पट्ट (paTTa)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 पट्ट m.
  (-ट्टः)
	 1. Cloth.
	 2. Coloured cloth,  wove silk.
	 4. A turban,  &c.
or cloth for that purpose.
	 5. A coloured silk turban. 
	 6. A fillet
bound round the head.
	 7. A bandage,  a ligature,  a cloth bound
round a sore,  &c.
	 8. An upper or outer garment.
	 9. A plant,  com-
monly called Pāt,  (Corchorus, ) from the fibres of the bark of
which,  (called jute) a coarse sack-cloth and cordage are prepared.
10. A stone for grinding with a mullar.
	 11. A plate of metal
for inscription or engraving.
	 12. A royal grant or order written
on copper,  stone,  &c.
	 13. A shield.
	 14. A place where four roads
meet.
	 15. A chair,  a stool.
	 n.
  (-ट्टं) A city,  a town,  a village,  the
Pettāh probably of the south.
	 f.
  (ट्टा)
	 1. An ornament of the fore-
head.
	 2. Red Lodh.
	 3. A horse's girth.
 E.
  पट् to surround,  क्त aff.
  
and त changed to ट.

 पट्ट(त्त)न n.
  (-नं-नी) A city:
 E.
  पट(त)न्ति जना यत्र पट पत,  वा तनन् नेट् ।

Capeller Eng

English

 पट्ट m.
  plate,  tablet
 cloth,  bandage,  ligature,  frontlet, 
turban (cf.   पट).

Yates

English

 पट्ट (ट्टः) 1.
m.
  Fine cloth
 wove silk
a turban
 a bandage
 upper
garment
 grinding stone
 me-
tal plate
 a shield
 a chain
 a
plant
 meeting of four roads
royal patent or order.
f.
  (ट्टा)
Ornament of the forehead
 red
lodh
 girth.
n.
  A town. 

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	 strip
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	 slab
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	 tape  [ computer ]
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	 band
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  tablet
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  coloured or fine cloth
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  flat or level surface of anything
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  tiara
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  copper plate for inscribing royal grants or orders
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  frontlet
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  turban
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  Tossa jute plant  [ Corchorus Olitorius - Bot. ]
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  ligature
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  bandage
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  upper or outer garment
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  diadem
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  place where 4 roads meet
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  cloth
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  grinding stone
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  woven silk
पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	  fillet
वशि-पट्ट 	-	  vazi-paTTa 	-	 m.
  	-	  control panel
पट्ट-भूमि 	-	 paTTa-bhUmi 	-	 f.
  	-	  copyhold  [ Law ]
पट्ट-लेख 	-	 paTTa-lekha 	-	 m.
  	-	  copy-hold  [ Law ]
पश्च-पट्ट 	-	  pazca-paTTa 	-	 m.
  	-	  back plate  [ automobile ]
ताम्र-पट्ट 	-	  tAmra-paTTa 	-	 m.
  n.
  	-	  copper plate
ओषण - पट्ट 	-	  oSaNa - paTTa 	-	 m.
  	-	  boiling plate  [ hot plate ]
विद्युद् - ओषण - पट्ट 	-	  vidyud - oSaNa - paTTa 	-	 m.
  	-	  electric boiling plate

पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	 tape  [ computer ]
पट्टचालक 	-	 paTTacAlaka 	-	 n.
  	-	 tapedrive  [ computer ]
पट्टप्रतिलेखन 	-	 paTTapratilekhana 	-	 n.
  	-	 tapebackup  [ computer ]
ध्वनिमुद्रिका 	-	 dhvanimudrikA 	-	 f.
  	-	 audiorecord  [ e.g.,  vinyl,  tape,  compact disc,  etc ]
लेपनपट्टिका 	-	 lepanapaTTikA 	-	 f.
  	-	 adhesivetape
अयस्कान्तीयपट्ट  	-	 ayaskAntIyapaTTa 	-	 m.
  	-	 magnetictape  [ computer ]
ध्वनिवादित्र 	-	 dhvanivAditra 	-	 n.
  	-	 taperecorder
ध्वनिमुद्रणयन्त्र 	-	 dhvanimudraNayantra 	-	 n.
  	-	 taperecorder
उदरावेष्ट 	-	  udarAveSTa 	-	 m.
  	-	 tapeworm
नाडीकीट 	-	  nADIkITa 	-	 m.
  	-	 tapeworm
यवमध्य 	-	  yavamadhya 	-	 adj.
  	-	  being like a barleycorn in the middle i.e. broad in the centre and thin or tapering at the
काचन 	-	  kAcana 	-	 n.
  	-	  string or tape or wrapper which ties or keeps together a parcel or bundle of papers or leaves of a manuscript
काचनक 	-	  kAcanaka 	-	 n.
  	-	  string or tape or wrapper which ties or keeps together a parcel or bundle of papers or leaves of a manuscript

पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	 slab
फलक 	-	 phalaka 	-	 n.
  	-	 slab
शिलापट्ट 	-	  zilApaTTa 	-	 m.
  	-	  stone slab
मरकतशिला 	-	  marakatazilA 	-	 f.
  	-	  emerald slab
शिलातल 	-	  zilAtala 	-	 n.
  	-	 slab of rock
मणिशिला 	-	  maNizilA 	-	 f.
  	-	  jewelled slab
शिलापट्ट 	-	  zilApaTTa 	-	 m.
  	-	 slab of stone
फलक 	-	  phalaka 	-	 n.
  	-	 slab or tablet
फलक 	-	  phalaka 	-	 n.
  	-	 slab at the base
क्षोद 	-	  kSoda 	-	 m.
  	-	  stone or slab on which anything is ground or powdered

पट्ट 	-	 paTTa 	-	 m.
  	-	 strip
प्रच्छेद 	-	  praccheda 	-	 m.
  	-	 strip
हिर 	-	  hira 	-	 m.
  	-	 strip
अवकर्त 	-	  avakarta 	-	 m.
  	-	 strip
चीर 	-	  cIra 	-	 n.
  	-	 strip
शुल्ब 	-	  zulba 	-	 n.
  	-	 strip
शुल्व 	-	  zulva 	-	 n.
  	-	 strip
विवस्त्रायते  { वि- वस्त्राय् } 	-	  vivastrAyate  { vi- vastrAy } 	-	 verb denom 	-	 strip
राजिका 	-	  rAjikA 	-	 f.
  	-	 stripe
लेखा 	-	  lekhA 	-	 f.
  	-	 stripe
रेखा 	-	  rekhA 	-	 f.
  	-	 stripe
चीर 	-	  cIra 	-	 n.
  	-	 stripe
राजीव 	-	  rAjIva 	-	 adj.
  	-	 striped
राजीकृत 	-	  rAjIkRta 	-	 adj.
  	-	 striped
राजिमत् 	-	  rAjimat 	-	 adj.
  	-	 striped
रेखाकार 	-	  rekhAkAra 	-	 adj.
  	-	 striped
राजिल 	-	  rAjila 	-	 m.
  	-	 striped
मुषित 	-	  muSita 	-	 adj.
  	-	 stripped
बटु 	-	  baTu 	-	 m.
  	-	 stripling
नग्नीकरण 	-	  nagnIkaraNa 	-	 n.
  	-	 stripping

पट्ट 	-	  paTTa 	-	 m.
  	-	 frontlet

Wilson

English

 पट्ट
m.
  (-ट्टः)
1 Cloth.
2 Coloured cloth.
3 Wove silk.
4 A turban,  &c. or cloth for that purpose.
5 A coloured silk turban. 
6 A fillet bound round the head.
7 A bandage,  a ligature,  a cloth bound round a sore,  &c.
8 An upper or outer garment.
9 A plant,  commonly called Pāt,  (Corchorus olitorius, ) from the fibres of
the bark of which,  called Jute,  a coarse sack-cloth and cordage are
prepared.
10 A stone for grinding with a mullar.
11 A plate of metal for inscription or engraving.
12 A royal grant or order written on copper,  stone,  &c.
13 A shield.
14 A place where four roads meet.
15 A chair,  a stool.
n.
  (-ट्टं) A city,  a town,  a village,  the Pettah
probably of the south.
f.
  (-ट्टा)
1 An ornament of the forehead.
2 Red Lodh.
3 A horse's girth.
E.
  पट to surround,  क्त aff.
   and त changed to ट.

