| YouTube Channel

निष्ठायाम्-डीनः (niSThAyAm-DInaH)

 
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“डीङ् विहायसा गतौ”@} 2 स्वादिः।
“विहायसां गतौ डीङो डयते डीयते पदे।।” 3 इति देवः।
डायकः-यिका, डायकः-यिका, डिडयिषकः-षिका, डेडीयकः-यिका
डयिता-त्री, डाययिता-त्री, डिडयिषिता-त्री, डेडीयिता-त्री
इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि भौवादिकडीङ् 4 धातुवत् बोध्यानि।
अस्य दिवादौ पाठात् डीयमानः इति शानचि श्यन् भवति।
निष्ठायाम्- 5 डीनः, डीनवान्
इति रूपे भवतः।
अस्य स्वादिषु पाठसामर्थ्यात् ‘स्वादय ओदितः’ 6 इति ओदित्त्वातिदेशात् ‘ओदितश्च’ 7 इति निष्ठानत्वं भवति।
अस्य धातोः उदात्तत्वेऽपि स्वादिषु पाठसामर्थ्यात् निष्ठायाम् इडभावो बोध्यः।
यदि इडागमः स्यात् तेन व्यवधानान्नत्वं भवेत्।
ततश्च स्वादिपाठो विफलः स्यात्।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(६५२)
02
=>
(४-दिवादिः-११३५। अक। सेट्। आत्म।)
03
=>
(श्लो। २०)
04
=>
(६५१)
05
=>
[[आ। ‘किं सूयसे गिरमदून नितान्तदीना- मुड्डीनकाकसम भूपतिधीनमेतत्।’ धा। का। २। ५८।]]
06
=>
(ग। सू। दिवादिः)
07
=>
(८-२-४५)