| YouTube Channel

नागवल्ली (nAgavallI)

 
शब्दसागरः
English
नागवल्ली
f.
(-ल्ली) The betel plant, (Peper betel.)
E.
नाग the infernal
Nāga, and वल्ली a creeper
the creeper of the lower regions
also
with कन् added नागवल्लिका
Yates
English
नाग-वल्ली (ल्ली) 3.
f.
Idem.
Wilson
English
नागवल्ली
f.
(-ल्ली) The betel plant, (Piper betel.)
E.
नाग the infernal Nāga, and वल्ली a creeper
the creeper of the
lower regions
also with कन् added नागवल्लिका.
Monier Williams Cologne
English
नाग—वल्ली
f.
id.,
R.
(also °लि,
Śiś.
ix, 35, °लिका,
L.
)
N.
of wk. (also -कल्प,
m.
)
Apte Hindi
Hindi
नागवल्ली
स्त्री*
नागः-वल्ली -
"नागकेसर, पात की बेल"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
नागवल्ली
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವೀಳ್ಯದೆಲೆಯ ಬಳ್ಳಿ
विस्तारः - > ಇದರಲ್ಲಿ ದೇಶ ಭೂಮಿ ಇವುಗಳ ಗುಣವಿಶೇಷದಿಂದ श्रीवाटी अम्लवाटी ಮುಂತಾದ ನಾನಾಭೀದಗಳುಂಟು.
L R Vaidya
English
nAga-vallI {% f. %} piper betel.
Aufrecht Catalogus Catalogorum
English
नागवल्ली dh. Oppert 2183.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
नागवल्ली ° = सर्पश्रेणी, S I, 96, 1.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
नागवल्ली, अहिलता, अहिवल्ली
noun
लताविशेषः- यस्य पर्णानि पूगीफलादिभिः सह जनाः अदन्ति।
"ताम्बूलकारेण नागवल्लेः ताम्बूलं कृत्वा मह्यं प्रदत्तम्।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
ताम्बूलवल्ली ताम्बूली नागपर्यायवल्ल्यपि
-wordlist-
ताम्बूलवल्ली (स्त्री), ताम्बूली (स्त्री), नागवल्ली (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
ताम्बूली
ताम्बूली, नागवल्ली
ताम्बूली नागवल्ली स्याद् गूवाकः पूग उच्यते २००
verse 2.1.1.200
page 0025
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: नागवल्ली
Root: नागवल्ली
Gender: स्त्री
Number: all
अर्थः
Meaning(s):
Betel
Piper-betal
Tamil Vettilai
Shloka(s):
3|3|140|2 नागवल्ली तु ताम्बूली तथा ताम्बूलवल्लिका॥ (भूमिकाण्डः/वनाध्यायः)
Synonym(s):
3|3|140|2 नागवल्ली (नागवल्ली) (स्त्री) Betel
Piper-betal
Tamil Vettilai
3|3|140|2 ताम्बूली (ताम्बूली) (स्त्री) Betel
Piper-betal
Tamil Vettilai
3|3|140|2 ताम्बूलवल्लिका (ताम्बूलवल्लिका) (स्त्री) Betel
Piper-betal
Tamil Vettilai
Related word(s):
अमरकोशः
Sanskrit
Word: नागवल्ली
Root: नागवल्ली
Gender: स्त्री
Number: all
Meaning(s):
Shloka(s):
2|4|120|1 ताम्बूलवल्ली तम्बूली नागवल्ल्यप्यथ द्विजा। (वनौषधिवर्गः)
Synonym(s):
2|4|120|1 ताम्बूलवल्ली (ताम्बूलवल्ली) (स्त्री)
