| YouTube Channel

धातुप (dhAtupa)

 
शब्दसागरः
English
धातुप
m.
 (-पः) The alimentary juice or chyle.
E.
 धातु an essential cons-
tituent of the body, and प what cherishes. धातुं पाति पा-क ।
Yates
English
धातु-प (पः) 1.
m.
 The alimentary
fluid, juice or chyle.
Wilson
English
धातुप
m.
 (-पः) The alimentary juice or chyle.
E.
 धातु an essential constituent of the body, and प what cherishes.
Monier Williams Cologne
English
धातु—प
m.
 ‘chief of the 7 fluids’ elementary juice or chyle,
L.
Apte Hindi
Hindi
धातुपः
पुं*
 धातुः-पः -
"खाद्य, पौषिटक रस, शरीर के सात मूल उपादानों में मुख्य उपादान"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
धातुप
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದೇಹರಸ /ದೇಹದೊಳಗಿನ ಸಪ್ತ ಧಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯ ಧಾತು
निष्पत्तिः - > पा (रक्षणे) - "कः" (३-२-३)
व्युत्पत्तिः - > धातून् पाति
L R Vaidya
English
DAtu-pa {% m. %} the alimentary juice, the chief of the seven primary ingredients of the body.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
धातुपः,
पुं,
 (धातुं अस्थिमज्जामांसोत्पादक-पदार्थविशेषं पाति रक्षतीति । पा + कः ।)शरीरस्थप्रथमधातुः । रस इति ख्यातः । इतिशब्दचन्द्रिका ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
धातुप
पु०
 धातुं पाति रक्षति पा--क । रसरूपे प्रथमधातौशब्दच० । “आरुह्य धमनीर्गत्वा धातून् सर्वानयंरसः । पुष्णाति, तदनु स्वीयैर्व्याप्नोति च तनुं गुणैः” भावप्र०तस्य सर्वधातुपोषकत्वोक्तेस्तथात्वम् । “रसस्तु हृदयंयाति समानमरुतेरितः । स तु व्यानेन विक्षिप्तःसर्वान् धातून् विवर्द्धयेत् । केदारेषु यथा कुल्याः पुष्णन्तिविविधौषधीः । तथा कलेवरे धातून् सर्वान् बर्द्धयतेरसः” भावप्र० ।