| YouTube Channel

पत्तन (pattana)

 
शब्दसागरः
English
पत्तन
n.
 (-नं)
1. A town, a city.
2. A sort of drum.
E.
 पत् to go, तनन्
aff.
Capeller Eng
English
पत्तन
n.
 town, city
m.
pl.
N.
 of a people.
Yates
English
पत्तन (नं) 1.
n.
 A town
a drum.
Wilson
English
पत्तन
n.
 (-नं)
1 A town, a city.
2 A sort of drum.
E.
 पत to go, तनन्
aff.
Apte
English
पत्तनम् [pattanam], 1 A town, city (opp. ग्राम)
पत्तने विद्यमाने$पि ग्रामे रत्नपरीक्षा
M.*
 1
एको वासः पत्तने वा वने वा
Bh.*
 3.12.
A musical instrument, मृदङ्ग.
Apte 1890
English
पत्तनं 1 A town, city (opp. ग्राम)
पत्तने विद्यमानेऽपि ग्रामे रत्नपरीक्षा M. 1.
2 A musical instrument, मृदंग.
Monier Williams Cologne
English
पत्तन
m.
pl.
N.
 of a people,
VP.
पत्तन
n.
 (ifc. f(आ). ) a town, city,
MBh.
Kāv.
&c.
 (cf. धर्म- and पट्टन).
Monier Williams 1872
English
पत्तन पत्तन, अम्, n. (said to be fr. rt. 1.
पत्), a town, city
[cf. Lat. op-pidum.]
—पत्तन-
बणिज्, क्, m. a town-tradesman, one who carries on
his business in a town.
—पत्तनाधिपति (°न-
अध्°), इस्, m. ‘governor of a city, ’ N. of a prince.
Macdonell
English
पत्तन pat-tana,
n.
 town.
Benfey
English
पत्तन पत्तन, i. e. पद् + तन (cf.
Lat. op-pidum),
n.
 A town, Mālav.
13, 15.
Apte Hindi
Hindi
पत्तनम्
नपुं*
 - "पतित गच्छति जना यस्मिन्, पत् + तनन्"
"कस्बा, नगर "
Shabdartha Kaustubha
Kannada
पत्तन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಗರ/ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮುಖ್ಯಪಟ್ಟಣ
निष्पत्तिः - > पत्लृ (गतौ) "ततन्" (उ० ३-१५०)
व्युत्पत्तिः - > पतन्ति जना अत्र
प्रयोगाः - > "पत्तने विद्यमानेऽपि ग्रामे रत्नपरीक्षा"
उल्लेखाः - > माल० १
पत्तन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮೃದಂಗ/ಮದ್ದಳೆ
L R Vaidya
English
pattana {% n. %} A town, a city, किं सति पत्तने ग्रामे रत्नपरीक्षा Mal.i. (Cf. पट्टन.)
Bopp
Latin
पत्तन n. (r. पद् s. तन) urbs. HIT. 63. 16. (Sensu et ra-
dice convenit lat. oppidum, ob-pidum
v. पद्.)
Indian Epigraphical Glossary
English
pattana (IE 8-4
IP), a township
suffixed to the names of
cities like Aṇahillapura-pattana (modern Pāṭan in the Kadi Dis-
trict of the former Baroda State).
Sanskrit Tibetan
Tibetan
grong khyer
१) गृह २) नगर ३) पत्तन ४) पुर् ५) पुर ६) मन्दिर
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
नगरी पूः पुरी द्रङ्गः पत्तनं पुटभेदनम् ॥ ९७१ ॥
निवेशनमधिष्ठानं स्थानीयं निगमोऽपि च ।
-wordlist-
नगरी (स्त्री), पुर् (स्त्री), पुरी (त्रि), द्रङ्ग (पुं), पत्तन (क्ली), पुटभेदन (क्ली), निवेशन (क्ली), अधिष्ठान (क्ली), स्थानीय (क्ली), निगम (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
पत्तन
पत्तन, अधिष्ठान, निगम, पुटभेदन, नगर, नगरी, द्रङ्ग, स्थानीय, पुर्, पुरी, पुर
पत्तनं स्यादधिष्ठानं निगमः पुटभेदनम् ।
नगरं नगरी द्रङ्गः स्थानीयं पूः पुरी पुरम् ॥ २८५ ॥
verse 2.1.1.285
page 0034
Mahabharata
English
Pattana, name of a city. § 515 (Karṇadigvijaya): III, 254, 15246 (conquered by Karṇa on his digvijaya).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
पत्तनं,
क्ली,
 (पतन्ति गच्छन्ति जना यस्मिन् । पत ऌगतौ + “वीपतिभ्यां तनन् ।” उणां ३ । १५० । इतितनन् ।) नगरम् । इत्यमरः । २ । २ । १० ॥
(यथा, भागवते । ७ । २ । १४ ।“पुरग्रामव्रजोद्यानक्षेत्रारामाश्रमाकरान् ।खेटखर्व्वटघोषांश्च ददहुः पत्तनानि च ॥
”)महती पुरी । इति श्रीधरस्वामी ॥
मृदङ्गः ।इति हारावली ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
पट्ट(त्त)न
न०
 पट(त)न्ति जना यत्र पट--पत, वा तनन् नेट् । प्रधाननगरे ।
पत्तन
न०
 पतत्यत्र बा० आघारे तन । १ नगरे महापु-र्य्याम् अमरः २ मृदङ्गे हारा० ।
Capeller
German
पत्तन
m.
 Volksname (Pl.
n.
 ) Stadt.
Burnouf
French
पत्तन पत्तन
n.
 (पद्
sfx. तन) ville.
Cf. lat.
oppidum.
पत्तनबणिज्
m.
 marchand.
Stchoupak
French
पत्तन-
nt. ville, cité.
पत्तनाधिपति-
m.
n.
 d'un prince.