| YouTube Channel

निष्कृतिः (niSkRtiH)

 
Apte
English
निष्कृतिः [niṣkṛtiḥ],
f.
Expiation, atonement
ब्रह्मघ्ने च सुरापे च चौरे भग्नव्रते शठे । निष्कृतिर्विहिता सद्भिः कृतघ्ने नास्ति निष्कृतिः ॥
Pt.*
 3.157.
Acquittance, requital, discharge of a debt or obligation
न तस्य निष्कृतिः शक्या कर्तुं वर्षशतैरपि
Ms.*
 2.227
3.19
8.15
9.19
11.27.
Removal.
Restoration, cure.
Avoiding, escaping from.
Neglecting.
Bad conduct, roguery.
Reproach, scoffing (धिक्कार)
स्त्रियास्तथा$पचारिण्या निष्कृतिः स्याददूषिका
Mb.
 * 12.34.3.
Apte 1890
English
निष्कृतिः f. 1 Expiation, atonement
Pt. 3. 157.
2 Acquittance, requital, discharge of a debt or obligation
न तस्य निष्कृतिः शक्या कर्तुं वर्षशतैरपि Ms. 2. 227, 3. 19
8. 105, 9. 19, 11. 27.
3 Removal.
4 Restoration, cure.
5 Avoiding, escaping from.
6 Neglecting.
7 Bad conduct, roguery.
Apte Hindi
Hindi
निष्कृतिः
स्त्री*
 - निश्+कृ+क्तिन्
"प्रायश्वचित, परिशोधन"
निष्कृतिः
स्त्री*
 - निश्+कृ+क्तिन्
"निस्तार, प्रतिपादन, ॠणशोधन"
निष्कृतिः
स्त्री*
 - निश्+कृ+क्तिन्
हटाना
निष्कृतिः
स्त्री*
 - निश्+कृ+क्तिन्
"आरोग्यलाभ, चिकित्सा, प्रतीकार"
निष्कृतिः
स्त्री*
 - निश्+कृ+क्तिन्
"टालना, बचना"
निष्कृतिः
स्त्री*
 - निश्+कृ+क्तिन्
अपेक्षा करना
निष्कृतिः
स्त्री*
 - निश्+कृ+क्तिन्
"बुरा चालचलन, बदमाशी"
निष्कृतिः
स्त्री*
 - निः+कृ+क्तिन्
"भर्त्सना, झिड़की"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
निस् + कृञ् = निष्कृतिः ।
कन्नडार्थः - > ಶುದ್ಧಿಕಾರ್ಯ /ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ
प्रयोगाः - > "एषा विचित्राभिहिता सुरापानस्य निष्कृतिः"
उल्लेखाः - > मनु० ११-९८
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 प्रायश्चित्तम्, प्रायश्चित्तिः, प्रायश्चेतनम्, निष्कृतिः, पापनिष्कृतिः, पापापनुत्तिः, पावनम्
noun
पापक्षयमात्रसाधनं कर्म।
"हिन्दूधर्मीयाः स्वपापानां प्रायश्चित्तम् आचरितुं तीर्थस्थानं गच्छन्ति अथवा दानादीन् कुर्वन्ति।"
Synonyms:
 क्षतिपूरणम्, हानिपूरणम्, पूर्वावस्थाप्रापणम्, निष्कृतिः
noun
कस्यापि वस्तुनः क्षतेः हानेः वा पूरणम्।
"तस्य गृहस्य क्षतिपूरणस्य कार्यं प्रचलति।"
अमरकोशः
Sanskrit
Word: निष्कृतिः
Root: निष्कृतिः
Gender: undefined
Number: undefined
Meaning(s):
⇒ cure
⇒ work
⇒ rite
⇒ study
⇒ doing
⇒ means
⇒ labour
⇒ action
⇒ worship
⇒ activity
⇒ business
⇒ ceremony
⇒ sacrifice
⇒ operation
⇒ expedient
⇒ atonement
⇒ performing
⇒ occupation
⇒ performance
⇒ undertaking
⇒ composition
⇒ act [action]
⇒ disquisition
⇒ last ceremony
⇒ literary work
⇒ bodily action
⇒ noun of action
⇒ occupation with
⇒ sacrificial act
⇒ religious action
⇒ applying a remedy
⇒ exercise of the limbs
⇒ judicial investigation
⇒ religious rite or ceremony
⇒ medical treatment or practice
⇒ verb [active or intransitive verbs - Ling.]
Shloka(s):
3|3|157|2 ► उपायः कर्म चेष्टा च चिकित्सा च नवक्रियाः॥ (नानार्थवर्गः)
Synonym(s):
➠ 3|3|157|2 ⇢ क्रिया (क्रिया) (स्त्री) ⇒ cure, work, rite, study, doing, means, labour, action, worship, activity, business, ceremony, sacrifice, operation, expedient, atonement, performing, occupation, performance, undertaking, composition, act [action], disquisition, last ceremony, literary work, bodily action, noun of action, occupation with, sacrificial act, religious action, applying a remedy, exercise of the limbs, judicial investigation, religious rite or ceremony, medical treatment or practice, verb [active or intransitive verbs - Ling.]
Related word(s):
जातिः ➡ क्रिया
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
निष्कृतिः,
स्त्री,
 (निर् + कृ + क्तिन् ।) निर्मुक्तिः ।निस्तारः । यथा, --“ब्रह्मघ्ने चैव मित्रघ्ने सुरापे गुरुतल्पगे ।सर्व्वत्र विहिता सद्भिः कृतघ्ने नास्ति निष्कृतिः ॥
”इति प्रायश्चित्ततत्त्वम् ॥
(अग्निविशेषे, पुं । यथा, महाभारते । ३ ।२१८ । १४“आक्रोशतान्तु भूतानां यः करोतीह निष्कृ-तिम् ।अग्निः स निष्कृतिर्नाम शोभयत्यभिसेवितः ॥
”)