नर्द् (nard)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

Capeller Eng

English

 नर्द् नर्दति (नर्द°ते),  pp.
   नर्दित bellow,  roar, 
scream,  sound.  — अभि roar to (acc. ). प्रति roar or scream against
(acc. )
 roar after (food etc.). वि roar out,  cry,  thunder.  सम् roar. 

Apte

English

नर्द् [nard],  1 P.
  (नर्दति,  नर्दित)

To bellow,  roar,  sound in general
 अनर्दिषुः कपिव्याघ्राः Bk.*
  15.35
15.4
15.28
 17.4.

To go,  move.

Apte 1890

English

 नर्द् {c1c} P. (नर्दति,  नर्दित) 1 To bellow,  roar,  sound in general
 अनर्दिषुः कपिव्याघ्राः Bk. 15. 35,  15. 40,  15. 28,  17. 40. 
2 To go,  move. 

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Monier Williams Cologne

English

 नर्द् cl.
  1. P.
  (Dhātup.   iii,  19) नर्दति (ep.   also °ते
 pf.  ननर्द,  MBh.
  
 aor.
  अनर्दीत् Gr.
 
 अनर्दिषुर्,  Bhaṭṭ.
 
 fut. नर्दिष्यति,  °दिता Gr.
 
 inf.
   नर्दितुम्,  ib.
 ind.
 p.
  -नर्दम्,  MBh.
  )
to bellow,  roar,  shriek,  sound,  Br.
  &c.
   &c.
  
to go,  move Gr.
 :
Caus.
  -नर्दयति,  GopBr.
  

Monier Williams 1872

English

 नर्द् नर्द् (connected with rt. नद्),  cl.
1. P. (ep. also A.) नर्दति (-ते),  ननर्द, 
नर्दिता,  नर्दिष्यति,  अनर्दीत्,  नर्दितुम्,  to
bellow,  roar,  shriek,  sound
 to go,  move
 [cf. pro-
bably Hib. nuail-im,  ‘I roar,  howl
’ nuail,  ‘roar-
ing,  howling.’]

Macdonell

English

 नर्द् NARD,  Ⅰ. P. narda,  roar,  yell,  cry 🞄(with ac. of sound)
 intv. nānard,  sound 🞄aloud.

Benfey

English

 नर्द् NARD,  i. 1,  Par. (also Ātm. , 
Hariv. 11936),  To roar,  MBh. 1,  4114.
Ptcple. of the pf.  pass. नर्दित, 
 1. n.
 
Roaring,  Rām.  4,  8,  38.
 2. m.
  The name
of one of the dice,  Mṛcch. 33,  10. Fre-
quent. नानर्द्,  To sound aloud,  Hariv.
8064 (anomal. Ātm.  नानर्दमान). --
With the prep. अभि अभि,  To roar at, 
MBh. 6,  2738. -- With आ आ,  आनर्दित, 
n.
  Roaring,  Rām.  2,  42,  20. -- With
प्रति प्रति, 
 1. To greet with roaring, 
crying,  MBh. 8,  1806.
 2. To roar for, 
12,  5777. -- With वि वि,  To roar,  MBh.
8,  2468. -- With अनुवि अनु-वि,  To
answer with roaring,  Hariv. 14559.

Apte Hindi

Hindi

नर्द्
"भ्वा* पर*- ,  " - -
"गरजना,  दहाड़ना,  शब्द करना"

नर्द्
"भ्वा* पर*- ,  " - -
"जाना,  गतिशील होना"

L R Vaidya

English

 nard {% vt. or vi. 1P (pp. नर्दित
 pres. नर्दति) %} 1. To bellow,  to roar,  to sound,  Bt.xv.35,  xiv.50
 2. to go,  to move.

Bopp

Latin

 नर्द् 1. P. interdum A. sonum edere,  mugire,  rugire. R.
Schl. I. 16. 25.: कपयो नर्दमाना नादेन
 MAH. 1.
4114.: वृषाव् इव नर्दन्तौ
 RAM. II. 74. 31.: शब्दः
सिंहानान् नर्दताम् इव. Cantare,  de avibus. RAM. I.
16. 29.: नर्दमानांश्च नादेन पातयेयुर् विहङ्गमान्. --
नर्दित n. mugitus. HIT. 47. 18. (Cf. नद्
 huc referri
potest hib. nuailim «I roar,  howl»,  nuail «roaring,  how-
ling»,  abjecto d vel r,  mutato d vel r in l.)
c. वि mugire,  rugire. MAH. 3. 11108.: विनर्दमानो ऽति-
भृशं सविद्युद् इव तोयदः.

Kridanta Forms

Sanskrit

नर्द् (न꣡र्दँ꣡ शब्दे - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् =  नर्दनम्
अनीयर् =  नर्दनीयः - नर्दनीया
ण्वुल् =  नर्दकः - नर्दिका
तुमुँन् =  नर्दितुम्
तव्य =  नर्दितव्यः - नर्दितव्या
तृच् =  नर्दिता - नर्दित्री
क्त्वा =  नर्दित्वा
ल्यप् =  प्रनर्द्य
क्तवतुँ =  नर्दितवान् - नर्दितवती
क्त =  नर्दितः - नर्दिता
शतृँ =  नर्दन् - नर्दन्ती

धातुपाठः (Krishnacharya)

Sanskrit

धातुः:
  नर्द्
मूलधातुः:
   नर्द
धात्वर्थः:
  शब्दे
गणः:
  भ्वादिः
कर्मकत्वं:
  अकर्मकः
इट्त्वं:
  सेट्
उपग्रहः:
  परस्मैपदी
रूपम्:
  नर्दति

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  हम्भाय्,  नर्द्
verb
 
नर्दनानुकूलव्यापारः।
 "गो वत्सं दृष्ट्वा हम्भायते।"

Synonyms:
  नर्द्,  विनर्द्
verb
 
क्रोधवशात् उच्चैः आक्रोशनानुकूलः व्यापारः।
 "ननु गृहे एव नर्दसि बहिः मौनं धारयसि।"

Synonyms:
  गर्ज्,  अभिगर्ज्,  परिगर्ज्,  नर्द्,  विनर्द्,  रुस विरु,  संरु,  रस्,  वाश्,  रट्,  गज्,  हम्भाय,  हुङ्कृ,  हूङ्कृ,  हुङ्कारं कृ,  स्तन्
verb
 
सिंहादीनां प्राणिनाम् मुखात् अट्टशब्दानां जननानुकूलः व्यापार।
 "किञ्चित् कालं प्राक् एव सिंहः बहु अगर्जत्।"

Capeller

German

 नर्द् नर्दति (°ते) brüllen,  schreien,  tosen. 
अभि anbrüllen (Acc.). प्रति entgegenbrüllen
(Acc.). वि aufbrüllen.  सम्
= Simpl. 

Burnouf

French

 *नर्द् नर्द्। नर्दामि,  नर्दे 1
 p. ननर्द
etc. Rendre un son,  retentir
		 mugir
 pousser des cris
 rugir.
नर्दित pp. de नर्द्। -- S. n.
  mugissement,  rugissement,  cri
de bête.

Stchoupak

French

 नर्द्-
 {%nardati -te 
 nanarda 
 nardita- %} -- mugir,  beugler,  hurler, 
produire du bruit,  retentir 
 नर्दन्त्- partic. mugissant,  hurlant,  etc. 
proclamant à grands cris,  célébrant 
 a. v. hurlé,  crié 
 proclamé 
 nt.
mugissement,  hurlement,  clameur 
 m.
  sorte de dé ou façon de jeter les dés.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.