| YouTube Channel

पणव (paNava)

 
शब्दसागरः
English
पणव mf. (-वः-वा) A sort of musical instrument
a small drum or
tabor.
E.
 पण् business or price, वा to sound,
aff.
 क
it is also
read प्रणव.
Capeller Eng
English
पणव
m.
 a kind of drum.
Yates
English
पणव (वः-वा) 1.
n.
f.
 A sort of mu-
sical instrument, a small drum.
Spoken Sanskrit
English
पणव paNava
m.
 small drum or a kind of cymbal
पणव paNava
m.
 kind of metre
Wilson
English
पणव
mf. (-वः-वा) A sort of musical instrument
a small drum or
tabor.
E.
 पण business or price, वा to sound,
aff.
 क, it is also
प्रणव.
Apte
English
पणवः [paṇavḥ], A kind of musical instrument, a small drum or tabor
Bg.*
 1.13
Śi.*
 13.5
गुरु-पणव-वेणु-गुञ्जाभेरी......
Bk.*
 18.45.
Apte 1890
English
पणवः A kind of musical instrument, a small drum or tabor
Bg. 1. 13
Śi. 13. 5.
Monier Williams Cologne
English
पणव
m.
 (prob.
fr.
 प्र-णव) a small drum or a kind of cymbal (used to accompany singing),
MBh.
Kāv.
 (also f(आ). ,
L.
 )
a kind of metre,
Col.
 (v.l. पन्°)
N.
 of a prince,
VP.
Monier Williams 1872
English
पणव पणव, अस्, m. (probably for प्र-
णव), a sort of musical instrument, a small drum
or tabor or a kind of cymbal, one used to accompany
singing
also (आ), f. a kind of metre consisting of
four lines of ten or five syllables each.
Macdonell
English
पणव paṇava,
m.
 kind of drum.
Benfey
English
पणव पणव (probably for प्रणव),
m.
 A kind of drum, Bhag. 1, 13.
Apte Hindi
Hindi
पणवः
पुं*
 - पणं स्तुति वाति-पण + वा + क
एक प्रकार का वाद्ययंत्र
Shabdartha Kaustubha
Kannada
पणव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮದ್ದಳೆ
निष्पत्तिः - > वा(गतिगन्धनयोः) "कः" (३-२-३)
व्युत्पत्तिः - > पणं व्यवहारं वाति
प्रयोगाः - > "द्रुतमध्वनन्नुपरिपाणिवृत्तयः पणवा इवाश्वचरणक्षता भुवः"
उल्लेखाः - > माघ० १३-५
पणव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಆನೆ ಮೊದಲಾದುವುಗಳ ಹೆಗಲು
विस्तारः - > "गजस्कन्धेऽपि पणवः" वैज०
L R Vaidya
English
paRava {% m. %} A sort of musical instrument, Bg.i.13.
Indian Epigraphical Glossary
English
paṇava (EI 24), a musical instrument.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
mkhar rnga
१) पणव २) पाणविक
khar rnga
पणव
cang te'u
१) डमरु २) डमरुक ३) पणव
cang cang te'u
१) डमरु २) डमरुक ३) पणव
अभिधानचिन्तामणिपरिशिष्टम्
Sanskrit
--source--
हूतौ हक्कारकाकारौ च चण्डालानां तु वल्लकी ॥ ८१ ॥
काण्डवीणा कुवीणा च डक्कारी किंनरी तथा ।
सारिका खुङ्खणी चाथ दर्दरे कलसीमुखः ॥ ८२ ॥
सूत्रकोणो डमरुकं समौ पणवकिकणौ ।
शृङ्गवाद्ये शृङ्गमुखं हुडुक्कस्तालमर्दलः ॥ ८३ ॥
काहला तु कुहाला स्याच्चण्डको लाहला च सा ।
संवेशप्रतिबोधार्धे द्रगडद्रकटावुभौ ॥ ८४ ॥
देवतार्चनतूर्ये तु धूमलो वलिरित्यपि ।
क्षुल्लकं मृतयात्रायां मङ्गले प्रियवादिका ॥ ८५ ॥
रणोद्यमे त्वर्धतूरो वाद्यभेदास्तथापरे ।
डिण्डिमो झर्झरो मडुस्तिमिला किरिकिच्चिका ॥ ८६ ॥
लम्बिका टट्टरी वेध्या कलापूरादयोऽपि च ।
-wordlist-
हक्कारक (पुं), आकार (पुं), काण्डवीणा (स्त्री), कुवीणा (स्त्री), डक्कारी (स्त्री), किंनरी (स्त्री), सारिका (स्त्री), खुङ्खणी (स्त्री), दर्दर (पुं), कलसीमुख (पुं), सूत्रकोण (पुं), डमरुक (क्ली), पणव (पुं), किङ्कण (पुं), शृङ्गवाद्य (क्ली), शृङ्गमुख (क्ली), हुडुक्क (पुं), तालमर्दक (पुं), काहला (स्त्री), कुहाला (स्त्री), चण्डकोलाहला (स्त्री), द्रगड (पुं), द्रकट (पुं), देवतार्चनतूर्य (क्ली), धूमल (पुं), बलि (पुं), क्षुण्णक (क्ली), प्रियवादिका (स्त्री), अर्धतूर (पुं), डिण्डिम (पुं), झर्झर (पुं), मड्डु (पुं), तिमिला (स्त्री), किरिकिच्चिका (स्त्री), लम्बिका (स्त्री), टट्टरी (स्त्री), वेध्या (स्त्री), कलापूरा (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
आनक
आनक, पटह, डिण्डिम, पणव
आनकः पटहो ज्ञेयो डिण्डिमः पणवस्तथा ॥ ९७ ॥
verse 1.1.1.97
page 0012
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
पणवः,
पुं,
 (पणं स्तुतिं वातीति । पण + वा + कः ।)गायनपटहः । (यथा, गीतायाम् । १ । १३ ।“ततः शङ्खाश्च भेर्य्यश्च पणवानकगोमुखाः ।सहसैवाभ्यहन्यन्त स शब्दस्तुमुलोऽभवत् ॥
”)प्रणव इति केचित् । इत्यमरभरतौ ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
पणव पुंस्त्री० पणं स्तुतिं वाति वा--क । पटहे द्विरूपकोषः
Stchoupak
French
पणव-
m.
 petit tambour d'accompagnement
-इन्- a. qui possède un
tambour.