Apte

English

पट्टः [paṭṭḥ] ट्टम् [ṭṭam],  ट्टम् 1 A slab,  tablet (for writing upon),  plate in general
 शिलापट्टमधिशयाना Ś.*
  3
 so भालपट्ट &c.
 

A royal grant or edict
 पटे वा ताम्रपट्टे वा स्वमुद्रोपरिचिह्नितम् । अभिलेख्यात्मनो वंश्यानात्मानं च महीपतिः ॥ Y.*
  1.319.

A tiara,  diadem
 निर्वृत्तजाम्बूनदपट्टबन्धे न्यस्तं ललाटे तिलकं दधानः R.*
  18.44
 पट्टः शुभदो राज्ञां मध्ये$ष्टावङ्गुलानि विस्तीर्णः । सप्त नरेन्द्रमहिष्याः षड् युवराजस्य निर्दिष्टः ॥ चतुरङ्गुलविरुतारः पट्टः सेनापतेर्भवति मध्ये । द्वे च प्रसादपट्टः पञ्चैते कीर्तिताः पट्टाः ॥ Bṛi. S.

A strip
 निर्मोकपट्टाः फणिभिर्विमुक्ताः R.*
  16.17

Silk
 पट्टोपधानम्
 K.*
  17
 Bh.*
  3.74
 so पट्टांशुकम्.

Fine or coloured cloth,  cloth in general.

An upper garment
 गलितमिव भुवो विलोक्य रामं धरणिधरस्तनशुक्लचीनपट्टम् Bk.*
  1.61.

A fillet or cloth worn round the head,  turban
 especially,  a coloured silk turban
 भारः परं पट्टकिरीटजुष्ट- मप्युत्तमाङ्गं न नमेन्मुकुन्दम् Bhāg.*
  2.3.21
 त्रासार्ता ऋत्विजो$ धश्चपलगणहृतोष्णीषपट्टाः पतन्ति Ratn.*
  1.4.

A throne.

A chair or stool.

A shield.

A grinding stone.

A place where four roads meet.

A city,  town. 

A bandage,  ligature
 बद्धेषु व्रणपट्टकेषु Ve.*
  5.1.

ट्टी An ornament for the forehead.

A horse's girth.

Comp.
  अंशुकः a silk cloth.

an upper or outer garment. -अभिषेकः the consecration of the tiara.  -अर्हा the principal queen.  -उपाध्यायः a writer of royal grants and other documents. -कर्मकरः a weaver. -जम् a sort of cloth. -देवी,  -महिषी,  -राज्ञी the principal queen. 

बन्धः,  बन्धनम् wearing dress.

binding the head with a crown or turban.  -रागः sandal. -वस्त्र,  -वासस् a.
  attired in woven silk or coloured cloth
 जीर्णा कन्था ततः किं सितममलवरं पट्टवस्त्रं ततः किम् Bh.*
  3.74. -शाला a tent. -सूत्रकारः a silk-weaver.

Apte 1890

English

 पट्टः,  
ट्टं 1 A slab,  tablet (for writing upon),  plate in general
 शिलापट्टमधिशयाना Ś. 3
 so भालपट्ट &c. 
2 A royal grant or edict
 Y. 1. 319. 
3 A tiara,  diadem
 R. 18. 44. 
4 A strip
 निर्मोकपट्टाः फणिभिर्विमुक्ताः R. 16. 17. 
5 Silk
 पट्टोपधानं K. 17
 Bh. 3. 74
 so पट्टांशुकं. 
6 Fine or coloured cloth,  cloth in general. 
7 An upper garment
 Bk. 10. 60. 
8 A fillet or cloth worn round the head,  a turban
 especially,  a coloured silk turban
 Ratn. 1. 4. 
9 A throne. 
10 A chair or stool. 
11 A shield. 
12 A grinding stone. 
13 A place where four roads meet. 
14 A city,  town. 
15 A bandage,  ligature. 
ट्टी 1 An ornament for the forehead. 
2 A horse's girth. 
Comp. 
अभिषेकः the consecration of the tiara. 
अर्हा the principal queen. 
उपाध्यायः a writer of royal grants and other documents. 
जं a sort of cloth. 
देवी,  
महिषी,  
राज्ञी the principal queen. 
वस्त्र,  
वासस् a. attired in wove silk or coloured cloth. 
सूत्रकारः a silk-weaver. 

