| YouTube Channel

नेयार्थता (neyArthatA)

 
Monier Williams Cologne
English
नेयार्थ—ता,
f.
, नेयार्थ—त्व,
n.
,
Sāh.
Shabdartha Kaustubha
Kannada
नेयार्थता
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರೂಢಿ ಪ್ರಯೋಜನ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲದೆ ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ಲಕ್ಷ್ಯಾರ್ಥವನ್ನು ಹೇಳುವುದು
निष्पत्तिः - > "तल्" (५-१-११९)
व्युत्पत्तिः - > नेयः न्यायराहित्येन स्वेच्छया कल्पनीयोऽर्थो यस्य, तस्य भावः
विस्तारः - > "कमले चरणाघातं मुखं सुमुखि तेऽकरोत्" - सा० द० ಇಲ್ಲಿ ಚರಣಾಘಾತ ಪದದಿಂದ ಜಯರೂಪವಾದ ಅರ್ಥವು ಲಕ್ಷಣಾವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಲಭ್ಯವಾಗುವುದು. ಆದರೆ ರೂಢಿ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲವಾದುದರಿಂದ ನೇಯಾರ್ಥರೂಪ ದೋಷವಿರುವುದು.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
नेयार्थता स्त्री नेयः रूढिपयोजनाभावादशक्त्याकृतो लक्ष्यार्थोयत्र तस्य भावः काव्यदोषभेदे “ग्राम्योऽप्रतीतसन्दिग्धनेयार्थनिहतार्थता” सा० द० “कमले चरणाघातं मुखंसुमुखि! तेऽकरोत्” अत्र चरणाघातेन निर्जितत्वंलक्ष्यते” सा० द० तत्र रूढिप्रयोजनयोरभावात् तथात्वम्