नभस्वत् (nabhasvat)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Apte
Englishनभस्वत् [nabhasvat],
Vaporous, misty, cloudy.
Young. The wind, air
नभस्वतस्तं कुसुमेषु केलयः 1.97
4.8
1.73
1.1.
Apte 1890
EnglishMonier Williams Cologne
EnglishApte Hindi
Hindiनभस्वत्
वि* - "नभस् + मतुप्, मस्य वः"
"वाष्पयुक्त, धुंधवाला, मेघाच्छन्न"
नभस्वत्
- -
"हवा, वायु"
Shabdartha Kaustubha
Kannadaनभस्वत्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಾಯು /ಗಾಳಿ
निष्पत्तिः - > "मतुप्" (५-२-९४)
व्युत्पत्तिः - > नभः आश्रयत्वेनास्त्यस्य
प्रयोगाः - > "आददे नातिशीतोष्णो नभस्वानिव दक्षिणः"
उल्लेखाः - > रघु० ४-८
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritवायुः समीरसमिरौ पवनाशुगौ नभःश्वासो नभस्वदनिलश्वसनाः समीरणः ।
वातोऽहिकान्तपवमानमरुत्प्रकम्पनाः कम्पाङ्कनित्यगतिगन्धवहप्रभञ्जनाः ॥ ११०६ ॥
मातरिश्वा जगत्प्राणः पृषदश्वो महाबलः ।
मारुतः स्पर्शनो दैत्यदेवो झञ्झा स वृष्टियुक् ॥ ११०७ ॥
वायु (पुं), समीर (पुं), समिर (पुं), पवन (पुं), आशुग (पुं), नभःश्वास (पुं), नभस्वत् (पुं), अनिल (पुं), श्वसन (पुं), समीरण (पुं), वात (पुं), अहिकान्त (पुं), पवमान (पुं), मरुत् (पुं), प्रकम्पन (पुं), कम्पाङ्क (पुं), नित्यगति (पुं), गन्धवह (पुं), प्रभञ्जन (पुं), मातरिश्वन् (पुं), जगत्प्राण (पुं), पृषदश्व (पुं), महाबल (पुं), मारुत (पुं), स्पर्शन (पुं), दैत्यदेव (पुं), झञ्झा (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritपवन
पवन, श्वसन, वायु, मरुत्, अनिल, मारुत, जगत्प्राण, पृषदश्व, पवमान, प्रभञ्जन, स्पर्शन, वात, नभस्वत्, मातरिश्वन्, समीर, समीरण, सदागति, गन्धवह, हरि, महाबल
पवनः श्वसनो वायुर्मरुदनिलो मारुतो जगत्प्राणः ।
पृषदश्वः पवमानः प्रभञ्जनः स्पर्शनो वातः ॥ ७५ ॥
नभस्वान्मातरिश्वा च समीरश्च समीरणः ।
सदागतिर्गन्धवहो हरिः प्रोक्तो महाबलः ॥ ७६ ॥
verse 1.1.1.75
page 0010
नाममाला
Sanskritपवन, पवमान, वायु, वात, अनिल, मरुत्, समीरण, गन्धवाह, श्वसन, सदागति, नभस्वत्, मातरिश्वन्, चरण्यु, जवन, प्रभञ्जन
पवनः पवमानश्च वायुर्वातोऽनिलो मरुत् ।
समीरणो गन्धवाहः श्वसनश्च सदागतिः ॥ ६२ ॥
नभस्वान् मातरिश्वा च चरण्युर्जवनस्तथा ।
प्रभञ्जनः अस्य पर्यायपुत्रौ भीमाञ्जनात्मजौ ॥ ६३ ॥
verse 0.1.1.62
page 0033
वाचस्पत्यम्
Sanskritनभस्वत् नभः साधनत्वेनास्त्यस्य मतुप् मस्य वा । पवनेअमरः । “आकाशाद्वायुः” इति श्रुतेः वायोराकाशहेतु-कत्वात् तथात्वम् । “मिलन्निमीलं विदधुर्विलोकितानभस्वतस्तं कुसुमेषु केलयः” नैष० “नभस्वानिव दक्षिणः”रघुः । २ अन्तर्द्धानस्य पत्न्यां स्त्री ङीप् । “अन्तर्द्धानोनभस्वत्यां हविर्द्धानमविन्दत” भाग० ४ । २४ । ६
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.