देवक (devaka)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 देवक mfn.
   (-कः-का-की-कं)
	 1. Who or what sports or plays.
	 2. Divine, 
celestial,  like a deity.
	 m.
  (-कः) A proper name,  the maternal
grandfather of KRISHNA.
 E.
  दिव् to play,  ण्वुल् affix
 or देव,  and
कन् aff.
  

Capeller Eng

English

 दे॑वक (adj.  —°) god
 N.
  of a Gandharva & of sev.
  men.  f.
 
दे॑विका a goddess of low rank
 देवकी N.
  of Kṛṣṇa's mother. 

Yates

English

 देवक (कः) 1.
m.
  Krishna's grand-
father.
a. Divine
 playful.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

देवक 	-	 devaka 	-	 adj.
  	-	  celestial 
देवक 	-	 devaka 	-	 adj.
  	-	  celestial
देवक 	-	 devaka 	-	 adj.
  	-	  who or what sports or plays
देवक 	-	 devaka 	-	 adj.
  m.
  	-	  divine
देवक 	-	 devaka 	-	 m.
  	-	  deity
देवक 	-	 devaka 	-	 m.
  	-	  familiar name for devadattaka
देवक 	-	 devaka 	-	 m.
  	-	  god

Wilson

English

 देवक
mfn.
   (-कः-का-की-कं)
1 Who or what sports or plays.
2 Divine,  celestial,  like a deity.
m.
  (-कः) A proper name,  the maternal
grandfather of KṚṢṆA.
E.
  दिव to play,  ण्वुल् affix
 or देव,  and कन् aff.
  

Apte

English

देवक [dēvaka],  a.
  [दिव्-ण्वुल्]

sporting,  playing.

Divine,  godlike,  celestial. -कः (at the end of comp.
 ) A god,  deity.

Apte 1890

English

 देवक a. [दिव-ण्वुल्] 1 Sporting,  playing. 
2 Divine,  godlike,  celestial. 
कः (at the end of comp.) A god,  deity. 

Monier Williams Cologne

English

 देवक mf(इका)n.  who or what sports or plays,  W.
 

 divine,  celestial id.

 देवक m.
  (दिव्°) a god,  deity (at the end of an adj.
  comp. ),  MBh.
   ii,  1396 &c.
   (cf.   दैवक)

 N.
  of a man (?),  RV.
   vii,  18,  20
 Sāy.
 

 of a Gandharva (at once a prince,  son of Āhuka and father of Devakī [below] MBh.
   i,  4480
 v,  80 &c.
  
 Hariv.
 
 Pur.
 )

 of a son of Yudhi-ṣṭhira and Yaudheyī or Pauravī (cf.   °विका below),  Pur.
 

 familiar N.
  for देव-दत्तक,  Pāṇ.
  v,  3,  83
 Pat.
 

 देवक m.
  pl.
  N.
  of the Śūdras in Krauñca-dvīpa,  BhP.
   v,  20,  22

Monier Williams 1872

English

 देवक,  अस्,  इका,  अम्,  who or what sports or
plays
 divine,  celestial,  godlike,  &c.
 (अस्),  m. a
god,  deity,  (at the end of an adj. comp.)
 N. of a
man
 of a Gandharva
 of a prince,  son of Āhuka
and father of Devakī who was mother of Kṛṣṇa
of a son of Yudhi-ṣṭhira and Yaudheyī or Pauravī
[cf. देविका]
 a familiar diminutive for Deva-datta, 
q. v.
 (आस्),  m. pl.,  N. of the inhabitants of a Varṣa
in Krauñca-dvīpa
 (इका),  f. a diminutive of Devī
N. of a class of goddesses of an inferior order
 (आस्), 
f. pl. the oblations made to the aforesaid goddesses
(viz. to Anu-matī,  Rākā,  Sinīvālī,  Kuhū,  and to
Dhātṛ)
 N. of the wife of Yudhi-ṣṭhira and mother
of Yaudheya
 of a river
 of a country [? cf. दाविक]
the thorn-apple (= धुस्तूरा)
 (अका),  f. a familiar
diminutive for Deva-dattā,  q. v.
 (अकी),  f.,  N. of a
daughter of Devaka,  (she was the wife of Vasu-deva
and mother of Kṛṣṇa)
 N. of Aditi
 of Dākṣāyaṇī.
—देवकी-नन्दन or देवकि-नन्दन or देवकी-
पुत्र,  अस्,  m. or देवकी-सूनु,  उस्,  m. ‘the son of
Devakī, ’ an epithet of Kṛṣṇa.
—देवकी-मातृ,  ता, 
f. the mother of Devakī.

