पञ्चाम्नाय (paJcAmnAya)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
EnglishWilson
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Shabdartha Kaustubha
Kannadaपञ्चाम्नाय
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪರಮೇಶ್ವರನ ಪಂಚ ಮುಖಗಳಿಂದ ಹೊರಟ ಆಮ್ನಾಯಸದೃಶವಾದ ಐದು ಶಾಸ್ತ್ರಗಳು
विस्तारः - > "पूर्वाम्नायः शब्दरूपो दक्षिणः कर्णरूपकः। पश्चिमः प्रश्नरूपः स्यात् उत्तरं चोत्तरस्तथा। ऊर्ध्वाम्नायस्तत्त्वबोधः केवलानुभवात्मकः" भैरवतन्त्रम्
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritपञ्चाम्नायः, (पञ्चसंख्यकः आम्नायः ।) शिवस्यपञ्चवक्त्रविनिर्गतस्तन्त्रशास्त्रविशेषः । यथा, --“पूर्व्वाम्नायः पूर्व्वमुखः पश्चिमः पश्चिमामुखः ।दक्षिणो दक्षिणस्तद्वदुत्तरश्चोत्तरः परः ॥
निरुत्तरं तथा चोर्द्ध्वं सिद्धान्तागमरूपिणम् ।ऊर्द्ध्वाम्नायपरिज्ञानं नाल्पस्य तपसः फलम् ॥
”अन्यत्र ।“पूर्व्वाम्नायः शब्दरूपो दक्षिणः कर्णरूपकः ।पश्चिमः प्रश्नरूपः स्यादुत्तरश्चोत्तरस्तथा ॥
ऊर्द्ध्वाम्नायस्तत्त्वबोधः केवलानुभवात्मकः ॥
”इत्यादि । इति भैरवतन्त्रम् ॥
मम पञ्चमुखेभ्यश्च पञ्चाम्नायाः समुद्गता ।”इति कुलार्णवतन्त्रम् ॥
* ॥
“विभाव्य मुखपद्मं हि शिवस्य वरवर्णिनि ।सद्योजातं वामदेवमघोरस्य ततः परम् ॥
तत्पुरुषं तथेशानं पञ्चवक्त्रं प्रकीर्त्तितम् ॥
सद्योजातस्य वै शुक्लं शुद्धस्फटिकसन्निभम् ।पीतवर्णं तथा सौम्यं वामदेवं मनोहरम् ॥
कृष्णवर्णमघोरस्य समं भीमविवर्द्धनम् ।रक्तं तत्पुरुषं देवि ! दिव्यमूर्त्ति मनोहरम् ॥
श्यामलस्य तथेशानं सर्व्वदेवशिवात्मकम् ।चिन्तयेत् पश्चिमे चाद्यं द्वितीयस्य तथोत्तरे ॥
अघोरं दक्षिणे देवं पूर्व्वे तत्पुरुषं तथा ।ईशानं मध्यतो ज्ञेयं चिन्तयेद्भक्तितत्परः ॥
”इति निर्व्वाणतन्त्रे ६ पटलः ॥
* ॥
अन्यत् षडाम्नायशब्दे द्रष्टव्यम् ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskritपञ्चाम्नाय संज्ञात्वात् कर्म० । शिवेन पञ्चभिर्वक्तैरुक्तेषुआम्नयतुल्यशास्त्रेषु यथोक्तं “पूर्वाम्नायः पूर्वमुखः प्रश्चिमःपश्चिमामुखः । दक्षिणो दक्षिणस्तद्वदुत्तरश्चोत्तरःपरः ।निरुत्तरं तथा चोर्द्ध्वं सिद्धान्तागमरूपिणम् । ऊर्द्ध्वाम्लायपरिज्ञानं नाल्पस्य तपसः फलम्” इति “पूर्या-म्नायः शब्दरूपो दक्षिणः कर्णरूपकः । पश्चिमः प्रश्न-रूपः स्यादुत्तरं चोत्तरस्तथा । ऊर्द्ध्वाम्नायस्तत्त्वबोधः के-वलानुभवात्मकः” इति भैरवतन्त्रम् “शिवपञ्चमुखेभ्यश्चपञ्चाम्नायाः समुद्गताः” इत्यादि कुलार्णवतन्त्रम् ।
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.