निर्बन्ध (nirbandha)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

Capeller Eng

English

 निर्बन्ध m.
  insisting upon (loc.  or —°),  pertinacity, 
perseverance.

Yates

English

 नि-र्ब्बन्ध (न्धः) 1.
m.
  Intentness upon
importunity
 seizure
 whim. 

Spoken Sanskrit

English

निर्बन्ध 	-	 nirbandha 	-	 m.
  	-	 insistingupon
निर्बन्ध 	-	 nirbandha 	-	 m.
  	-	 restriction
निर्बन्ध 	-	 nirbandha 	-	 m.
  	-	  objection
निर्बन्ध 	-	 nirbandha 	-	 m.
  	-	  accusing of
निर्बन्ध 	-	 nirbandha 	-	 m.
  	-	  obstinacy
निर्बन्ध 	-	 nirbandha 	-	 m.
  	-	  attributing anything to
निर्बन्ध 	-	 nirbandha 	-	 m.
  	-	  perseverance
निर्बन्ध 	-	 nirbandha 	-	 m.
  	-	  importunity
निर्बन्ध 	-	 nirbandha 	-	 m.
  	-	  pertinacity

निर्बन्ध 	-	  nirbandha 	-	 m.
  	-	 importunity
अतियाचन 	-	  atiyAcana 	-	 n.
  	-	 importunity
पुनः पुनः प्रार्थन 	-	  punaH punaH prArthana 	-	 n.
  	-	 importunity

निर्बन्ध 	-	 nirbandha 	-	 m.
  	-	 insistingupon
मथर 	-	  mathara 	-	 adj.
  	-	 insisting on
आग्रह 	-	  Agraha 	-	 m.
  	-	 insisting on
निर्बन्धिन् 	-	  nirbandhin 	-	 adj.
  	-	 insisting upon
दुर्ग्रह 	-	  durgraha 	-	 m.
  	-	 insisting upon
ग्रह 	-	  graha 	-	 m.
  	-	 insisting upon
निराग्रह 	-	  nirAgraha 	-	 adj.
  	-	  not insisting upon
साग्रह 	-	  sAgraha 	-	 adj.
  	-	 insisting on anything
बद्धग्रह 	-	  baddhagraha 	-	 adj.
  	-	 insisting on something
हठिन् 	-	  haThin 	-	 adj.
  	-	  obstinately insisting on
ग्राहिक 	-	  grAhika 	-	 adj.
  	-	 insisting upon with tenacity
लग्नग्रह 	-	  lagnagraha 	-	 adj.
  	-	 insisting firmly on anything
समर्थना 	-	  samarthanA 	-	 f.
  	-	 insisting on what is impossible
मतानुज्ञा 	-	  matAnujJA 	-	 f.
  	-	  admission of a fault in one's own reasoning while insisting on a similar one in that of the opponent

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Wilson

English

 निर्ब्बन्ध
m.
  (-न्धः)
1 Intent,  and pertinacious pursuit of any thing,  urgency,  importunity.
2 Seizure,  laying hold of any thing,  literally or figuratively.
3 Caprice,  fancy,  whim. 
E.
  रिर् before बन्ध to bind or tie,  affix अच्.

Apte

English

निर्बन्धः [nirbandhḥ],  1 Insisting upon,  persistence,  intentness,  pertinacity
 निर्बन्धसंजातरुषा (गुरुणा) R.*
  5.21
 Ku.*
  5.66.

Importunity,  a pressing demand or request,  urgency
 निर्बन्धपृष्टः स जगाद सर्वम् R.*
  14.32
 अत एव खलु निर्बन्धः Ś.*
  3.

Obstinacy
 चकार तद्वधोपायान्निर्बन्धेन युधिष्ठिरः Bhāg.*
  7.5.42.

A great effort,  perseverance
 वयमभ्युद्धृताः कृच्छ्रान्निर्बन्धादार्ययानया Māl.
 1.19.

Accusation. 

A contest,  dispute.

