नार (nAra)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 नार mfn.
   (-रः-री-रं)
	 1. Relating to men,  human,  mortal,  &c.
	 2. Spiri-
tual.
	 nf.  (-रं-रा) Water.
	 m.
  (-रः) A calf. 
	 n.
  (-रं) A multitude of men. 
E.
  नर,  and अण् affix or न negative,  ऋ to go,  अप् aff.
  

Capeller Eng

English

 नार॑ adj.  belonging to a man,  human
 m.
  man,  pl.
  water
 f.
 
ना॑री woman,  wife.

Yates

English

 नार (रः-री-रं)
a. Belonging to men
mortal.
m.
  A calf.  (रा-रं)
f.
  n.
 
Water.
n.
  A multitude.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   नार  nAra  adj.
   relating to or proceeding from men  
   नार  nAra  adj.
   human   
   नार  nAra  adj.
   spiritual  
   नार  nAra  adj.
   mortal   
   नार  nAra  m.
   man  
   नार  nAra  m.
   water   
   नार  nAra  m.
   calf  
   नार  nAra  n.
   multitude of men   
   नार  nAra  n.
   dry ginger     
            

Wilson

English

 नार
mfn.
   (-रः-री-रं)
1 Relating to men,  human,  mortal,  &c.
2 Spiritual.
nf.  (-रं-रा) Water.
m.
  (-रः) A calf. 
n.
  (-रं) A
multitude of men. 
E.
  नर,  and अण् affix or न negative,  ऋ to go,  अप् aff.
  

Apte

English

नार [nāra],  a.
  (-री f.
 ) [नरस्येदम्-अण्]

Human,  mortal.

Spiritual
 आपो नारा इति प्रोक्ताः Ms.*
  1.1.

रः A calf. 

Water. -रा Water
 cf.
   Ms.*
  1.1.

रम् A multitude or assemblage of men. 

Dry ginger.Comp.   -कीटः a deceiver (disappointing expectations raised by himself). -जीवनम् gold.

Apte 1890

English

 नार a. (री f.) [नरस्येदं-अण्] 1 Human,  mortal. 
2 Spiritual. 
रः 1 A calf. 
2 Water (said to be f. also
 cf. Ms. 1. 10). 
रं 1 A multitude or assemblage of men. 
2 Dry ginger. 
Comp. 
कीटः a deceiver,  (disappointing expectations raised by himself.) 
जीवनं gold. 

Monier Williams Cologne

English

 नार॑ mf(ई)n.  (fr.  नर) relating to or proceeding from men,  human,  mortal,  Mn.
  
 Kāv.

 spiritual (?),  W.
 

 नार॑ m.
  a man,  TĀr.
   (v.l.)

 नार॑ m.
  (pl. ) water (also sg. n.
  and f(आ). ,  L.
 ),  Mn.
   i,  10 (prob. invented to explain नारायण)

 नार॑ m.
  =
  नारायण,  L.
 

 a calf,  L.
 

 नार॑ n.
  a multitude of men,  L.
 

 dry ginger,  L.
 

Monier Williams 1872

English

 नार नार,  अस्,  ई,  अम्,  (fr. नर),  proceeding
from men,  relating or belonging to men,  human, 
mortal
 spiritual (?)
 (अस्),  m. a man (?)
 a calf
(अस् or,  according to some,  अम्,  आ),  m. n. f. water, 
(probably only a form invented to explain नारा-
यण
 cf. नीर,  νάω,  νηρός,  Νηρεύς)
 (अम्),  n. a
multitude or assemblage of men
 dry ginger
 (ई), 
f. a woman,  a wife,  (in the older language also
with short इ,  नारि)
 a female or any object regarded
as feminine
 a kind of metre consisting of four
lines of three long syllables each
 N. of a daughter
of Meru
 (यस्),  f. pl. a sacrifice,  oblation (Ved.).
—नार-कीट,  अस्,  m. a species of worm (= अश्म-
कीट)
 a deceiver,  one who disappoints expectations
excited by himself.
—नार-जीवन,  अम्,  n. gold.
—नारी-कवच,  अस्,  m. ‘having women for armour, ’
an epithet of Mūlaka,  king of the solar line and son
of Aśmaka.
—नारी-तीर्थ,  आनि,  n. pl. ‘bathing-
places of women, ’ N. of five sacred bathing-places.
—नारी-दूषण,  अम्,  n. a woman's vice,  any great
fault in women,  (six are usually reckoned,  viz.
drinking spirits,  keeping bad company,  quitting a
husband,  rambling abroad,  sleeping and dwelling
in a strange house.)
—नारी-नाथ,  अस्,  आ,  अम्,  hav-
ing a woman for possessor or owner (e. g. नारी-
नाथं गृहम्,  a house having a woman for its
possessor).
—नारी-परायण,  अस्,  आ,  अम्,  devoted to
women.
—नारी-प्रसङ्ग,  अस्,  m. libertinism, 
lechery.
—नारी-मय,  अस्,  ई,  अम्,  consisting of
women.
—नारी-मुख,  अस्,  m.,  N. of a people to
the south-east of Madhya-deśa.
—नारी-यान,  अम्, 
n. a woman's conveyance,  a litter,  &c.
—नारी-रत्न, 
अम्,  n. a jewel of a woman,  an excellent woman.
—नारी-वाक्य,  अम्,  n. the word of a wife.
—नारीष्टा (°री-इष्°),  f. ‘dear to women, ’ Arabian
jasmine.
—नारी-ष्ठ,  अस्,  आ,  अम्,  accompanying
women (?),  fond of them (?).

 नार
 add — proceeding from Nara or the su-
preme Spirit.

Macdonell

English

 नार nārá,  a.
  belonging to a man,  human
 🞄m.  man: pl.
  water.