Macdonell

English

 देवक déva-ka,  —° a.
  = deva
 ī,  f.
  N. of 🞄Kṛṣṇaʼs mother.

Benfey

English

 देवक देव + क, 
 I. A substitute for
देव when latter part of a comp. adj.
 , 
e. g.
स-,  adj.
  With the gods,  MBh. 2, 
1396.
 II. m.
 
 1. A proper name,  MBh.
1,  2704.
 2. pl. The inhabitants of one
of the varṣas,  or divisions of the
world,  Bhāg. P. 5,  20,  22.
 III. f.
  विका, 
 1. The name of a river,  MBh. 3,  5044.
 2. A proper name,  MBh. 1,  3828.
 IV.
f.
  वकी,  A proper name,  MBh. 1,  2428.

Shabdartha Kaustubha

Kannada

देवक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದೇವದತ್ತ /ಯಜ್ಞದತ್ತ

देवक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದೇವಕಿಯ ತಂದೆ /ಉಗ್ರಸೇನ ರಾಜನ ಸಹೋದರ/ಆಹುಕ ರಾಜನ ಒಬ್ಬ ಮಗ
प्रयोगाः - > "यस्त्वादीद्देवको नाम देवराजसमद्युतिः । स गन्धर्वपतिर्मुख्यः क्षितौ जज्ञे नराधिपः ॥"
उल्लेखाः - > भा० आदि० ६८-६८
देवक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದೇವದತ್ತ ಪದದ ಒಂದು ರೂಪ
देवक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕ್ರೀಡುಸುವ /ಆಟವಾಡಿಸುವ

Indian Epigraphical Glossary

English

 devaka (IA 23),  the guardian spirit or a god.

Kridanta Forms

Sanskrit

देव् (दे꣡वृँ॒ देवने - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् =  देवनम्
अनीयर् =  देवनीयः - देवनीया
ण्वुल् =  देवकः - देविका
तुमुँन् =  देवितुम्
तव्य =  देवितव्यः - देवितव्या
तृच् =  देविता - देवित्री
क्त्वा =  देवित्वा
ल्यप् =  प्रदेव्य
क्तवतुँ =  देवितवान् - देवितवती
क्त =  देवितः - देविता
शानच् =  देवमानः - देवमाना

दिव् (दि꣡वुँ꣡ क्रीडाविजिगीषाव्यवहारद्युतिस्तुतिमोदमदस्वप्नकान्तिगतिषु - दिवादिः - सेट्)
ल्युट् =  देवनम्
अनीयर् =  देवनीयः - देवनीया
ण्वुल् =  देवकः - देविका
तुमुँन् =  देवितुम्
तव्य =  देवितव्यः - देवितव्या
तृच् =  देविता - देवित्री
क्त्वा =  देवित्वा / द्यूत्वा
ल्यप् =  प्रदीव्य
क्तवतुँ =  द्यूनवान् / द्यूतवान् - द्यूनवती / द्यूतवती
क्त =  द्यूनः / द्यूतः - द्यूना / द्यूता
शतृँ =  दीव्यन् - दीव्यन्ती

दिव् (दि꣡वुँ॒ परिकूजने - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् =  देवनम्
अनीयर् =  देवनीयः - देवनीया
ण्वुल् =  देवकः - देविका
तुमुँन् =  देवयितुम् / देवितुम्
तव्य =  देवयितव्यः / देवितव्यः - देवयितव्या / देवितव्या
तृच् =  देवयिता / देविता - देवयित्री / देवित्री
क्त्वा =  देवयित्वा / देवित्वा / द्यूत्वा
ल्यप् =  प्रदेव्य / प्रदीव्य
क्तवतुँ =  देवितवान् / द्यूतवान् - देवितवती / द्यूतवती
क्त =  देवितः / द्यूतः - देविता / द्यूता
शानच् =  देवयमानः / देवमानः - देवयमाना / देवमाना

दिव् (दि꣡वुँ꣡ मर्दने - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् =  देवनम्
अनीयर् =  देवनीयः - देवनीया
ण्वुल् =  देवकः - देविका
तुमुँन् =  देवयितुम् / देवितुम्
तव्य =  देवयितव्यः / देवितव्यः - देवयितव्या / देवितव्या
तृच् =  देवयिता / देविता - देवयित्री / देवित्री
क्त्वा =  देवयित्वा / देवित्वा / द्यूत्वा
ल्यप् =  प्रदेव्य / प्रदीव्य
क्तवतुँ =  देवितवान् / द्यूतवान् - देवितवती / द्यूतवती
क्त =  देवितः / द्यूतः - देविता / द्यूता
शतृँ =  देवयन् / देवन् - देवयन्ती / देवन्ती
शानच् =  देवयमानः / देवमानः - देवयमाना / देवमाना

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 देवक 4. a)a) देविकाहविस् n. Pl. Āpast. Śr. 13,  24,  1. 12
 °हवींषि auch Śāṅkh. Śr. 9,  28,  1.