Monier Williams Cologne

English

 पट्ट m.
  (fr.  पत्त्र?) a slab,  tablet (for painting or writing upon),  MBh.
  

 (esp.  ) a copper plate for inscribing royal grants or orders (cf.   ताम्र-)

 the flat or level surface of anything (cf.   ललाट-,  शिला-),  MBh.
  
 Kāv.
  &c.
  

 a bandage,  ligature,  strip,  fillet (of cloth,  leather &c.
  ),  MBh.
  
 Suśr.
 

 a frontlet,  turban (5 kinds,  viz. those of kings,  queens,  princes,  generals,  and the प्रसाद-पट्टस्,  or turban of honour 
 cf.
   VarBṛS.
  xlix),  tiara,  diadem,  MBh.
  
 Kāv.
 
 Rājat.
  (ifc.  f(आ). )

 cloth (=  पट)

 coloured or fine cloth,  woven silk (=  कौशेय),  Kāv.
 
 Pañc.
   (cf.   चीन-प्°,  पट्टांशुक &c.
  )

 an upper or outer garment,  Bhaṭṭ.
 

 a place where 4 roads meet (=  चतुष्-पथ),  L.
 

 Corchorus Olitorius,  W.
 

 =
  विदूषक,  Gal.
 

 N.
  of sev. men,  Rājat.
 

Monier Williams 1872

English

 पट्ट पट्ट,  अस्,  m. (probably for पत्त्र), 
a slab [cf. शिला-प्°],  tablet (for painting),  plate (of
metal for inscription or engraving royal edicts,  grants, 
&c.)
 a patent,  document,  royal grant or order
(written on copper,  stone,  &c. = नृप-शासन)
 a
stone for grinding with,  a muller (?)
 = पट,  cloth, 
coloured cloth,  fine cloth,  woven silk (= कौषेय)
a strip (e. g. निर्मोक-पट्टास्,  strips of cast off skin)
a bandage,  ligature,  swath,  cloth bound round a
sore,  &c.
 a frontlet,  fillet or cloth worn round the
head,  turban,  (of which five kinds are enumerated, 
viz. those of the king,  queen,  prince,  general, ) and
the prasāda-paṭṭa or turban of honour worn as a
token of royal favour)
 a coloured silk turban
 a
diadem
 an upper or outer garment
 a plant com-
monly called Pāt (Corchorus Olitorius) from the
fibres of which or jute a coarse sackcloth and cordage
are prepared (?)
 a place where four roads meet (=
चतुष्-पथ)
 a shield (?)
 a chair,  stool (?)
 N.
of various men
 (ई),  f. an ornament of the forehead
a martingale,  horse's girth (= तल-सारक)
 N. of
a certain species of the Lodhra or Lodh plant (=
क्रमुक,  रोध्र,  लोध्र,  पट्टिका-लोध्र)
 red
Lodh,  Symplocos Racemosa
 (अम्),  n. a city,  town, 
village,  (probably the Pattah of the South
 cf. पट्-
टन,  पत्तन
 cf. also अंशु-प्°।)
—पट्ट-ज, 
अम्,  n. a sort of cloth,  probably a kind of canvas or
sackcloth.
—पट्ट-देवी,  f. a queen (decorated with
the tiara),  the principal wife of a king.
—पट्ट-
बन्ध,  अस्,  m. or पट्ट-बन्धन,  अम्,  n. bind-
ing or crowning the head with a fillet or tiara.
—पट्ट-महिषी,  f. the principal wife of a king
[cf. पट्ट-देवी।]
—पट्ट-रङ्ग,  अम्,  n. a plant
used in dying,  Cæsalpina Sappan.
—पट्ट-रञ्जन
or पट्ट-रञ्जनक,  अम्,  n. Cæsalpina Sappan.
—पट्ट-राज्ञी,  f. the principal queen.
—पट्ट-
वस्त्र,  अस्,  आ,  अम्,  or पट्ट-वासस्,  आस्,  आस्,  अस्, 
attired in coloured cloth or wove silk.
—पट्ट-शाक, 
अस्,  अम्,  m. n. a species of pot-herb,  commonly also
Nālita or Lalita,  Corchorus Capsularis.
—पट्ट-
सूत्र-कार,  अस्,  m. a silk-weaver,  (designation of a
class of Hindūs who are feeders of silk-worms and silk-
twisters.)
—पट्टाभिषेक (°ट-अभ्°),  अस्,  m. the
consecration of the tiara.
—पट्टार्हा (°ट-अर्°),  f.
‘worthy of the turban, ’ the principal queen.
—पट्टो-
पाध्याय (°ट-उप्°),  अस्,  m. the writer of royal grants
or patents and other similar documents.

