| YouTube Channel

धारणी (dhAraNI)

 
Monier Williams Cologne
English
धारणी
f.
 any tubular vessel of the body,
L.
the earth,
Gal.
a partic. bulbous plant, ib.
a mystical verse or charm used as a kind of prayer to assuage pain
&c.
 ,
MWB.
 154
351
&c.
 (4 kinds of Dh° according to,
Dharmas.
 lii)
row or line (w.r. for धोरणी),
L.
N.
 of a daughter of Sva-dhā,
VP.
Apte Hindi
Hindi
धारणी
स्त्री*
 - -
पंक्ति या रेखा
धारणी
स्त्री*
 - -
"शिरा, नलाकार वाहिका"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
धारणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸ್ಥೈರ್ಯ
निष्पत्तिः - > धृ (धारणे) + णिच् - "ल्युट्" (३-३-११५)
प्रयोगाः - > धृ (धारणे) + णिच् - "ल्युट्" (३-३-११५)
उल्लेखाः - > दशकु०
धारणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಿರೆ /ನಾಡಿ /ನರ
धारणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶ್ರೇಣಿ /ಸಾಲು
धारणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಳಲೆಕಾಯಿ
विस्तारः - > "अव्यथा चेतकी पथ्या धारणी कालकूणिका" - वैज० ।
L R Vaidya
English
DAraRa {% (I) a. (f. णी) %} Holding, earning, preserving, assuming &c.
DAraRI {% f. %} 1. A vein
2. a row, a line.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
dhāraṇī (recorded nowhere except in BHS), magic formula: often consisting of meaningless combinations of syllables (which this Dict. does not record), as e.g. Suv 〔105.6—8〕
〔106.8, 11, 15 ff.〕
〔108.11 ff.〕
in Tib. regularly gzuṅs, lit. hold, support, or (Mvy 〔4239〕) gzuṅs sṅags (= mantra, incantation)
names of 12 Bodhisattva-dhāraṇī, Mvy 〔746—758〕
names of 10 dhāraṇī-maṇḍala Gv 〔305.18 ff.〕 (not listed in Dict.)
a list of dhāraṇī-names (not listed here) Mmk 〔12.20 ff.〕
four kinds, ātma-, grantha-, dharma-, mantra-dh° Dharmas 〔52〕
another list of four, Bbh 〔272.13 ff.〕, all defined, dharma-dh° (by which a Bodhisattva is able to remember a book on merely hearing it, without study), artha-dh° (same, except ‘its meaning’ is remembered), mantra-dh° (by which he acquires charms to allay all plagues, īti), bodhisattvakṣāntilābhāya dh°
°ṇī-pratilabdha, having obtained (being in possession of) a dh° SP 〔263.4〕
〔270.8〕
Dbh 〔46.12〕
sarvabodhisattvadhāraṇīpratibhānapratilabdhaiḥ LV 〔2.6〕
°ṇī-pratilambha, acquisition of dh°, SP 〔327.5〕
koṭīnayutaśatasahasraparivartāyā dhāraṇyāḥ pratilambho 8, acquisition of the dh. which makes (very many) revolutions (an amulet-wheel?)
°ṇī-mantrapadāni SP 〔396.3〕, talismanic charm-words, or words of dhāraṇīs and mantras
mantra-dhāraṇī-padāni 〔397.2—3〕
dhāraṇī-padāni 〔397.6 ff.〕
°ṇī-mudrā Mvy 〔4297〕
sarvadharma-dhāraṇy-asaṃpramoṣitaḥ LV 〔275.6〕
others, Mvy 〔782〕
〔4239〕
Divy 〔616.14〕
Kv 〔84.9〕
Suv 〔30.5〕
〔103.1〕.
Indian Epigraphical Glossary
English
dhāraṇī (IA 9
BL), a magic litany usually of the Bud-
dhists
an occult Indian charm, especially Buddhistic
a short
formula intended to represent a particular Tantra text, the
recitation of the dhāraṇī being regarded as equally meritorious
as that of the Tantra itself (Univ. Cey. Rev., January-April,
1960, p. 62, note 42).
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
धारणी H 28, 40 [in °खुरधारणी — खुराधारोपल].
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 पृथिवी, भूः, भूमिः, अचला, अनन्ता, रसा, विश्वम्भरा, स्थिरा, धरा, धरित्री, धरणी, क्षौणी, ज्या, काश्यपी, क्षितिः, सर्वसहा, वसुमती, वसुधा, उर्वी, वसुन्धरा, गोत्रा, कुः, पृथ्वी, क्ष्मा, अवनिः, मेदिनी, मही, धरणी, क्षोणिः, क्षौणिः, क्षमा, अवनी, महिः, रत्नगर्भा, सागराम्बरा, अब्धिमेखला, भूतधात्री, रत्नावती, देहिनी, पारा, विपुला, मध्यमलोकवर्त्मा, धारणी, गन्धवती, महाकान्ता, खण्डनी, गिरिकर्णिका, धारयित्री, धात्री, अचलकीला, गौः, अब्धिद्वीपा, इडा, इडिका, इला, इलिका, इरा, आदिमा, ईला, वरा, आद्या, जगती, पृथुः, भुवनमाता, निश्चला, श्यामा
noun
मर्त्याद्यधिष्ठानभूता।
"पृथिवी पञ्चमम् भूतम्"
Synonyms:
 माला, राजिः, लेखा, तती, वीची, आली, आवलिः, पङ्क्तिः, धारणी
noun
अलङ्कारविशेषः, कण्ठे अवधारणार्थे अलङ्कारः।
"कुशग्रन्थिमयी माला सर्वपापप्रणाशिनी।"
Synonyms:
 पङ्क्तिः, श्रेणिः, श्रेणी, राजिः, राजी, आवलिः, आवली, पद्धतिः, पद्धती, राजिका, ततिः, वीथिः, विथी, आलिः, आली, पालिः, पाली, धारणी, रेखा, सरणिः, सरणी, माला, विञ्चोली
noun
सजातीयवस्तूनां सक्रमं रचनायाः परम्परा।
"जनाः पङ्क्त्याम् उपविश्य भोजनं गृह्णन्ति।"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
sngags
१) धारणी २) मन्त्र ३) मन्त्रपद ४) विद्याधर
sngags tshig
धारणी
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
धारणी,
स्त्री,
 (धार्य्यते शरीरमनया । धृ + णिच् +ल्युट् । स्त्रियां ङीप् ।) नाडिका । बुद्धोक्त-मन्त्रभेदः । इति मेदिनी । णे, ५५ ॥
श्रेणी ।इति हेमचन्द्रः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
धारणी स्त्री धारि--ल्युट् । १ स्थैर्य्ये “शारीरिकधारणीशिथिलान्” दशकु० । २ नाडिकायां ३ बुद्धानां मन्त्रभेदेमेदि० ४ श्रेण्याम् हेमच० ।