| YouTube Channel

निर्धारण (nirdhAraNa)

 
Capeller Eng
English
निर्धारण
n.
the same, determining, settling.
Yates
English
नि-र्धारण (णं) 1.
n.
Idem.
Spoken Sanskrit
English
निर्धारण - nirdhAraNa -
n.
- determining
निर्धारण - nirdhAraNa -
n.
- settling
निर्धारण - nirdhAraNa -
n.
- ascertainment
निर्धारण - nirdhAraNa -
n.
- certainty
निर्धारण - nirdhAraNa -
n.
- defining
निर्धारण - nirdhAraNa -
n.
- particularizing
निर्धारण - nirdhAraNa -
n.
- taking out or specifying one out of many
निर्धारण - nirdhAraNa -
n.
- settling
निर्णायक - nirNAyaka -
adj.
- settling
अवसायिन् - avasAyin -
adj.
- settling
निर्णेतृ - nirNetR -
adj.
- settling
व्यवस्थापक - vyavasthApaka -
adj.
- settling
शोधिन् - zodhin -
adj.
- settling
संस्थापक - saMsthApaka -
adj.
- settling
कल्पना - kalpanA -
f.
- settling
निश्चिति - nizciti -
f.
- settling
निर्धार - nirdhAra -
m.
- settling
विनिश्चय - vinizcaya -
m.
- settling
समाधा - samAdhA -
m.
- settling
परिकल्पन - parikalpana -
n.
- settling
परिसाधन - parisAdhana -
n.
- settling
समाधान - samAdhAna -
n.
- settling
प्रसाद - prasAda -
m.
- settlings
कल्मष - kalmaSa -
n.
- settlings
प्रतिसंस्थान - pratisaMsthAna -
n.
- settling in
विनिवेश - viniveza -
m.
- settling down
निधन - nidhana -
n.
- settling down
निलयन - nilayana -
n.
- settling down
सदन - sadana -
n.
- settling down
विनिश्चायिन् - vinizcAyin -
adj.
- settling finally
गोषादी - goSAdI -
f.
- settling on cows
मोक्ष - mokSa -
m.
- settling a question
निवेश - niveza -
m.
- settling in a place
कुटीप्रवेश - kuTIpraveza -
m.
- settling in a cottage
संलय - saMlaya -
m.
- alighting or settling
विवादशमन - vivAdazamana -
n.
- settling of a dispute
संलय - saMlaya -
m.
- settling or sitting down
अवलम्बित - avalambita -
adj.
- crouching or settling down
अर्थकृत्या - arthakRtyA -
f.
- settling a matter or affair
नीड - nIDa -
m.
n.
- any place for settling down
अर्थकृत्य - arthakRtya -
n.
- settling a matter or affair
अवमोचन - avamocana -
n.
- place for resting or settling
समाधित्सा - samAdhitsA -
f.
- desire of settling or adjusting
विघ्नसिद्धि - vighnasiddhi -
f.
- settling or removal of obstacles
विवादशमन - vivAdazamana -
n.
- allaying or settling of a dispute
प्रतिष्ठा - pratiSThA -
f.
- settling or endowment of a daughter
विघातनसिद्धि - vighAtanasiddhi -
f.
- settling or removal of obstacles or impediments
निर्धारण - nirdhAraNa -
n.
- determining
निश्चायक - nizcAyaka -
adj.
- determining
निर्णायक - nirNAyaka -
adj.
- determining
अवच्छेदक - avacchedaka -
adj.
- determining
अवधारक - avadhAraka -
adj.
- determining
निरूपण - nirUpaNa -
adj.
- determining
प्रतिपादुक - pratipAduka -
adj.
- determining
भेदक - bhedaka -
adj.
- determining
सङ्कल्पक - saGkalpaka -
adj.
- determining
स्थापन - sthApana -
adj.
- determining
अवच्छेद - avaccheda -
m.
- determining
अध्यवसान - adhyavasAna -
n.
- determining
आभण्डन - AbhaNDana -
n.
- determining
परिसाधन - parisAdhana -
n.
- determining
सुलक्षण - sulakSaNa -
n.
- determining
अग्रनिरूपण - agranirUpaNa -
n.
- determining beforehand
उन्नतकाल - unnatakAla -
m.
- method of determining the time from the shadow
शक्तिग्राहक - zaktigrAhaka -
m.
- determining or establishing the meaning of words
कार्याधिप - kAryAdhipa -
m.
- dominant or presiding planet determining any matter
वरनिश्चय - varanizcaya -
m.
- determining or choosing of a person to be a husband
मन्दकर्मन् - mandakarman -
n.
- process for determining the apsis of a planet's course
Wilson
English
निर्धारण
n.
(-णं) Certainty, ascertainment.
E.
निर् before धृ to have, affix ल्युट्.
Monier Williams Cologne
English
निर्-°धारण
n.
(Var.
Śaṃk.
Pāṇ.
, Sch.
Vop.
) taking out or specifying one out of many, particularizing, defining, settling, certainty, ascertainment.
Apte Hindi
Hindi
निर्धारणम्
नपुं*
- निर्+धृ+णिच्+घञ् ल्युट् वा
"बहुतों में से एक को विशिष्ट करना, या पृथक् करना"
निर्धारणम्
नपुं*
- निर्+धृ+णिच्+घञ् ल्युट् वा
"निश्चय करना, फैसला करना, निर्णय करना"
निर्धारणम्
नपुं*
- निर्+धृ+णिच्+घञ् ल्युट् वा
"निश्चितता, निश्चय"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
निर्धारण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಿಶ್ಚಯ/ತೀರ್ಮಾನ
निष्पत्तिः - > निर्+धृङ्(अवस्थाने)+णिच् भावे "ल्युट्" (३-३-११५)
व्युत्पत्तिः - > निर्धार्यते
L R Vaidya
English
nirDAraRa {% n. %} 1. Specifying one out of many
2. determining, settling
3. certainty, ascertainment.
Abhyankara Grammar
English
निर्धारण (1)selection of one or some out of many
cf. जातिगुणाक्रियाभिः समुदायादे- कदेशस्य पृथक्करणं निर्धारणम् मनुष्याणां मनुष्येषु वा क्षत्रियः शूरतमः Kas. on P. II.2.10 as also on II.3.4l
(2) determined or definite sense to the exclusion of another, generally on the strength of the indeclinable एव which is expressed or understood. The word नेिर्धारण is used for अवधारण in this sense
cf. यत एवकारस्ततोन्यत्राव- धारणम् a maxim used as a Paribhasa by some grammarians
cf
also धातोस्तन्निमित्तस्यैव धात्ववधारणं यथा स्यात्तन्नि- मित्तावधारणं मा भूदिति Kas. on P. VI. 1.81.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
निर्धारण n. °Ausschließung, Kuṭṭ. 605.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
निर्धारणं,
क्ली,
(निर्धार्य्यते इति निर् + धृ +णिच् + भावे ल्युट् ।) निश्चयः निर्धारः यथा, निर्द्धारणे षष्ट्याः समासो स्यादिति दुर्गा-दासः
Capeller
German
निर्धारण
n.
dass.
Stchoupak
French
निर्-धारण-
nt. spécification, mise en évidence.