निवात (nivAta)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 निवात mfn.
   (-तः-ता-तं)
	 1. Well armed,  accoutred in strong mail.
	 2.
Secure,  safe as in an asylum. 
	 3. Calm,  not windy.
	 4. Unhurt.
5. Protected against the wind.
	 m.
  (-तः)
	 1. An asylum,  a dwelling, 
&c.
	 2. A calm. 
	 3. Strong armour.
 E.
  नि neg. वात wind,  &c.

Capeller Eng

English

 1 निवात॑ a.
  windless
 n.
  such a spot. 

 2 निवात॑ a.
  unimpeded,  secure
 n.
  security.

Yates

English

 नि-वात (तः-ता-तं)
a. Well-armed
 se-
cure
 calm. 
n.
  A calm
 asylum. 

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

निवात 	-	 nivAta 	-	 adj.
  	-	  sheltered from the wind
निवात 	-	 nivAta 	-	 adj.
  	-	  calm
निवात 	-	 nivAta 	-	 adj.
  	-	  unhurt
निवात 	-	 nivAta 	-	 adj.
  	-	  compact
निवात 	-	 nivAta 	-	 adj.
  	-	  safe
निवात 	-	 nivAta 	-	 adj.
  	-	  uninjured
निवात 	-	 nivAta 	-	 adj.
  	-	  dense
निवात 	-	 nivAta 	-	 adj.
  	-	  secure
निवात 	-	 nivAta 	-	 m.
  	-	  of a class of dAnavas or demons 
निवात 	-	 nivAta 	-	 m.
  	-	  impenetrable coat of mail
निवात 	-	 nivAta 	-	 m.
  	-	  asylum
निवात 	-	 nivAta 	-	 m.
  	-	  refuge
निवात 	-	 nivAta 	-	 n.
  	-	  place sheltered from the wind
निवात 	-	 nivAta 	-	 n.
  	-	  stillness
निवात 	-	 nivAta 	-	 n.
  	-	  absence of wind

Wilson

English

 निवात
mfn.
   (-तः-ता-तं)
1 Well armed,  accoutred in strong mail.
2 Secure,  safe,  as in an asylum. 
3 Calm,  not windy.
m.
  (-तः) An asylum,  a dwelling,  &c.
2 A calm. 
3 Strong armour.
E.
  नि neg. वात wind,  &c.

Apte

English

निवात [nivāta],  a.
  [निवृतो निरुद्धो वा वातो$स्मात्]

Sheltered from the wind,  not windy,  calm
 निवातपद्मस्तिमितेन चक्षुषा नृपस्य कान्तं पिबतः सुताननम् R.*
  3.17
19.42.

Unhurt,  uninjured,  unobstructed.

Safe,  secure.

Well-armed,  accoutred in strong mail
 निवातकवचैर्युद्धं पर्व चाजगरं ततः Mb.
 *  1.2.53.

Closely woven,  without holes
 निवातो दृढसंनाहे निर्वाते चाश्रये$पि च Viśva
 उपाहितैर्वपुषि निवातवर्मभिः Śi.*
  17.51.

तः A refuge,  dwelling,  an asylum

An impenetrable coat of mail.

तम् A place sheltered from the wind
 निवातनिष्कम्पमिव प्रदीपम् Ku.*
  3.48
 Ki.*
  14.37
 R.*
  13.52
3.17
 यथा दीपो निवातस्थो नेङ्गते Bg.*
  6.19.

Absence of wind,  calm,  stillness
 निवात- स्तिमितां वेलां चन्द्रोदय इवोदधेः (संरम्भं निनाय) R.*
  12.36.

A secure spot.

A strong armour. Comp.
   -कवचाःm.  (pl. ) N.
  of a tribe.

Apte 1890

English

 निवात a. [निवृत्तोनिरुद्धो वा वातोऽस्मात्] 1 Sheltered from the wind,  not windy,  calm
 R. 3. 17
 19. 42. 
2 Unhurt,  uninjured,  unobstructed. 
3 Safe,  secure. 
4 Well-armed,  accoutred in strong mail. 
तः 1 A refuge,  dwelling,  an asylum. 
2 An impenetrable coat of mail. 
तं 1 A place sheltered from the wind
 निवातनिष्कंपमिव प्रदीपं Ku. 3. 48
 Ki. 14. 37
 R. 13. 52,  3. 17
 Bg. 6. 19. 
2 Absence of wind,  calm,  stillness
 R. 12. 36. 
3 A secure spot. 
4 A strong armour. 

Monier Williams Cologne

English

 1. नि-वात॑ mf(आ)n.  (√ 2. वा) sheltered from the wind,  calm,  MBh.
  
 Kāv.
  &c.
  

 नि-वात॑ n.
  a place sheltered from the w°,  absence of w°,  calm,  stillness,  ŚBr.
  
 ŚrGṛS.
  
 MBh.
   &c.
   (often ifc.  after the word expressing the sheltering object,  Pāṇ.
  vi,  2,  8).