Macdonell

English

 पट्ट paṭṭa,  m.
  [pattra] tablet,  plate (for writing 🞄or painting on)
 strip of cloth,  bandage
 🞄frontlet,  diadem
 cloth
 -ka,  m.
  board
 plate 🞄(for inscription)
 bandage
 n.
  document (inscribed 🞄on a plate)
 -karma-kara,  m.
  weaver,  🞄-karman,  n.
  weaving
 -ja,  n.
  kind of cloth
 🞄-devī,  f.
  princess adorned with a diadem
 🞄chief consort of a prince.

Benfey

English

 पट्ट पट्ट,  probably for पत्र,  m.
 
 1. A table,  a plate,  for painting,  Hariv.
9988.
 2. A patent,  a document,  Yājñ. 1, 
317.
 3. A seat,  a chair,  MBh. 2,  90.
 4.
A bandage,  a ligature,  Suśr. 1,  15,  3.
 5. A stripe,  MBh. 13,  3456.
 6. A
frontlet,  a diadem,  a turban or cloth, 
etc.,  for that purpose,  Kathās. 14, 
33.
 7. (cf.  पट) Cloth,  Pañc. 251, 
16.
 8. A proper name.
 -- Comp.
 
अंशु-, 
n.
  a sort of cloth,  Man.  5,  120. चि-
त्र-,  a picture,  Hariv. 10069.
चीन-, 
a sort of cloth,  Kathās. 43,  89. ताम्-
र-। m.
  a copper-plate,  Yājñ. 1,  318.
राजपट्ट,  i. e.
राजन्-,  m.
  1. a kind of
gem,  Utt. Rāmac. 129,  1. 2. a tiara.
ललाट-,  the forehead,  Pañc. 35,  2.
वक्त्र-,  m.
  a bag containing corn tied
round a horse's head.
वीर-,  m.
  war
accoutrement(?),  Rājat. 5,  332.
शिला-, 
m.
  1. a rocky seat,  Rām.  2,  105,  6 Gorr.
2. a flat stone for grinding condiments.

Apte Hindi

Hindi

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
"शिला,  तख़्ती (लिखने के लिए) पट्टिका"

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
"राज़कीय अनुदान,  राजाज्ञा"

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
"किरीट,  मुकुट"

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
धज्जी

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
रेशम

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
"महीन या रंगीन कपड़ा,  वस्त्र"

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
ओढ़ने का वस्त्र

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
"शिरोवेष्टन,  पगड़ी,  रंगीन रेशमी साफा"

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
सिंहासन

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
"कुर्सी,  तिपाई"

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
ढाल

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
चक्की का पाट

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
चौराहा

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
"नगर,  कस्बा"

पट्टः
पुं*
  - पट् + क्त
"पट्टी,  तनी या बंधनी"

