निर्देशः (nirdezaH)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

Apte

English

निर्देशः [nirdēśḥ],  1 Pointing out,  showing,  indicating.

Order,  command,  direction
 तमशक्यमपाक्रष्टुं निर्देशात् स्वर्गिणः पितुः R.*
  12.17 (v. l.  निदेशात्).

Advice,  instruction. 

Telling,  saying,  declaring.

Specifying,  particularization,  specification,  specific mention
 अयुक्तो$यं निर्देशः Mbh.
 ऊँ तत्सदिति निर्देशो ब्रह्मणस्त्रिविधः स्मृतः Bg.*
  17.23.

Ascertainment.

Vicinity,  proximity.

Description,  designation. 

Agreement,  promise
 कृताशं कृत- निर्देशं कृतभक्तं कृतश्रमम् । भेदैर्ये व्यपकर्षन्ति ते वै निरयगामिनः ॥ Mb.
 *  13.23.7.

Apte 1890

English

 निर्देशः 1 Pointing out,  showing,  indicating. 
2 Order,  command,  direction
 R. 12. 17. 
3 Advice,  instruction. 
4 Telling,  saying,  declaring. 
5 Specifying,  particularization,  specification,  specific mention
 अयूक्तोयं निर्देशः Mbh.
 Bg. 17. 23. 
6 Ascertainment. 
7 Vicinity,  proximity. 
8 Description,  designation. 

Hindi

संकेत

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Apte Hindi

Hindi

निर्देशः
पुं*
  - निर्+दिश्+घञ्
"इशारा करना,  दिखलाना,  संकेत करना"

निर्देशः
पुं*
  - निर्+दिश्+घञ्
"आदेश,  हुक्म,  निदेश"

निर्देशः
पुं*
  - निर्+दिश्+घञ्
"उपदेश,  अनुदेश"

निर्देशः
पुं*
  - निर्+दिश्+घञ्
"बतलाना,  कहना,  घोषणा करना"

निर्देशः
पुं*
  - निर्+दिश्+घञ्
"विशेषता करना,  विशिष्टीकरण,  विशिष्टता,  विशिष्टोल्लेख"

निर्देशः
पुं*
  - निर्+दिश्+घञ्
निश्चय

निर्देशः
पुं*
  - निर्+दिश्+घञ्
"पड़ौस,  सामीप्य"

निर्देशः
पुं*
  - निर्+दिश्+घञ्
"करार,  प्रतिज्ञा"

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  आज्ञा,  आदेशः,  निर्देशः,  निदेशः,  शासनम्,  शिष्टिः,  अववादः
noun
 
तथा करोतु तथा मा करोतु इति अधिकारपूर्वकं कथनम्।
 "आज्ञां प्राप्य सः कार्यम् अकरोत्।"

Synonyms:
  निर्देशः,  उल्लेखः
noun
 
कस्यापि विषयस्य कथनस्य वचनस्य वा क्रिया।
 "अद्य नेतारः सभादिषु केवलं समस्यानां निर्देशं कुर्वन्ति तासां निराकरणं न कुर्वन्ति।"

Synonyms:
  निर्देशः,  देशना,  निदेशः,  शिष्टिः,  देष्ट्रम्
noun
 
कनीयांसः ज्येष्ठस्य वा विशिष्टस्य कार्यस्य विधेः उपवर्णनम्।
 "सः आचार्यस्य निर्देशम् अनुसृत्य सफलीभूतः।"

Synonyms:
  आज्ञा,  आदेशः,  निदेशः,  निर्देशः,  शासनम्,  शिष्टिः,  शास्तिः,  नियोगः,  प्रेरणा,  अववादः,  प्रयुक्तिः
noun
 
सा क्रिया येन वृद्धाः बालान् किमपि कर्म कर्तुम् आदिशन्ति।
 "ज्येष्ठानां आज्ञायाः पालनं कर्तव्यम्। / पितुः आज्ञया रामः वनवासे गच्छति स्म।"

Synonyms:
  सन्देशः,  सन्दिष्टः,  वार्ता,  दूत्यम्,  दौत्यम्,  वृतान्तः,  वाचिकम्,  निर्देशः,  निर्दिष्टम्,  आदेशः,  समाचारः,  आज्ञा,  शासनम्,  शास्तिः,  वक्तव्यम्,  वचनम्,  प्रेषः
noun
 
सोद्देश्यं लिखितः उक्तः वा वचनोपन्यासः।
 "यदा भ्रातुः विवाहस्य सन्देशः प्राप्तः तदा सः मुदितः।"

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.