| YouTube Channel

नान्दीमुखी (nAndImukhI)

 
Monier Williams Cologne
English
नान्दी—मु°खी -खी -रात्रि
f.
 end of night, daybreak,
Lalit.
नान्दी—मुखी
f.
 a female ancestor sharing in the N° Śrāddha,
W.
a kind of grain,
Suśr.
N.
 of a metre,
Col.
Chandas
Sanskrit
सम-वृत्तम्,
अक्षराणि-
 56,
पादेऽक्षराणि-
 14
मात्राः - 20
सङ्ख्याजातिः - शक्वरी
मात्रा-विन्यासः
द द द द द द दा दा द दा दा द दा दा
लक्षण-मूलम् - आनन्दमिश्र-जालक्षेत्रम्
Shabdartha Kaustubha
Kannada
नान्दीमुखी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಾಂದೀಶ್ರಾದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾದ ಹೆಂಗಸು
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
नान्दीमुखी,
स्त्री,
 (नान्द्यै वृद्ध्यर्थं मुखं यस्याः ।ङीप् ।) सामगेतरवृद्धिश्राद्धभुङ्मातृगणः । इतियजुर्व्वेदीयवृद्धिश्राद्धपद्धतिः ॥
(कुधान्यविशेषः ।यथा, सुश्रुते सूत्रस्थाने ४६ अध्याये ।“कोरदूषकश्यामाकनीवारशान्तनुतुवरकोद्दा-लकप्रियङ्गुमधुलिकानान्दीमुखीकुरुविन्दगवे-धुकवरुतकोदपर्णीमुकुन्दकरेणुयवप्रभृतयः कुधा-न्यविशेषाः ॥
” चतुर्द्दशाक्षरवृत्तिविशेषः । अस्यलक्षणादिकन्तु छन्दःशब्दे द्रष्टव्यम् ॥
* ॥
नान्दी-मुखं करिष्यमाणत्वेनास्त्यस्येति । अच् । अभ्यु-दयप्रारम्भयुक्ते, त्रि । यथा, रामायणे । २ ।८१ । १ ।“ततो नान्दीमुखीं रात्रिं भरतं सूतमागधाः ।तुष्टुवुः सविशेषज्ञास्तवैर्मङ्गलसंस्तवैः ॥
”)