 2. नि-वात॑ mfn.
   (√ वन्
 cf.
   3. अ॑वात) unhurt,  uninjured,  safe,  secure (n.  security),  VS.
 
 AV.
  
 ŚBr.
   &c.
  

 dense,  compact,  L.
 

 नि-वात॑ m.
  asylum,  refuge,  L.
 

 an impenetrable coat of mail,  ib.

Monier Williams 1872

English

 निवात 1. नि-वात,  अस्,  आ,  अम् (नि = निस्), 
protected against or sheltered from the wind,  not
reached by the wind,  not windy,  calm [cf. 2. निर्-
वात]
 (अम्),  n. a place sheltered from or inac-
cessible to the wind,  a sheltered spot,  (sometimes
used at the end of a comp. of which the first member
expresses the sheltering object,  see Pāṇ. VI. 2,  8)
a calm.

 निवात 2. नि-वात,  अस्,  आ,  अम् (नि + वात fr.
वन्),  unimpeded,  unhurt,  uninjured
 secure,  safe
(as in an asylum)
 well armed,  accoutred in strong
mail
 (अस्),  m. an asylum,  a refuge,  a dwelling,  &c.
an impenetrable coat of mail
 (अम्),  n. security,  a
secure spot
 strong armour.
—निवात-कवच,  अस्, 
आ,  अम्,  whose armour or mail is impenetrable,  wear-
ing an impenetrable coat of mail
 (अस्),  m.,  N. of a
demon,  the grandson of Hiraṇya-kaśipu
 (आस्),  m.
pl.,  N. of a class of Dānavas or Daityas.

Macdonell

English

 निवात ni-vātá,  〈1.〉 a.
  sheltered from the 🞄wind
 m.
  spot sheltered from the wind
 calm
 🞄〈2.〉 pp. (√ van) unmolested
 n.
  security
 -kavaca,  a.
  whose mail is impenetrable
 m.
  pl.
  N. 🞄of a class of Daityas and Dānavas
 -vāpa,  m.
  🞄seed,  corn
 corn-field
 offering to the Manes: 🞄-udaka,  n.
  funeral libation of water
 -vāraka,  a.
  warding off
 -vāraṇa,  a.
  id. (—°)
 🞄n.  keeping off,  stopping,  checking (sts. with 🞄ac. of object)
 prevention
 prohibition
 -vāraṇīya,  fp. to be restrained or prevented
 🞄-vāsa,  〈1.〉 m.
  clothing
 a.
  —°,  clothed with
 🞄〈2.〉 m.
  staying,  passing the night,  sojourn
 🞄(night) quarters,  abode,  residence: -bhavana,  🞄n.  sleeping-chamber,  -bhūmi,  f.
  place of 🞄abode,  -racanā,  f.
  building,  edifice,  -rājan,  🞄m.  king of the country of oneʼs domicile
 🞄-vāsin,  〈1.〉 a.
  clothed with (—°)
 〈2.〉 dwelling,  🞄— in,  living with (lc. or —°)
 m.
  inhabitant,  🞄resident.

Benfey

English

 निवात नि-वात, 
 I. adj.
 ,  f.
  ता,  Pro-
tected against the wind,  not windy, 
Hariv. 3947.
 II. n.
 
 1. A place in-
accessible to the wind,  MBh. 2,  1218.
 2. Calm,  Kumāras. 3,  48.
 III. m.
  An
impenetrable coat of mail.

Apte Hindi

Hindi

निवात
वि* - निवृत्तः वातो यस्मिन् ब* स*
"से सुरक्षित,  जहाँ वायु न हो,  शान्त"

निवात
वि* - निवृत्तः वातो यस्मिन् ब* स*
"जिसे चोट न लगी हो,  क्षति न पहुँची हो,  बाधा रहित"

निवात
वि* - निवृत्तः वातो यस्मिन् ब* स*
"सुरक्षित,  अभय"

निवात
वि* - निवृत्तः वातो यस्मिन् ब* स*
"सुसज्जित,  दृढ़ कबच धारण किए हुए"

निवातः
पुं*
  - -
"शरणगृह,  निवासस्थान,  आश्रयागार"

निवातः
पुं*
  - -
अकाट्य कवच

निवातम्
नपुं*
   - -
वायु से सुरक्षित स्थान

निवातम्
नपुं*
   - -
"वायु का अभाव,  शान्त,  निस्तब्धता"

