| YouTube Channel

द्रविणं (draviNaM)

 
Apte 1890
English
द्रविणं [द्रु-इनन्
Uṇ. 2. 50] 1 Wealth, money, property, substance
Ve. 3. 20
Pt. 3. 174
Bv. 4. 29.
2 Gold
R. 4. 70.
3 Strength, power.
4 Valour, prowess.
5 A thing, matter, material.
6 That of which anything is made.
7 A wish, desire.
Comp.
अधिपतिः
ईश्वरः an epithet of Kubera.
प्रदः an epithet of Viṣṇu.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
द्रविणं,
क्ली,
(द्रवति गच्छति द्रूयते प्राप्यते वेति ।द्रु + “द्रुदक्षिभ्यामिनन् ।” उणां ५० इतिइनन् ।) धनम् (यथाह कश्चित् ।“द्रविणं परिमितममितव्ययिनं जनमाकुली-कुरुते ।क्षीणाञ्चलमिव पीनस्तनजधजायाःकुलीनायाः
”)काञ्चनम् बलम् इत्यमरमेदिनीकरौ
(यथा, महाभारते १०३ १९ ।“एवमुक्ता तु पुत्त्रेण भूरिद्रविणतेजसा ।माता सत्यवती भीष्ममुवाच तदनन्तरम्
”पुं, धरनाम्नो वसोः पुत्त्रविशेषः यथा, महा-भारते ६६ २१ ।“धरस्य पुत्त्रो द्रविणो हुतहव्यवहस्तथा
”पृथोः पुत्त्रविशेषश्च यथा, भागवते २२ ५४ ।“पुत्त्रानुत्पादयामास पञ्चार्च्चिष्यात्मसम्मतान् ।विजिताश्वं धूम्रकेशं हर्य्यक्षं द्रविणं वृकम्
”कुशद्वीपस्थितसीमागिरिभेदः यथा, भाग-वते २० १५ ।“तेषां वर्षेषु सीमागिरयो नद्यश्चाभिज्ञाताःसप्तसप्तैव वभ्रुश्चतुः शृङ्गः कपिलश्चित्रकूटो देवा-नीक ऊर्द्ध्वरोमा द्रविण इति
क्रौञ्चद्वीपस्थ-वर्षपुरुषविशेषः यथा, भागवते २० २२ ।“यासामग्भः पवित्रममलमुपयुञ्जानाः पुरुषर्षभ-द्रविणदेवकसंज्ञा वर्षपुरुषाः
”)