Benfey

English

 नार नार, 
 1. i. e. नृ or नर + अ, 
adj.
  Belonging to a man,  Man.  5,  87.
 II. m.
  Water (cf.  नीर,  νηρός,  Νηρεύς), 
Man.  1,  10.
 III. f.
  नारी नारी,  i. e. नृ
+ ई, 
 1. A woman,  Man.  1,  32.
 2. A
proper name,  Bhāg. P. 5,  2,  22.
 -- Comp.
 
कुल-नारी,  f.
  a virtuous woman,  Hit. i.
d. 196. दिव्य-नारी,  f.
  an Apsaras,  Rām. 
2,  91,  19. प्रकाश-नारी,  f.
  a harlot, 
Mṛcch. 46,  2.

Apte Hindi

Hindi

नारः
पुं*
  - नर + अण्
जल

नारम्
नपुं*
   - -
मनुष्यों की भीड़ या सम्मर्द

Shabdartha Kaustubha

Kannada

नार
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸದ್ಯಃ ಜನಿಸಿದ ಹಸುವಿನ ಕರು /ಆಗ ತಾನೆ ಹುಟ್ಟಿದ ಕರು
नार
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಜಲ /ನೀರು
प्रयोगाः - > "आपो नारा इति प्रोक्ता आपो वै नरसूनवः"
उल्लेखाः - > मनु० १-१०
नार
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮನುಷ್ಯರ ಸಮೂಹ
निष्पत्तिः - > "अण्" (४-३-३७)
व्युत्पत्तिः - > नराणां समूहः
नार
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನರಸಂಬಂಧವಾದ /ಮನುಷ್ಯಸಂಬಂಧವಾದ
निष्पत्तिः - > "अण्" (४-३-१२०)
व्युत्पत्तिः - > नरस्येदम्
प्रयोगाः - > "घोरां नारकपालकुण्डलवतीं विद्युच्छटां दृष्टिभिर्मुञ्चन्तीम्"
उल्लेखाः - > प्रबोध० ४-१
नार
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಮನುಷ್ಯನ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲದ
निष्पत्तिः - > नर - "अञ्" (वा० ४-४-४९)

L R Vaidya

English

 nAra {% (I) m. %} Water.

 nAra {% (II) n. %} An assemblage of men.

Bopp

Latin

 नार n. (fortasse a r. स्ना abjecto s sicut in lat. natare) aqua.
(Gr. νηϱός madidus
 neogr. νηϱόν aqua
 lith. naras uri-
nator,  nardau demergor,  submergor.)

Lanman

English

 nārá, 
	—1. a. human
	—2. as m. man
--nā́rī,  f. woman,  1^9,  86^18,  etc.
 wife.
[nṛ,  1208b: for mg 2,  cf. mānava.]

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 [नार] *f. नारा Wasser,  S I,  321,  16 (Ko.) नारासु जलेषु अयनं यस्यासौ नारायणः.

वैजयन्तीकोषः

Sanskrit

Word: नारम्
Root: नार
Gender: नपुं
Number: all
अर्थः ⇒ 
Meaning(s):
⇒ One of the seven islands of Antardvīpa
Shloka(s):
3|1|13|1 ► मालं मैनं व्रतं जालं नारासङ्गे पराणि षट्। (भूमिकाण्डः/देशाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|1|13|1 ⇢ नारम् (नार) (नपुं) ⇒ One of the seven islands of Antardvīpa ⇒ 
Related word(s):
isa_k ➡ भारतात् अन्तरद्वीपाः
    

पुराणम्

English

नार ३ / NĀRA III. A King of Ancient india. He never tasted meat in his life. (M.B. anuśāsana parva,  Chapter 115,  Stanza 64).

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 नारं,  क्ली,
   (नराणां समूहः । नर + समूहेअण् ।) नरसमूहः । इति व्याकरणम् ॥
 (नर-स्येदमिति । नर + “तस्येदम् ।” ४ । ३ । १२० ।इत्यण् ।) नरसम्बन्धिनि,  त्रि । यथा,  --“मलमूत्रपुरीषास्थिनिर्गतं ह्यशुचि स्मृतम् ।नारं स्पृष्ट्वा तु स्नेहं सचेलो जलमाविशेत् ॥
”इति सामान्यनिरुक्तौ जगदीशधृतस्मृतिवचनम् ॥

 नारः,  पुं,
   (नरस्यायमिति । ब्रर + अण् ।)तर्णकः । जलम् । इति मेदिनी । रे,  ५३ ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 नार त्रि०
  नरस्येदम् अण् । १ नरसम्बन्धिनि २ परमात्मसम्ब-न्धिनि च “नारं स्पृष्ट्वा तु सस्नेहं सचेलं जलमावि-शेत्” स्मृतिः नरशब्दे उदा० दृश्यम् । ३ जले “आपोनारा इति प्रोक्ताः आपौ वै नरसूनवः” मनुः । आर्ष-त्वात् ङीपोऽभावः । लोके स्त्रियां ङीब नारी इत्येव ।४ तर्णके बालके च मेदि० । नराणां समूहः अण् ।५ नरसमूहे न०
  ।

Capeller

German

 नार॑ Adj. Mensch-,  menschlich m.
  Mensch, 
Mann.  f.
  ना॑री Weib,  Gattin. 

 नार॑ m.
  Pl. Wasser. —नितोदिन् st. नितेदिन्.

Burnouf

French

 नार नार n.
  et नारा f.
  eau. -- M. veau.
		 Gr.
ναρός.

Stchoupak

French

 नार-
 -ई- a. relatif à l'homme,  humain,  mortel 
 -आ- f.
  pl.
 
(filles de l'homme) eaux 
 -ई- s. v.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.