2|4|120|1 ताम्बूली (ताम्बूली) (स्त्री)
2|4|120|1 नागवल्ली (नागवल्ली) (स्त्री)
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः लता
जातिः लता
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
नागवल्ली,
स्त्री,
(नाग इव दीर्धा वल्ली लता ।)ताम्बूली इत्यमरः १२०
अस्याःपर्य्यायास्ताम्बूलवल्लीशब्दे गुणाश्च ताम्बूलशब्देद्रष्टव्याः सा श्रीवाटाम्लवाटादिनानाग्रामस्थ-स्थानभेदादेव भिन्ना ।“एकाप्येषा देशमृत्स्नावशषा-न्नानाकारं याति काये गुणे
श्रीवाटी मधुरा तीक्ष्णा वातपित्तकफापहा ।रसाढ्या रसा रुच्या विपाके शिशिरा स्मृता
स्यादम्लवाटी कटुकाम्लतिक्तातीक्ष्णा तथोष्णा मुखपाककर्त्री ।विदाहपित्तासविकोपनी चविष्टम्भदा वातनिवर्हणी
सप्तमी मधुरा तीक्ष्णा कटुरुष्णा पाचनी ।गुल्मोदराघ्मानहरा रुचिकृद्दीपनी परा
”अन्यच्च ।“गुहागरे सप्तशिरा प्रसिद्धातत्पर्णचूर्णातिरसातिरुच्या ।सुगन्धितीक्ष्णा मधुरातिहृद्यासन्दीपनी पुंस्त्वकरा बल्या
विरेचनी वक्त्रसुगन्धिकारिणी ।नाम्ना याम्लसरा सुतीक्ष्णमधुरा रुच्या हिमादाहनुत्पित्तोद्रेकहरासुदीपनकरी बल्यामुखामोदिनी ।स्त्रीसौभाग्यविवर्द्धिनी मदकरी ज्ञेया सदा वल्लभागुल्माध्मानविबन्धजिच्च कथिता सा मालवे तुस्थिता
अन्ध्रि पुष्कलिका नाम कषायोष्णा कटुस्तथा ।मलापकर्षा कण्ठस्य पित्तहृद्बातनाशिनी
द्वैषणीया कटुस्तीक्ष्णा हृद्या दीर्घदला सा ।कफवातहरा रुच्या कटुदीपनपाचनी
”इति राजनिर्घण्टः
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
नागवल्ली स्त्री नाग इव दीर्घा वल्ली ताम्बूलवल्ल्याम्अमरः सा देशभेदात् मृत्तिकाभेदेन नानाकारगुणायथोक्तं राजनि० “एकाप्येषा देशमृत्स्नाविशेषान्नाना-कारं याति काये गुणे च” इत्युपक्रमे“श्रीवाटी मधुरा तीक्ष्णा वातपित्तकफापहा रसाढ्यासुरसा रुच्या विपाके शिशिरा स्मृता स्य दम्लवाटोकटुकाम्लतिक्ता तीक्ष्णा तथोष्णा मुस्वपाककर्त्री विदाहपित्तास्रविकोपनी विष्टम्भदा वातनिर्वहणी ।सप्तमी मधुरा तीक्ष्णा कटुरुष्णा पाचनी गुल्मो-दराध्मानहरी रुचिकृद्दीपनी परा” अन्यच्च “गुहागरेसप्तसिरा प्रसिद्धा तत्पर्णचूर्णातिरसातिरुच्या सुगन्धितीक्ष्णा मघुरातिहृद्या सन्दीपनी पुंस्त्वकरी बल्या”“नाम्ना याम्लसरा सुतीक्ष्णमधुरा रुच्या हिमा दाहनुत्पित्तोद्रेकहरी सुदीपनकरी बल्या मुखामोदिनी ।स्त्रीसौभाग्यविवर्द्धिनी मदकरी ज्ञेया सदा वल्लभा गुल्-माध्मानविबन्धजिच्च कथिता सा मालवे तूत्थिता अन्ध्रि-पुष्कलिका नाम कषायोष्णा कटुस्तथा मलापकर्षाकण्ठस्य पित्तहृद्वातनाशिनी द्वैषणीया कटुस्तीक्ष्णाहृद्या दीर्घदला सा कफवातहरी रुच्या कटुर्दीपनपाचनी” स्वार्थे नागवल्लिकाऽप्यत्र “पर्णमूलेभवेद् व्याधिः पर्णाग्रे पापसम्भवः जीर्णपर्णं हरे-दायुः सिरा बुद्विप्रणाशिनी” आह्नि० त०