निषिद्ध (niSiddha)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
Englishनिषिद्ध - niSiddha - - forbidden
धूमपानम् न कर्तव्यम् - dhUmapAnamnakartavyam - - Smokingforbidden
अप्रशस्न - aprazasna - - forbidden
प्रतिषिद्ध - pratiSiddha - - forbidden
निवारित - nivArita - - forbidden
गर्हित - garhita - - forbidden
वारण - vAraNa - - forbidden
वारित - vArita - - forbidden
विप्रतिपन्न - vipratipanna - - forbidden
विप्रतिषिद्ध - vipratiSiddha - - forbidden
विरुद्ध - viruddha - - forbidden
व्यासिद्ध - vyAsiddha - - forbidden
निन्दित - nindita - ppp. - forbidden
निषिद्ध - niSiddha - - forbidden to
अबाधित - abAdhita - - not forbidden
दुरवेक्षित - duravekSita - - forbidden glance
अभक्ष्यभक्षिन् - abhakSyabhakSin - - eating forbidden food
गर्हिता ई उआशन - garhitA I uAzana - - eating forbidden food
अपथ्यभुज् - apathyabhuj - - eating what is forbidden
वारितवाम - vAritavAma - - eager for forbidden things
विगर्हित - vigarhita - - forbidden by or on account of
विरुद्धान्न - viruddhAnna - - incompatible or forbidden food
विरुद्धाशन - viruddhAzana - - incompatible or forbidden food
दण्डवारित - daNDavArita - - forbidden by threat of punishment
असंव्यवहार्य - asaMvyavahArya - - with whom intercourse is forbidden
विरुद्धसम्बन्धनीय - viruddhasambandhanIya - - allied or kin in a forbidden degree
वेहानस - vehAnasa - particular forbidden mode of suicide
पर्ववर्ज - parvavarja - - except the forbidden days of a month
प्रतिषिद्धसेविन् - pratiSiddhasevin - - following or doing what is forbidden
वारित्र - vAritra - - observance of that which is forbidden
असंयोग - asaMyoga - - one with whom intercourse is forbidden
शास्त्रविप्रतिषिद्ध - zAstravipratiSiddha - - forbidden by or contrary to the zAstra
प्रतिप्रसूत - pratiprasUta - - re-enjoined after having been forbidden
अगम्या - agamyA - - woman with whom cohabitation is forbidden
असम्पाठ्य - asampAThya - - one with whom it is forbidden to read or study
प्रतिषिद्धवत् - pratiSiddhavat - - one who has forbidden or interdicted something
एकाहार्य - ekAhArya - - making no difference between allowed and forbidden food
प्रतिषेद्धव्य - pratiSeddhavya - - to be warded off or kept back or prohibited or forbidden
निषिद्ध niSiddha forbidden
धूमपानम् न कर्तव्यम् dhUmapAnam na kartavyam Smoking forbidden
निवारयति { निवृ } nivArayati { nivR } verb forbid
निषेधति { निषिध् } niSedhati { niSidh } verb forbid
परिचष्टे { परिचक्ष् } paricaSTe { paricakS } verb forbid
प्रतिषेधति { प्रतिषिध् } pratiSedhati { pratiSidh } verb forbid
निसिधति { नि- सिध् } nisidhati { ni- sidh } verb 1 Par forbid
वारयति { वृ } vArayati { vR } verb caus. forbid
निवारयते { निवृ } nivArayate { nivR } verb caus. forbid
निषेधयति { निषिध् } niSedhayati { niSidh } verb caus. forbid
विनिर्वारयति { विनिवृ } vinirvArayati { vinivR } verb caus. forbid
वारयते { वृ } vArayate { vR } verb caus. forbid
अप्रशस्न aprazasna forbidden
प्रतिषिद्ध pratiSiddha forbidden
निवारित nivArita forbidden
गर्हित garhita forbidden
वारण vAraNa forbidden
वारित vArita forbidden
विप्रतिपन्न vipratipanna forbidden
विप्रतिषिद्ध vipratiSiddha forbidden