Apte 1890

English

 निर्बंधः 1 Insisting upon,  persistence,  intentness,  pertinacity,  निर्बंधसंजातरुषा (गुरुणा) R. 5. 21
 Ku. 5. 66. 
2 Importunity,  a pressing demand or request,  urgency
 निर्बंधपृष्टः स जगाद सर्वं R. 14. 32
 अत एव खलु निर्बंधः Ś. 3. 
3 Obstinacy. 
4 Accusation. 
5 A contest,  dispute. 

Monier Williams Cologne

English

 निर्-°बन्ध m.
  objection,  Gaut.
 

 insisting upon (loc.   or comp. ),  pertinacity,  obstinacy,  perseverance,  MBh.
  
 Kāv.
  &c.
   (ibc. ,  °धात् ind.
 ,  °धेन ind.
 ,  °धतस् ind.
  perseveringly,  with or by perseverance
 °धं-√ कृ,  to urge [gen.  ] Kathās.
  i,  25
 to show obstinacy against [instr.] MBh.
   xiii,  5034)

 the attributing anything to,  accusing of (comp. ),  Mn.
   xi,  56

Monier Williams 1872

English

 निर्-बन्ध,  अस्,  m. insisting upon (with loc.), 
persistence,  perseverance,  pertinacity,  intentness
 ob-
stinacy
 importunity,  urgency,  pressing or urging
anything,  (निर्बन्धं कृ,  to urge)
 accusing, 
accusation
 contest,  dispute
 caprice,  fancy?
 [cf.
णि-बन्ध।]
—निर्बन्ध-पृष्ट,  अस्,  आ,  अम्, 
urgently asked,  importuned.

Macdonell

English

 निर्बन्ध nir-bandha,  m.
  objection
 insistence 🞄on,  persistence in (lc.,  —°)
 pertinacity
 🞄accusation: -ṃ kṛ,  urge any one (g.)
 °—,  🞄in. ,  ab. persistently
 -barha,  a.
  lacking tail-feathers 🞄(peacock): -bala,  a.
  destitute of 🞄strength,  weak
 -bādha,  a.
  untroubled,  undisturbed
 🞄unobstructed
 -buddhi,  a.
  witless,  🞄senseless,  stupid
 -bodha,  a.
  id..

Benfey

English

 निर्बन्ध निर्बन्ध,  i. e. निस्-बन्ध् + अ, 
m.
 
 1. Insisting upon (loc.),  Hariv.
10966.
 2. Pertinacity,  MBh. 13,  5034.
 3. Perseverance,  Bhāg. P. 7,  5,  42.
 4.
Accusing,  Man.  11,  55.

Shabdartha Kaustubha

Kannada

निर्बन्ध
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒತ್ತಾಯ ಮಾಡುವುದು/ಅವಶ್ಯವೆಂದು ಹೇಳಿ ಪಟ್ಟುಹಿಡಿಯುವುದು
निष्पत्तिः - > निर्+बन्ध(बन्धने) भावे "घञ्" (३-३-१८)
प्रयोगाः - > "अवस्तुनिर्बन्धपरे कथं नु ते करोऽयमामुक्तविवाहकौतुकः"
उल्लेखाः - > कुमा० ५-३३
निर्बन्ध
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅತಿಶಯವಾದ ಪ್ರಯತ್ನ
प्रयोगाः - > "कपालकुण्डलाकोपदुर्जातजनितापदः। वयमभ्युद्धृताः कृच्छ्रान्निर्बन्धादार्ययानया"
उल्लेखाः - > मालती० १०-१९

निर् + बन्ध (निर्बन्धः,  निर्बध्य)
कन्नडार्थः - > ಒತ್ತಾಯಪಡಿಸು /ಬಲಾತ್ಕರಿಸು
प्रयोगाः - > "निर्बन्धपृष्टः स जगाद सर्वं स्तुवन्ति पौराश्चरित्रं त्वदीयम्"
उल्लेखाः - > रघु० १४-३२
निर् + बन्ध (निर्बन्धः,  निर्बध्य)
कन्नडार्थः - > ಹಟ ಮಾಡು /ಸ್ಥಿರಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡು /ಪಟ್ಟು ಹಿಡಿ
प्रयोगाः - > "निर्बन्धसञ्जातरुषार्यकार्श्यमचिन्तयित्वा गुरुणाहमुक्तः"
उल्लेखाः - > रघु० ५-२१

L R Vaidya

English

 nirbaMDa {% m. %} 1. Insisting upon,  persistence,  intentness,  निर्बंधसंजातरुषा (गुरुणा) R.v.21,  xiv.32,  K.S.v.66
obstinacy
importunity,  urgency
accusation
contest,  dispute.