निवातम्
नपुं*
   - -
निष्कंटक स्थान

निवातम्
नपुं*
   - -
दृढ़ कवच

Shabdartha Kaustubha

Kannada

निवात
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಆಶ್ರಯ /ಶರಣಗೃಹ /ರಕ್ಷಣ ಸ್ಥಾನ /ತೊಂದರೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮರೆ
निष्पत्तिः - > नि + वा (गतिगन्धनयोः) - अधि० "क्तः" (३-४-७६)
व्युत्पत्तिः - > नितरां वाति गच्छत्यत्र
निवात
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗಾಳಿಯಿಲ್ಲದಿರುವಿಕೆ
प्रयोगाः - > "निवातस्तिमितां वेलां चन्द्रोदय इवोदधेः"
उल्लेखाः - > रघु० १२-३६
निवात
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಾಸಸ್ಥಾನ /ಗೃಹ /ಮನೆ
निवात
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗಾಳಿಯಿಲ್ಲದ ಜಾಗ
प्रयोगाः - > "अन्तश्चराणां मरुतां निरोधान्निवातनिष्कम्पमिव प्रदीपम्"
उल्लेखाः - > कुमा० ३-४८
निवात
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ರಂಧ್ರಗಳಿಲ್ಲದ /ಗಾಳಿಯು ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲದ /ದೃಢವಾದ /ಶಸ್ತ್ರಗಳಿಗೂ ಅಭೇದ್ಯವಾದ
प्रयोगाः - > "उपाहितैर्वपुषि निवातवर्मभिः स्फुरन्मणिप्रसृतमरीचिसूचिभिः"
उल्लेखाः - > माघ० १७-५१
निवात
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಗಾಳಿಯಿಲ್ಲದ /ಗಾಳಿಯು ಆಡದಿರುವ
प्रयोगाः - > "अर्पितस्तिमितदीपदृष्टयो गर्भवेश्मसु निवातकुक्षिषु"
उल्लेखाः - > रघु० १९-४२

L R Vaidya

English

 nivAta {% (I) a. (f. ता) %} 1. Protected against the wind,  not windy,  calm,  R.xix.42
unhurt,  uninjured
secure,  safe
accoutred in strong mail.

 nivAta {% (II) m. %} 1. An asylum,  a refuge
 2. an impenetrable coat of mail.

 nivAta {% (III) n. %} 1. A place sheltered from the wind,  निवातपद्मस्थिमितेन चक्षुसा R.iii.17,  xiii.52,  K.S.iii.48,  Bg.vi.19
 2. a secure spot
 3. a strong armour.

Bopp

Latin

 निवात (e नि sub et वात ventus) qui sub vento est,  ideo
vento non expositus,  non ventosus,  quietus,  tranquillus.
BH. 6. 19.
2) securus,  firmus
 v. sq.

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 nivāta,  adj. (= Pali nivāta,  given in Dictt. only as noun,  but clearly adj. in MN 〔i.125.6〕 nivātā Vedehikā gahapatānī,  gentle,  parallel with soratā and upasantā),  gentle,  mild: as ep. of princes,  parallel with maheśākhya,  sukhasaṃsparśa,  qq.v.,  Mv 〔i.350.6〕
 〔ii.64.15〕
 with akarkaśa,  sukhasaṃvāsa,  in similar description,  Mv 〔ii.423.19〕
 in Mv 〔i.171.4〕 (vs) Senart em. -nivātā (mss. nivānāṃ or nirvāṇāṃ) in pralalita-(so mss.)-kalahaṃsa-barhiṇanivātā,  of the Buddhaʼs voice,  gentle as the sweet (voice) of kalahaṃsa or peacock (?). I have some doubt of the em.,  partly because nivāta seems not otherwise used of the voice,  partly because I doubt whether the peacockʼs voice would be referred to in this complimentary way.

Abhyankara Grammar

English

निवात  sometimes used for निघात or the grave accent.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 निवातः,  त्रि,  (नितरां वाति गच्छत्यत्र । नि + वा+ अधिकरणे क्तः ।) आश्रयः । निवासः ।(निवृत्तो वातो यस्मिन् ।) अवातः । वातशून्यः ।(यथा,  रघुवंशे । ३ । १७ ।“निवातपद्मस्तिमितेन चक्षुषानृपस्य कान्तं पिबतः सुताननम् ।महोदधेः पूर इवेन्दुदर्शनात्गुरुः प्रहर्षः प्रबभूव नात्मनि ॥
”)शस्त्राभेद्यं वर्म्म । शस्त्रेण न भिद्यते यत् वर्म्मकवचम् । इत्यमरभरतौ । ३ । ३ । ८४ ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 निवात पु०
  निवृत्तो निरुद्धो वा वातोऽस्मात् प्रा० ब० । १ दृढ-कवचे शस्त्राद्यभेद्यकवचे,  २ आश्रये च अमरः । निवा-(र्वा)त निष्कम्पमिव प्रदीपम्” कुमा० । “निर्वा(वा)त-निष्कम्पतया विभाति” रघुः ।

Capeller

German

 1. निवात॑ windstill
 n.
  Windstille.

 2. निवात॑ unangefochten,  sicher
 n.
  Sicherheit.

Burnouf

French

 निवात निवात a. (वात) abrité du vent
		 calme
au fig. paisible,  en sûreté,  en repos.
निवातकवच m.
  abrité par une cuirasse,  np. d'un rākṣasa.
निवातस्थ a. (स्था) qui se tient à l'abri du vent.

Stchoupak

French

 नि-वात-
 a. à l'abri du vent,  tranquille,  bien protégé, 
impénétrable.
°कवच- (à l'armure impénétrable) m.
  pl.
  n.
  d'une catégorie de
Daitya.
°स्थ- ag. qui se trouve à l'abri du vent.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.