निषिद्ध niSiddha forbidden
निषिद्ध niSiddha forbidden to
निषिद्ध niSiddha prohibited
निषिद्ध niSiddha kept back
निषिद्ध niSiddha prevented from
निषिद्ध niSiddha illegal
निषिद्ध niSiddha restrained
निषिद्ध niSiddha checked
निषिद्ध niSiddha warded off
निषिद्ध niSiddha prevented
निषिद्ध niSiddha prevented
निवारित nivArita prevented
उपरुद्ध uparuddha prevented
निवर्तित nivartita prevented
प्रतिभृत pratibhRta prevented
प्रतिहत pratihata prevented
प्रतिरुद्ध pratiruddha prevented
प्रतिषिद्ध pratiSiddha prevented
प्रतिवारित prativArita prevented
वारित vArita prevented
विनिवारित vinivArita prevented
संविघ्नित saMvighnita prevented
सार्गल sArgala prevented
निषिद्ध niSiddha prevented from
गोपनीय gopanIya to be prevented
प्रतिकरणीय pratikaraNIya to be prevented
निवर्तन nivartana being prevented
रक्ष्य rakSya to be prevented from
विघ्नित vighnita prevented obstructed
भग्नपरिणाम bhagnapariNAma prevented from finishing
प्रतिबन्धिन् pratibandhin being impeded or prevented
निवर्तनीय nivartanIya to be prevented or hindered
सेद्धव्य seddhavya to be kept off or prevented
प्रतिकरणीय pratikaraNIya to be counteracted or prevented
संरक्ष्य saMrakSya to be guarded against or prevented
निवारणीय nivAraNIya to be kept off or defended or prevented
प्रतिषेध्य pratiSedhya to be prevented or rejected or prohibited
प्रतिषेधनीय pratiSedhanIya to be kept back or restrained or prevented
प्रतिवार्य prativArya to be warded off or restrained or prevented
रक्षणीय rakSaNIya to be guarded against or prevented or avoided
वार्य vArya to be warded off or prevented or checked or impeded
निषिद्ध niSiddha prohibited
प्रतिषिद्ध pratiSiddha prohibited
प्रनिषिद्ध praniSiddha prohibited
प्रतिवारित prativArita prohibited
प्रत्याख्यात pratyAkhyAta prohibited
वारित vArita prohibited
विगर्हित vigarhita prohibited
विप्रतिपन्न vipratipanna prohibited
विप्रतिषिद्ध vipratiSiddha prohibited
विरुद्ध viruddha prohibited
व्यासिद्ध vyAsiddha prohibited
द्विजशप्त dvijazapta prohibited
निन्दित nindita ppp. prohibited
विकर्मन् vikarman prohibited act
अभोज्य abhojya prohibited as food
विहितप्रतिषिद्ध vihitapratiSiddha enjoined and prohibited
प्रतिषिद्धसेवन pratiSiddhasevana doing what is prohibited
अभक्ष्यभक्षण abhakSyabhakSaNa eating of prohibited food
विकर्मन् vikarman prohibited or unlawful act
भक्ष्याभक्ष्य bhakSyAbhakSya food allowed and prohibited
विरुद्धप्रसङ्ग viruddhaprasaGga prohibited or unlawful occupation
विक्षीणक vikSINaka place prohibited to eaters of meat
वागपहारक vAgapahAraka reader of prohibited works or passages
खरु kharu desirous of improper or prohibited things
निषेध्य niSedhya to be kept back or prohibited or hindered
प्रतिषेध्य pratiSedhya to be prevented or rejected or prohibited
अन्नदोष annadoSa fault committed by eating prohibited food
अस्वेद्य asvedya where the application of sudorifics is prohibited
प्रतिषेद्धव्य pratiSeddhavya to be warded off or kept back or prohibited or forbidden
Apte
Englishनिषिद्ध [niṣiddha], p. p. Forbidden, prohibited, warded off, prevented
निषिद्धैरप्येभिर्लुलितमकरन्दो मधुकरैः 1.1.
