--णिच्--ल्युट् ।१ मारणे । वृज--भावे ल्थुट् । २ त्यागे अमरः । पतिता-दीनां शय्यासनादौ परिवर्जनमुक्तं यथा“एकशय्यासनं पङ्क्तिभाण्डपक्वान्नमिश्रणम् । याज-नाध्ययने योनिस्तथैव सह भोजनम् । सहाध्यायस्तुदशमः सहयाजनमेव च । एकादश तमुद्दिष्टा दोषाःसाङ्कर्य्यसंज्ञिताः । समीपे चाप्यवस्थानात् पापं संक्र-मते नृणाम् । गस्मात् सर्वप्रयत्नेन साङ्कर्य्यं परिव-र्जयेत्” इति कौर्मे उपरिभागे १५ अ० । देशभेदावर्ज-नीया यथा “यरियन्देशे न सम्मानी न प्रीतिर्न चबान्धवाः । न च विद्यागमः कश्चित्तं देशं परिवर्जयेत्”चाणक्यः । वर्ज्यमनुव्यादयो यथा “ब्राह्मणं वालिशंजत्रमयोद्धारं विशं जडम् । शूद्रमक्षरसंयुक्तं दूरतःपरिवर्जयेत् । कुभार्य्याञ्च कुमित्रञ्च कुराजानं कुसौहृ-दम । कुबन्धुञ्च कुदेशञ्च यकतः परिवर्जयेत्” तरुडपु०
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.