| YouTube Channel

निकेत (niketa)

 
शब्दसागरः
English
निकेत
m.
 (-तः) A house, a habitation.
E.
 नि in, कित् to dwell, affix घञ्
also with युच affix निकेतन.
Capeller Eng
English
निकेत
m.
 (n. ) habitation, abode, house
order of the
relig. life of a Brahman
mark, sign.
Yates
English
नि-केत (तः) 1.
m.
 A house.
Spoken Sanskrit
English
निकेत niketa
m.
 sign
निकेत niketa
m.
 habitation
निकेत niketa
m.
 stage in the religious life of a Brahman
निकेत niketa
m.
 house
निकेत niketa
m.
 state of being
निकेत niketa
m.
 seat of one of the constituent elements of the body
निकेत niketa
m.
 bee-hive
निकेत niketa
n.
 mark
Wilson
English
निकेत
m.
 (-तः) A house, a habitation.
E.
 नि in, कित to dwell, affix घञ्
also with युच् affix
निकेतन.
Apte
English
निकेतः [nikētḥ] तकः [takḥ], तकः 1 A house, habitation, mansion, abode
श्रितगोकर्णनिकेतमीश्वरम्
R.*
 8.33
14.58
Bg.*
 12.19
Ku.*
 5.25
Ms.*
 6.26
Śi.*
 5.26.
A mark, countersign.
A stage in the religious life of a Brāhmaṇa
Mb.
 * 3.
Apte 1890
English
निकेतः,
तकः 1 A house, habitation, mansion, abode
श्रितगोकर्णनिकेतमीश्वरं R. 8. 33
14. 58
Bg. 12. 19
Ku. 5. 25
Ms. 6. 26
Śi. 5. 26.
2 A mark, countersign.
Monier Williams Cologne
English
नि-केत
m.
 rarely
n.
 (√ 4. चित्) a mark, sign,
MBh.
 iii, 12541 (तपात्यय-न्°, ‘mark of departure of heat’, said of a cloud)
a house, habitation,
MBh.
Kāv.
&c.
seat of one of the constituent elements of the body,
Car.
a bee-hive (?),
MBh.
 xi, 140
a stage in the religious life of a Brāhman, iii, 13411
state of being,
Divyāv.
Monier Williams 1872
English
निकेत नि-केत or नि-केतक, अस्, m. = केतन,
a house, mansion, habitation
a mark, countersign.
Macdonell
English
निकेत ni-keta,
m.
 (n. ) mansion, dwelling
🞄-ketana,
n.
 id.
temple.
Benfey
English
निकेत निकेत, i. e. नि-कित् + अ,
m.
1.
A mansion, MBh. 3, 8358.
2. A coun-
tersign, 12541.
--
Comp.
अ-,
adj.
 without
a house, Man. 6, 25. चतुष्पथ-
निकेता, i. e.
चतुर्-पथ-,
f.
 the name
of a deity, MBh. 9, 2643.
Apte Hindi
Hindi
निकेतः
पुं*
 - निकेतति निवसति अस्मिन्- नि + कित् + घञ्
"घर, आवास, भवन, आलय"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
निकेत
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗೃಹ/ವಾಸದ ಮನೆ
निष्पत्तिः - > नि+कित (निवासे) "घञ्" (३-३-१२१)
व्युत्पत्तिः - > निकेतत्यत्र
प्रयोगाः - > "तत्तस्मिन् विनिमज्ज्य बाहुजभटैरारम्भिरम्भापरीरम्भानन्दनिकेतनन्दनवनक्रीडादराडम्बरः", "क्षितिनभःसुरलोकनिवासिभिः कृतनिकेतमदृष्टपरस्परैः", "अधिरूढ्या निजनिकेतमुच्चकैः"
उल्लेखाः - > नैष० १२-१२, किरा० ५-३, माघ० १३-३६
L R Vaidya
English
niketa {% m. %} A house, a mansion, an abode, श्रितगोकर्णनिकेतमीश्वरम् R.viii.33, Bg.xii.19, K.S.v.25.
Bopp
Latin
निकेत m. (r. कित् habitare, praef. नि s. अ) domus, habi-
tatio. BH. 12. 19. RAGH. 8. 33. 14. 58.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
niketa (m. or nt.), state of existence, life: paścime bhave paścime nikete paścime samucchraye paścima ātmabhāvapratilambhe Divy 〔70.2〕
〔73.16〕
niketa-sthānāni, bases for (further) lives, Dbh 〔39.23〕, quoted s.vv. unmiñjita, kelāyati (4).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
निकेतः,
पुं,
 (निकेतति निवसत्यस्मिन्निति । नि +कित निवासे + अधिकरणे घञ् ।) निकेतनम् ।इत्यमरटीकायां भरतः ॥
(यथा, देवीभाग-वते । ४ । ११ । १२ ।“तदद्य विनयं कृत्वा सामपूर्व्वं छलेन वै ।तिष्ठध्वं स्वनिकेतेषु मदागमनकाड्क्षया ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
निकेत
पु०
 नि + कित--निवासे आधारे घञ् । १ गृहे निकेतनेभरतः । “निकेतः श्रूयते पुण्यो यत्र विश्रवसो मुनेः”भा० व० ८९ अ० ।
Capeller
German
निकेत
m.
 (n. ) Wohnung, Aufenthalt
Lebensstufe des Brahmanen
Kennzeichen.
Burnouf
French
निकेत निकेत
m.
 (कित्) habitation
maison.
निकेतन
n.
 mms. -- M. oignon.
Stchoupak
French
नि-केत-
m.
 (nt.) marque, signe
habitation, maison
ruche (?)
stade
de la vie brahmique.