Monier Williams Cologne
EnglishMonier Williams 1872
EnglishApte Hindi
Hindiनिषिद्ध
वि* - नि+सिध्+क्त
"मना किया हुआ, प्रतिषिद्ध, दूर हटाया हुआ, रोका हुआ"
Shabdartha Kaustubha
Kannadaनिषिद्ध
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನಿಷೆಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ /ಬೇಡವೆಂದು ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ /ಅಡ್ಡಿಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ
निष्पत्तिः - > नि + षिध (गत्याम्) - "क्तः" (३-२-१०२)
प्रयोगाः - > "रुषा निषिद्धालिजनां यदैनां छायाद्वितीयां कलायञ्चकार"
उल्लेखाः - > नैष० ३-१२
निषिद्ध
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ /ನಿವಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ /ತಪ್ಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ
प्रयोगाः - > "ग्रामीणैः पुनरध्वगस्य वसतिग्रामे निषिद्धा यथा"
उल्लेखाः - > अमरु० १३
निषिद्ध
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ /ಬರದಂತೆ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ
प्रयोगाः - > "स नैषधस्यार्थपतेः सुतायामुत्पादयामास निषिद्धशत्रुः"
उल्लेखाः - > रघु० १८-१
निषिद्ध
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನಿಷೇಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ /ಕೂಡದೆಂದು ಹೇಳಿ ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ
प्रयोगाः - > "निषिद्धो भाषमाणस्तु सुवर्णं दण्डमर्हति"
उल्लेखाः - > मनु० ८-३६१
Wordnet
Sanskrit निषिद्ध
यः इस्लामधर्मशास्त्रे त्याज्यः अस्ति।
"इस्लामधर्मे सूकरस्य मांसस्य अदनं निषिद्धं कर्म अस्ति।"
निषिद्ध, वर्जित, प्रतिबन्धित, निषेधित, वर्ज्य
यस्य निषेधः कृतः।
"भवान् किमर्थं निषिद्धं कर्म करोति।"
Sanskrit Tibetan
Tibetanbkag pa
१) निवर्तन २) निवार्यते ३) निषिद्ध ४) निषेध ५) प्रतिषेध
Tamil
Tamilநிஷித்3த4 : தள்ளிவைக்கப்பட்ட, தடுக்கப்பட்ட.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritनिषिद्धं, त्रि, (निषिध्यते स्मेति । नि + सिध +क्तः ।) निषेधविषयम् । यथा, --“तीर्थे तिथिविशेषे च गङ्गायां प्रेतपक्षके ।निषिद्धेऽपि दिने कुर्य्यात्तर्पणं तिलमिश्रितम् ॥
”इति तिथितत्त्वम् ॥
निषिद्धकर्म्माणि यथा, --मान्धातोवाच ।“ब्रूहि कर्म्मान् सुखोपायान् मद्बिधानां सुखा-वहान् ।निषिद्धमपि यद्येषां तदेव प्रथमं वद ॥
नारद उवाच ।ज्याकर्षणं शत्रुनिवर्हणञ्चकृषिर्ब्बणिज्या पशुपालनञ्च ।शुश्रूषणञ्चापि तथार्थहेतो-रकार्य्यमेतत् परमं ब्राह्मणस्य ॥
राजप्रैष्यं कृषिधनं जीवनञ्च बणिज्यया ।कौटिल्पं कौलटीयञ्च कुषीदञ्च विवर्ज्जयेत् ॥
शूद्रो राजन् ! स भवति धर्म्मापेतो दुराचरः ।वृषलीं रमते यस्तु पिशुनो नर्त्तनस्तथा ॥