पट्टः
पुं*
  - "पट्+क्त,  इडभावः"
तख्ती

पट्टः
पुं*
  - "पट्+क्त,  इडभावः"
राजकीय प्रशस्ति

पट्टः
पुं*
  - "पट्+क्त,  इडभावः"
रेशम

Shabdartha Kaustubha

Kannada

पट्ट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅರೆಯುವ ಕಲ್ಲು
निष्पत्तिः - > पट(गतौ) "तः" बाहु०
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರಾಜಶಾಸನ/ಕಂದಾಯದ ಪಟ್ಟೆ
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಗರ/ಪಟ್ಟಣ
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪೀಠ/ಆಸನ
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚತುಷ್ಪಥ/ನಾಲ್ಕು ರಸ್ತೆಗಳು ಸೇರುವ ಜಾಗ
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗಾಯಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟುವ ಪಟ್ಟಿ
विस्तारः - > "पट्टः पेषणपाषाणे व्रणादीनां च बन्धने। चतुष्पथे तु राजादिशासनान्तरपीठयोः" मेदि०
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮುಕುಟ/ಕಿರೀಟ/ಟೋಪಿ
प्रयोगाः - > "निर्वृत्तजाम्बूनदपट्टशोभे न्यस्तं ललाते तिलकं दधानः"
उल्लेखाः - > रघु० १८-४४
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಿಂಹಾಸನ
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಸ್ತ್ರ/ಬಟ್ಟೆ
प्रयोगाः - > "त्रासार्ता ऋत्विजोऽधश्चपलगणह्रुतोष्णीषपट्टाः पतन्ति"
उल्लेखाः - > रत्ना० १-३
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಉತ್ತರೀಯ/ಹೊದೆಯುವ ವಸ್ತ್ರ
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನೇತ್ರ/ಕಣ್ಣು
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಾಣೆ ಕಲ್ಲು
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರೇಷ್ಮೆ ವಸ್ತ್ರ
विस्तारः - > "पट्टो नेत्रेऽपि शाणे स्यात्" वैज०
पट्ट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಫಲಕ/ಹಲಗೆಯಂತೆ ಅಗಲವಾಗಿರುವ ವಸ್ತು
प्रयोगाः - > "एषा मे मनोरथप्रियतमा सकुसुमास्तरणं शिलापट्टमधिशयाना सखीभ्यामन्वास्यते"
उल्लेखाः - > शाकु० ३

L R Vaidya

English

 pawwa {% m.n. %} 1. A slab,  a tablet,  a plate,  Am.S.88
a royal grant or edict
a diadem,  R.xviii.44
a grinding stone
a place where four roads meet
a city,  a town
a throne
a shield
an upper garment,  Bt.x.60
a stool
silk
a bandage,  a ligature (in medicine).

Bopp

Latin

 पट्ट m.
1) fascia. RAGH. 16. 17. 18. 43.
2) sedes. UR.
19. 4. infr.

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

पट्ट
पु
पट्ट,  व्रण_आवरण,  भूर्जाहिताक्षर,  वीरदीक्षापट,  अधिवासन
व्रणस्यावरणं पट्टः पट्टो भूर्जाहिताक्षरः ।
वीरदीक्षापटः पट्टः पट्टः स्यादधिवासनम् ॥ ३३ ॥
verse 1.1.1.33
page 0003

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 paṭṭa (once in Skt.,  pw,  and not found elsewhere
 error for Skt. paṭṭana ?),  city: Kāśī-paṭṭam,  -paṭṭe MSV 〔i.280.8,  9〕.

Indian Epigraphical Glossary

English

 Paṭṭa,  abbreviation of Paṭṭakila (A.R. Ep.,  1958-59,  No.
B 296).

 paṭṭa (IE 8-4
 CII 3,  4),  a territorial term meaning a
group of villages
 cf. apara-paṭṭa (EI 22) ‘the western district’.
(EI 7,  9,  11
 SII 1
 BL),  a school or spiritual line
 a
pontificate
 a pontifical seat
 the dignity of the head of a Jain
school
 cf. reference to a Jain religious teacher as belonging to
the paṭṭa of another teacher and the santāna of a third teacher
cf.,  e. g.,  ‘in the paṭṭa of Dharma-sūri’
 also cf. ‘paṭṭ-āvalī of
the Kharatara gaccha’.
Cf. rāja-paṭṭa,  paṭṭa-bandha,  paṭṭ-ābhiṣeka,  etc.
(EI 18),  a piece of land.
(LL),  a slab
 cf. Prakrit paṭa (EI 20),  a stone slab. Cf.
yoni-paṭṭa
 Gaurī-paṭṭa.
(Chamba),  also called paṭha
 a grain measure,  derived
from Sanskrit prastha.

