| YouTube Channel

नाली (nAlI)

 
Monier Williams Cologne
English
नाली a (ई),
f.
 an instrument for perforating an elephant's ear,
L.
the stalk of a pot-herb,
L.
a piece of metal on which the hours are struck
=
 घटी,
W.
a lotus-flower,
L.
 (cf. नालीक)
नाली b
f.
=
 नाडी, any tubular vessel or vein
&c.
 of the body,
L.
नाली c
mfn.
 ifc.
=
 °लिका, a period of 24 minutes,
Sāh.
Chandas
Sanskrit
सम-वृत्तम्,
अक्षराणि-
 20,
पादेऽक्षराणि-
 5
मात्राः - 9
मात्रा-विन्यासः
द दा दा दा दा
लक्षण-मूलम् - आनन्दमिश्र-जालक्षेत्रम्
Apte Hindi
Hindi
नाली
स्त्री*
 - नालि + ङीष्
"शरीर की नलिकाकार वाहिनी, धमनी"
नाली
स्त्री*
 - नालि + ङीष्
"पीला डंठल, विशेषकर कमलनाल"
नाली
स्त्री*
 - नालि + ङीष्
"२४ घंटे का समय, घड़ी"
नाली
स्त्री*
 - नालि + ङीष्
हाथी के कानों को बींधने का उपकरण
नाली
स्त्री*
 - नालि + ङीष्
"नहर, नाभी"
नाली
स्त्री*
 - नालि + ङीष्
कमलफूल
Shabdartha Kaustubha
Kannada
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಳಗೆ ಪೊಳ್ಳಾಗಿರುವ ಗಿಡಗಳ ದಂಟು
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತರಕಾರಿಯ ಕಾವು
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಆನೆಯ ಕಿವಿಯನ್ನು ಚುಚ್ಚುವ ಒಂದು ಆಯುಧ
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ಘಳಿಗೆ
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಮಲ, ಪದ್ಮ
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕೊಳಾಯಿ
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕೊಳಲು ವಾದ್ಯ
विस्तारः - > "नालं काण्डे मृणाले च नाली शाकललम्बयोः" - हेम० "नाला न ना पद्मदण्डे नाली शाकललम्बके" - मेदि०
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತರಕಾರಿಯ ಕಾವು /ತಿನ್ನಲು ಯೋಗ್ಯವಾದತರಕಾರಿಯ ತೊಟ್ಟು
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಆನೆಯ ಕಿವಿಯನ್ನು ಚುಚ್ಚುವ ಒಂದು ಆಯುಧ
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪದ್ಮ /ಕಮಲ
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತಾವರಎಯ ದಂಟು
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕೊಳವೆ /ಕೊಳಾಯಿ
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಹಳೆ ವಾದ್ಯ
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ಘಳಿಗೆ
नाली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಾಡಿ /ಸಿರೆ /ಧಮನಿ
L R Vaidya
English
nAlI {% f. %} 1. A measure of time equal to 24 minutes
2. an instrument for piercing an elephant’s ear
3. a lotus
4. a canal.
Bopp
Latin
नाली f. (a नाल signo fem. ई) i. q. नाल.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
Nālī, n. of a yakṣiṇī: MSV 〔i.xviii.17〕.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
नाली f. °Klystier, Prabandh. 135, 7 v.u. — Harṣac. 229, 16?
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 नाडी, धमनी, सिरा, शिरा, नालिः, नाली, तन्तुकी
noun
अवयवविशेषः, यया नालिकया शरीरे रक्तं तथा रक्तसहितम् श्लेष्मपित्तादयः समन्ततः विधम्यन्ते।
"नाडीं प्रभञ्जनगतिं सततं परीक्षेत।"
Synonyms:
 नलिका, नाडी, नाली, नेत्रम्, सुषिः
adjective
या स्वस्मिन् वस्तूनि स्थापयित्वा अन्यत्र नयति।
"धमनिरूपा नलिका हृदयं प्रति रक्तं वहति ततः अपनयति च।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
नाली,
स्त्री,
 (नालि + वा ङीष् ।) शाककड-म्बकः । डाँटा इति माषा । इति मेदिनी । ले, २८ ॥
हस्तिकर्णवेधनी । घटी । इति त्रिकाण्ड-शेषः ॥
नाडी । इत्यमरटीकायां भरतः ॥
(यथा, --“रसवाहिनीश्च नालीर्जिह्वामूलगलतालुक्लाम्नः ।संशोष्य नृणां देहे कुरुतस्तृष्णां महाबलावेतौ ।पीतं पीतं हि जलं शोधयतस्तमतो न यातिशमम् ॥
”इति चरके चिकित्सास्थाने चतुर्व्विंशेऽध्याये ॥
)पद्मम् । इति शब्दरत्न्यवली ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
नालि(ली) स्त्री नल--णिच् इन् वा ङीप् । १ नाड्यां दण्डे२ सिरायां ३ पद्मादिदण्डे ४ शाकभेदे च द्विरूपकोषः ।
नाली स्त्री नालि + वा ङीप् । १ शाककडम्बे (डाँटा) ख्यातेपदार्थे मेदि० । “नालेन रहिता नाली सुस्विन्ना मुष्टि-पीडिता । घृते तप्ते परिक्षिप्ता चिञ्चिणीपत्रसंयुता ।नाली सरा लघुः शीता पित्तनुत् कफवातला । मुक्तशोककरी ज्ञेया लिप्ता शीथघ्निका मता” शब्दार्थचि० ।२ हस्तिकर्णवेधन्याम् ३ दण्डात्मककाले घट्याम् त्रिका० ।४ पद्मे शब्दर० ५ पद्मदण्डे ६ प्रणाल्याम् ७ वाद्यविशेषेशब्दार्थचि० ।
Stchoupak
French
नाली-
f.
 clystère.