| YouTube Channel

परार्थ (parArtha)

 
शब्दसागरः
English
परार्थ
mfn.
 (-र्थः-र्था-र्थं)
1. Having another object or sense, &c.
2.
Designed or purposed by another.
3. The highest interest.
4.
The chief meaning.
n.
 (-र्थं) For the sake or good of another.
E.
पर, and अर्थ object.
Capeller Eng
English
1 परार्थ
m.
 highest (or another's) advantage, interest,
business, or matter. °—,
acc.
 &
loc.
adv.
 for another's sake, for
others.
2 परार्थ
a.
 having another object, dependent on another
person or thing.
Yates
English
परा_र्थ (र्थः-र्था-र्थं)
a. Having another
meaning
for another's good.
Spoken Sanskrit
English
परार्थ parArtha
adj.
 dependent on something else
परार्थ parArtha
adj.
 designed for another
परार्थ parArtha
adj.
 having another object
परार्थ parArtha
m.
 another's advantage or interest
परार्थ parArtha
m.
 important object
परार्थ parArtha
m.
 sexual intercourse
परार्थ parArtha
m.
 highest advantage or interest
Wilson
English
परार्थ
mfn.
 (-र्थः-र्था-र्थं)
1 Having another object or sense, &c.
2 Designed or purposed by another.
n.
 (-र्थं) For the sake or good of
another.
E.
 पर, and अर्थ object.
Monier Williams Cologne
English
परार्थ a
m.
 the highest advantage or interest, an important object,
MBh.
sexual intercourse,
Pañc.
an°'s adv° or int° (ibc. , °र्थम्
ind.
 or °र्थे
ind.
 for another or for others or for something else),
Mn.
MBh.
Kāv.
&c.
परार्थ
mfn.
 (also -क) having an° object
designed for an°
dependent on something else (-ता
f.
 -त्व
n.
 ),
ŚrS.
Sāṃkhyak.
Tarkas.
परार्थ b परार्ध
&c.
 See under पर,
p.
 587, col. 3.
Monier Williams 1872
English
परार्थ परार्थ, परार्ध, परार्ध्य। See
p. 534, col. 3.
Macdonell
English
परार्थ para‿artha,
m.
 great importance
anotherʼs 🞄affair or interests, advantage of others
🞄(chief thing =) copulation: -m, lc., °—, for anotherʼs 🞄sake, for the good of others
a.
 having 🞄another purpose
existing for others
-ka,
a.
 🞄id.: -tva,
n.
 abst. ɴ.
-tā,
f.
 abst. ɴ.
-vādin,
a.
 speaking for another, proxy.
Apte Hindi
Hindi
परार्थ
वि* पर-अर्थ -
दूसरा ही उद्देश्य या अर्थ रखने वाला
परार्थ
वि* पर-अर्थ -
"दूसरे के लिए अभिप्रेत, अन्य के लिए किया हुआ"
परार्थः
पुं*
 पर-अर्थः -
सर्वोच्च हित या लाभ
परार्थः
पुं*
 पर-अर्थः -
किसी दूसरे का हित
परार्थः
पुं*
 पर-अर्थः -
मुख्य अर्थ
परार्थः
पुं*
 पर-अर्थः -
सर्वोच्च उद्देश्य (अर्थात् मैथुन)
परार्थम्
अव्य* पर-अर्थम् -
दूसरे के लिए
परार्थः
पुं*
 पर-अर्थः -
मुक्ति
परार्थः
पुं*
 पर-अर्थः -
दूसरों के लिए उपयोगी पदार्थ
Shabdartha Kaustubha
Kannada
परार्थ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಇತರನ ಪ್ರಯೋಜನ/ಇತರನಿಗಾಗುವ ಪ್ರಯೋಜನ
व्युत्पत्तिः - > परस्यार्थः
प्रयोगाः - > "एते सत्पुरुषाः परार्थघटकाः स्वार्थान् परित्यज्य ये", "स्वार्थो यस्य परार्थ एव स पुमानेकः सतामग्रणीः", "तथा हि सर्वे तस्यासन् परार्थैकफला गुणाः"
उल्लेखाः - > भर्तृ० १-६४, , रघु० १-२९
परार्थ
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
व्युत्पत्तिः - > परः अर्थः उद्देशो यस्य
परार्थ
पदविभागः - > अव्यय
कन्नडार्थः - > ಇತರನ ಪ್ರಯೋಜನವೇ ಕಾರಣವಾಗಿ ಉಳ್ಳ/ಇನ್ನೊಬ್ಬನ ಕಾರ್ಯವೇ ನಿಮಿತ್ತವಾಗಿ ಉಳ್ಳ
L R Vaidya
English
para-arTa {% (I) m. %} 1. the highest interest
2. the interest of another
3. the chief meaning
4. the highest object.
para-arTa {% (II) a. %} 1. done for another, designed for another, R.i.29
2. having another aim or meaning.
Lanman
English
parārtha, m. the sake of others
-am,
-e, adv. for others. [artha, 1302c 4.]
Abhyankara Grammar
English
परार्थ (1) the sense of another word
cf. परार्थाभिधानं वृत्तिः इत्याहुः । M.Bh. on II.1.1, Vart.2
(2) for the sake of, or being of use in, the next (सूत्र)
cf.परार्थे मम भविष्यति सन्यत इद्भवतीति, M. Bh. on I.1.59 Vart. 8.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
परार्थ
त्रि०
 परस्मै इदम् “अर्थेन सह नित्यसमासोबिशेष्यनिघ्नता च” वार्त्ति० अर्थेन सह नित्यं चतुर्थीत० ।१ परनिमित्तके । परः अर्थो उद्देश्यो यस्य वा तत्रार्थे६ त० । २ परप्रयोजनादौ पु ।
Capeller
German
1. परार्थ
m.
 höchster Vorteil, fremde Angelegenheit
°—, Acc. u. Loc. adv. um
eines anderen willen, für andere.
2. परार्थ für andere o. für einen anderen
Zweck geschehend. Abstr.
°ता
f.
 ,
°त्व
n.
परार्थ॑
m.
 die fernere, jenseitige, spätere
Hälfte
die größte Zahl (auch
n.
 ).