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 पट्ट °Panzerweste,  Kauṭ. 102,  9 v.u.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 पट्टं,  क्ली,
   (पट् गतौ + क्तः । नैट् ।) नगरम् ।इति शब्दरत्नावली ॥

 पट्टः,  पुं,
   (पट् + क्तः । नेट् ।) पेषणपाषाणः ।शिल् इति भाषा ॥
 (यथा,  रघुः । १८ । १७ ।“तस्याभवत् सूनुरुदारशीलःशिलः शिलापट्टविशालवक्षाः ॥
”)व्रणादीनां बन्धनम् । पटी इति भाषा ॥
 चतु-ष्पथः । चौमाता रास्ता इति भाषा ॥
 राजादि-शासनान्तरम् । पाट्टा इति भाषा ॥
 (यथा, मार्कण्डेये । ३६ । ८ ।“तदास्मात् पुत्त्र ! निष्कृष्य मद्दत्तादङ्गुलीयकात् ।वाच्यन्ते शासनं पट्टे सूक्ष्माक्षरनिवेशितम् ॥
”)पीठः । इति मेदिनी ॥
 पिडि इति भाषा ॥
फलकः । इति त्रिकाण्डशेषः ॥
 ढाल इतिभाषा ॥
 उष्णीषादिः । इति स्वामी ॥
 पाग्इत्यादि भाषा ॥
 उत्तरीयादिः । इति सुभूतिः ॥
एक पाट्टा इति भाषा ॥
 (यथा,  भट्टिः । १० । ६० ।“गलितमिव भुवो विलोक्य रामंधरणिधरस्तनशुक्लपट्टचीनम् ॥
”)कौषेयः । इति मुकुटः ॥
 पाट् रेशम् इतिच भाषा । लोहितकौषेयमुष्णीषादि । इतिभरतः ॥
 राङ्गा रेशमी पाग् इत्यादि भाषा ॥
(नृपादीनां किरीटविशेषस्वरूपपट्टलक्षणं बृहत्-संहितायां ४९ अध्याये उक्तम् । तद्यथा,  --“विस्तरशो निर्द्दिष्टं पट्टानां लक्षणं यदाचार्य्यैः ।तत् संक्षेपः क्रियते मयात्र सकलार्थसम्पन्नः ॥
पट्टः शुभदो राज्ञां मध्येऽष्टावङ्गुलानि विस्तीर्णः ।सप्तनरेन्द्रमहिष्याः षड्युवराजस्य निर्द्दिष्टः ॥
चतुरङ्गलविस्तारः पट्टः सेनापतेर्भवति मध्ये ।द्वे च प्रसादपट्टः पञ्च ते कीर्त्तिताः पट्टाः ॥
सर्व्वे द्विगुणायामा मध्यादर्द्धेन पार्श्बविस्तीर्णाः ।सर्व्वे च शुद्धकाञ्चनविनिर्म्मिताः श्रेयसो वृद्ध्यै ॥
पञ्चशिखो भूमिपतेस्त्रिशिखो युवराजपार्थिव-महिष्योः ।एकशिखः सैन्यपतेः प्रसादपट्टो विना शिखया ॥
क्रियमाणं यदि पत्रं सुखेन विस्तारमेति पट्टस्य ।वृद्धिजयौ भूमिपतेस्तथा प्रजानाञ्च सुखसम्पत् ॥
जीवितराज्यविनाशं करोति मध्ये व्रणःसमुत्पन्नः ।मध्येस्फुटितस्त्याज्यो विघ्नकरः पार्श्वयोः स्फुटितः ॥
अशुभनिमित्तोत्पत्तौ शास्त्रज्ञः शान्तिमादिशे-द्राज्ञः ।शस्तनिमित्तः पट्टो नृपराष्ट्रविवृद्धये भवति ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 पट्ट न०
  पट--क्त नेट् ट वा तस्य नेत्त्वम् । १ नगरे २ चतुष्पथे३ भूम्यादिकरग्रहणलेख्यपत्रे (पाट्टा) ४ पीठे ५ फलके(ढल) ६ राजसिंहासने ७ उत्तरीयवस्त्रे ८ कौषेये (रेशम)९ पेषणपाषाणे पु०
  मेदि० १० व्रणादीनां प्रतिकारार्थ-तन्धनवस्त्रे (पटी) स्वार्थे क । पट्टक तत्रार्थे सिंहासन-रूपपट्टलक्षणं वृ० सं० ४९ अ० उक्तं यथा“विस्तरशो निर्दिष्टं पट्टानां लक्षणं यदाचार्येः । तत्स-ङ्क्षेपः क्रियते मयात्र सकलार्थसम्पन्नः । पट्टः शुभदोराज्ञां मध्येऽष्टावङ्गलानि विस्तीर्णः । सप्त नरेन्द्रम-हिष्याः षड् युवराजस्य निर्दिष्टः । चतुरङ्गुलविस्तारःपट्टः सैनापतेर्भबति मध्ये । द्वे च प्रसादपट्टः पञ्चैतेकीर्त्तिताः पट्टाः । सर्वे द्विगुणायामा मध्यादर्धेन पार्श्व-विस्तीर्णाः । सर्वे च शुद्धकाञ्चनविनिर्मिताः श्रेयसोवृद्ध्यै । पञ्चशिखी भूमिपतेस्त्रिशिखो युवराजपार्थिवम-हिष्योः । एकशिखः सैन्यपतेः प्रसादपट्टी विना शिखया ।क्रियमाणं यदि पत्रं सुखेन विस्तारमेति पट्टस्य । वृद्धि-जयौ भूमिपतेस्तथा प्रजानां च सुखसम्पत् । जीवित-राज्यविनाशं करोति मध्ये व्रणः समुत्पन्नः । मध्येस्फुटितस्त्याज्यो विघ्नकरः पार्श्वयोः स्फुटितः । अशु-भनिमित्तोत्पत्तौ शास्त्रज्ञः शान्तिमादिशेद्राज्ञः । शस्तनि-मित्तः पट्टो नृपराष्ट्रविवृद्धये भवति” । अस्य पुंस्त्वमपि