Bopp

Latin

 निर्बन्ध m. (e निस् et बन्ध) pertinacia,  importunitas.
RAGH. 5. 21. 14. 32. SAK. 48. 4. infr.

Sanskrit Tibetan

Tibetan

chags pa
१) अतिस्नेह २) अध्यवसान ३) अध्यवसित ४) अनुनय ५) अनुनीत ६) अनुराग ७) अनुरोध ८) अभिलाष ९) आसक्ति १०) आस्था ११) इच्छा १२) उत्कर्ष १३) औत्सुक्य १४) कामगुण १५) तन्मय १६) दया १७) निर्बन्ध १८) पलिगोध १९) प्रणय २०) प्रतिषेवमान २१) प्रसक्त २२) रक्त २३) राग २४) लिप्त २५) लेप २६) लेभ २७) विग्रह २८) श्लेष २९) सक्त ३०) सक्ति ३१) संग ३२) संगृद्ध ३३) सज्यति ३४) स्नेह ३५) स्पृहा ३६)

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
निर्बन्धोऽभिनिवेशः स्यात्प्रवेशोऽन्तर्विगाहनम् ।
-wordlist-
 
निर्बन्ध (पुं),  अभिनिवेश (पुं),  प्रवेश (पुं),  अन्तर्विगाहन (पुं)

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 निर्बन्धः,  पुं,
   (निर् + बन्ध + भावे घञ् ।) अभि-निवेशः । निबन्धोऽपि पाठः । इति हेमचन्द्रः ।६ । १३६ ॥
 (यथा,  भागवते । ३ । १४ । २९ ।“स विदित्वाथ भार्य्यायास्तं निर्वन्धं विकर्म्मणि ।नत्वा दिष्टाय रहसि तयाथोपविवेश ह ॥
”)अभिलषितप्राप्तौ भूयो यत्नः । (यथा,  चकुमारसम्भवे । ५ । ६६ ।“अवस्तुनिर्बन्धपरे कथं नु तेकरोऽयमामुक्तविवाहकौतुकः ॥
”)यथा शिशुग्रहः । शिशूनां स्वेच्छाविशेषः ।आखटि इति ख्यातः । इति केचित् । इतिग्रहशब्दटीकायां भरतः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 निर्बन्ध पु०
  निर् + बन्ध--भावे घञ् । आग्रहे अभिनिवेशभेदे“अवस्तुनिर्बन्धपरे कथं नु ते” कुमा० “निर्बन्धसंजातरुषार्थकार्श्यम्” रथुः । निरः वध्नातेस्तदर्थत्वम् “तथापि निर्ब-न्धति! तेऽथ वा स्पृहाम्” नैष० प्रयोगात् ।

Capeller

German

 निर्बन्ध m.
  Hartnäckigkeit,  Festigkeit
 das
Bestehen,  Beharren auf (Loc. o. —°).

Burnouf

French

 निर्बन्ध निर्बन्ध m.
  (बन्ध्) prise,  action de s'attacher
à
		 obstination
		 importunité.

Stchoupak

French

 निर्-बन्ध-
 m.
  insistance,  ténacité,  persévérance,  obstination 
 fait
de demander avec insistance 
 -आत् -एन -तस् instamment,  avec persévérance
 
 -अं कृ- presser,  insister,  s'obstiner.
°पर- a. qui insiste sur qqch. qui demande avec insistance.
°पृष्ट- a. v. demandé ou sollicité avec insistance.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.