ग्रामप्रेष्यो विकर्म्मा च यो द्विजश्चरिताच्च्युतः ।वेदानपि जपन् शूद्रैः समः स परिकीर्त्तितः ।कृत्येष वर्ज्जनीयोऽसौ वैदिके तान्त्रिकेऽपि च ॥
निर्म्मर्य्यादे चाशुचौ क्रूरवृत्तेहिंसात्मके त्यक्तधर्म्मे श्ववृत्ते ।हव्यञ्च कव्यञ्च न देयमेवदानञ्च दत्तं विफलं नरेन्द्र ! ॥
राजन्यानां करादानं विना वैवाहिकञ्च यः ।प्रतिग्रहः स निन्द्योऽत्र परत्र चासुखप्रदः ॥
युद्धे पलायनञ्चैव तथा कातरतार्थिषु ।अपालनं प्रजानाञ्च दाने धर्म्मे विरक्तता ॥
अनवेक्षा स्वराष्ट्रस्य ब्राह्मणानामनादरः ।अमात्यानामसम्मानं तेषां कर्म्मानवेक्षणम् ॥
भृत्यानाञ्च परीहासो निषिद्धः क्षत्त्रजन्म-नाम् ॥
वैश्यानां धनलोभेन मिथ्यामूल्यप्रकाशनम् ।अपालनं पशूनाञ्च अनिज्या विभवे सति ॥
शूद्राणाञ्च महाराज ! वृथैव धनसञ्चयः ।शुश्रूषोः कृतकार्य्यस्य कृतसन्तानकर्म्मणः ॥
अभ्यनुज्ञातराज्यस्य शूद्रस्य जगतीपते ! ।अल्पान्तरगतस्यापि दशधर्म्मगतस्य च ॥
आश्रमा विहिताः सर्व्वे वर्ज्जयित्वा निरा-शिषम् ॥
”इति पाद्मे स्वर्गखण्डे २७ अध्यायः ॥
अपि च ।“यस्तु भागवतान् दृष्ट्वा भूत्वा भागवतः शुचिः ।अभ्युत्थानं न कुर्व्वीत अहं तेनापि हिंसितः ॥
यश्च कन्यां पिता दत्त्वा न प्रयच्छति तां पुनः ।अष्टौ पितृगणास्तेन हिंसिता नात्र संशयः ॥
भार्य्यां प्रियसखीं ये तु साध्वीं हिंसन्ति निर्घृणाः ।न ते नृतां प्राप्नुवन्ति हिंसका दुष्टयोनिजाः ॥
ब्रह्मघ्नश्च कृतघ्नश्च गोघ्नश्च कृतपापकाः ।एतान् शिष्यान् विवर्ज्जेत उक्ता ये चान्य-पातकाः ॥
शालपत्रे न भोक्तव्यं न च्छेत्तव्यं कदाचन ।अश्वत्थो वटवृक्षश्च न च्छेत्तव्यौ कदाचन ॥
न च्छेत्तव्यो विल्ववृक्ष उडुम्बरश्च कदाचन ।कर्म्मण्याश्चैव ये वृक्षा न च्छेत्तव्याः कदाचन ॥
यदीच्छेत् परमां सिद्धिं मोक्षधर्म्मं सनातनम् ।भक्ष्याभक्ष्यञ्च ते शिष्य वेदितव्यं तदन्तरे ॥
करीरस्य वधः शस्तः फलान्यौडुम्बरस्य च ।सद्योभक्षी भवेत्तेन अभक्ष्याः पूतिवासिकाः ॥
न भक्षणीयं वाराहं मांसं मत्स्यस्य सर्व्वशः ।अभक्ष्या ब्राह्मणैर्ह्येतैर्दीक्षितर्हि न संशयः ॥
परिवादं न कुर्व्वीत न हिंसा वा कदाचन ।पैशुन्यञ्च न कर्त्तव्यं स्तैन्यं वापि कदाचन ॥
अतिथिञ्चागतं दृष्ट्वा दूराध्वानागमं क्वचित् ।संविमागस्तु कर्त्तव्यो येन केनापि पुत्त्रक ! ॥
गुरुपत्नी राजपत्नी ब्राह्मणी वा कदाचन ।मनसापि न गन्तव्या एवं विष्णुः प्रभाषते ॥
कनकादीनि रत्नानि यौवनस्था च कामिनी ।तत्र चित्तं न कर्त्तव्यमेवं विष्णुः प्रभाषते ॥
दृष्ट्वा परस्य भाग्यानि आत्मनो व्यसनन्तथा ।तत्र मन्युर्न कर्त्तव्य एवं धर्म्मः सनातनः ॥
”इति वराहपुराणम् ॥
(निवारितम् । यथा, देवीभागवते । २ । ६ । ६० ।“मा मा मा मेति बहुधानिषिद्धोऽपि तथाभृशम् ।आलिलिङ्ग प्रियां दैवात् पपात धरणीतले ॥
”)
वाचस्पत्यम्
SanskritNo entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.