Capeller

German

 पट्ट m.
  Platte,  Tafel,  Schild
 Zeugstreifen, 
Binde,  bes. Stirnbinde (vgl. पट).

Burnouf

French

 पट्ट पट्ट m.
  (cf.  पट) bande d'étoffe
		 bandage
de toile
		 turban
		 partie supérieure du vêtement
 étoffe, 
vêtement,  en gén. 
		 par ext ordonnance ou proclamation royale
[écrite sur une bande d'étoffe].
		 Siége,  tabouret.
		 Pierre à
broyer.
		 Bouclier.
		 Carrefour.
		 Corchorus olitorius,  dont
l'écorce fournit la jute. -- N. ville,  village. -- F. पट्टा
ornement frontal.
		 Lodhra rouge,  bot.
पट्टज n.
  (जन्) toile de jute.
पट्टन n.
  et पट्टनी f.
  ville.
पट्टशाक n.
  corchorus capsularis,  bot.
पट्टिका f.
  et पट्टिन् m.
  lôdhra rouge,  bot.
पट्टित m.
  cæsalpinia bonducella,  bot.
पट्टिलोध्र m.
  le lodhra rouge ou symplocus racemosa,  bot.

Stchoupak

French

 पट्ट-
 m.
  table,  tablette (pour inscrire ou dessiner) 
 plaque 
 édit
royal 
 surface lisse 
 bande,  lanière 
 bandeau,  diadème,  turban 
 toile, 
étoffe de toile,  soie 
 -क- id. 
 -इका- f.
  id.
°कर्मन्- nt. tissage 
 °कर्म-कर- m.
  tisserand.
°किल- m.
  détenteur (par édit royal) d'un morceau de terre.
°तल्प- m.
  lit de soie.
°निवसन- m.
  citadin. 
°वस्त्र- nt. sorte d'étoffe.
°वासस्- a. habillé d'une étoffe particulière (de soie ?).
°सूत्र- nt. fil de soie.
°पट्टाभिषेक- m.
  couronnement.
पट्टोपधान- nt. coussin de soie.
पट्टिका-वापक- m.
  tisserand (fabriquant une étoffe particulière).

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.