| YouTube Channel

पद्मकन्द (padmakanda)

 
Shabdartha Kaustubha
Kannada
पद्मकन्द
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತಾವರೆಯ ಗೆಡ್ಡೆ
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
पद्मकन्दः,
पुं,
 (पद्मस्य कन्दः ।) कमलकन्दः ।तत्पर्य्यायः । शालूकम् २ पद्ममूलम् ३ कटा-ह्वयम् ४ शालुकम् ५ जलालूकम् ६ । अस्यगुणाः । कटुत्वम् । विष्टम्भित्वम् । रूक्षत्वम् ।रुच्यत्वम् । कषायत्वम् । कफपित्तकाशतृष्णादाह-विनाशित्वञ्च । इति राजनिर्घण्टः ॥
अपि च ।“पद्मादिकन्दः शालूकं करहाटश्च कथ्यते ।मृणालमूलं भिष्माण्डं जलालूकञ्च कथ्यते ॥
शालूकं शीतलं वृष्यं पित्तदाहास्रनुद्गुरु ।दुर्जरं स्वादुपाकञ्च स्तन्यानिलकफप्रदम् ॥
संग्राहि मधुरं रूक्षं भिष्माण्डमपि तद्गुणम् ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
पद्मकन्द
पु०
 ६ त० । कमलकन्दे शालूके “शालुकं शीतलंवृष्यं षित्तदाहास्रनुद् गुरु । दुर्जरं स्वादुपाकञ्च स्तन्या-निलकफप्रदम् । संग्राहि मधुरं रूक्षं गिष्माण्डमपितद्गुणम्” भावप्र० ।