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  ईश्वरीय,  दिव्य,  देवकीय,  दैव,  देवक,  दैविक,  ऐश्वर,  ऐश,  ऐश्वरीय
adjective
 
ईश्वरसम्बन्धी।
 "भक्तियुगीनैः सत्कविभिः ईश्वरीयस्य ज्ञानस्य प्रचारः प्रभुततया कृतः।"

Sanskrit Tibetan

Tibetan

lha
१) अनिमिष २) अमर ३) त्रिदश ४) दिव् ५) दिव्य ६) देव ७) देवक ८) देवता ९) दैव १०) भट्टारक ११) मरुत् १२) मायु १३) साध्य १४) सुर

Mahabharata

English

Devaka^1,  a Gandharva king. § 130 (Aṃśāvat.): I,  67,  2704 (Gandharvapatiḥ,  re-born on earth,  presumably as one of the princes mentioned under the heading Devaka^2).

Devaka^2,  one or more princes. § 179 (Vidurapariṇaya): I,  114,  4480 (mahīpateḥ,  Vidura married his daughter,  who was a pāraśavī).--§ 554 (Sainyodyogap.): V,  4,  80 (among the princes to whom the Pāṇḍavas ought to send messengers). --§ 599e (Śini): VII,  144,  6033 (father of Devakī,  the wife of Vasudeva).

पुराणम्

English

देवक १ / DEVAKA I. A king in ancient india. Born in the yayāti dynasty he shone like indra (Ādi Parva,  Chapter 67). He was the brother of ugrasena,  father of kaṁsa,  and the father of devakī,  the mother of kṛṣṇa. (Sabhā Parva,  Southern Text,  Chapter 22).

देवक २ / DEVAKA II. A king in ancient india. He fostered a girl born to a brahmin by a śūdra woman. It was this girl whom vidura married. (Adi Parva,  Chapter 113,  Verse 12).

देवक ३ / DEVAKA III. A king,  a contemporary of the pāṇḍavas. (Udyoga Parva,  Chapter 41,  Verse 17).

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 देवकः,  पुं,
   यदुवंशीयराजविशेषः । स श्रीकृष्णस्यमातामहः । इति श्रीभागवतम् ॥
 (अयन्तुगन्धर्व्वपतेरंशावतारः । यथा,  महाभारते ।१ । ६७ । ६९ ।“यस्त्वासीद्देवको नाम देवराजसमद्युतिः ।स गन्धर्व्वपतिर्मुख्यः क्षितौ जज्ञे नराधिपः ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 देवक त्रि०
  दिव--ण्वुल् । १ क्रीडके २ गन्धर्वपतिभेदे ३ श्रीकृ-ष्णस्य मातामहे आहुकपुत्रे नृपभेदे च पु०
  “यस्त्वासी-द्देवको नाम देवराजसमद्युतिः । स गन्धर्वपतिर्मुख्यःक्षितौ जज्ञे नराधिपः” भा० आ० ६७ अ० तस्यैव देवक-नाम्ना कलाववतारः इत्यर्थः । “आहुकस्य तु काश्यायां द्वौपुत्रौ सम्बभूवतुः । देवकश्चोग्रसेनश्च देवगर्भसमावुभौ ।देवकस्याभवन् पुत्राश्चत्वारस्त्रिदशोपमाः । देववानुपदेवश्चसन्देवो देवरक्षितः । कुमार्यः सप्त चास्यासन् वसुदे-वाय ता ददौ । देवकी शान्तिदेवा च सन्देवा देवर-क्षिता । वृकदेव्युपदेवी च सुनाम्नी चैव सप्तमी” हरिवं०३८ अ० । ४ तत्कन्यायां स्त्री ङीष् । देवकीशब्दे दृश्यम्

Capeller

German

 देवक (adj. —°) = देव. f.
  दे॑विका eine
Göttin niederen Ranges
 देवकी N. der
Mutter Kṛṣṇa's.

Grassman

German

 dévaka,  m.,  Gott,  Deminutiv von devá.
-am {534, 20} 〰 cid mānyamānám jaghantha,  áva tmánā bṛhatás śámbaram bhed,  selbst ihn,  der sich einen Gott dünkte.

Stchoupak

French

 देवक-
 m.
  dieu,  divinité (ifc.) 
 n.
  d'un prince,  père de Devakī 
d'un fils de Yudhiṣṭhira 
 pl.
  n.
  d'une tribu de Śūdra dans le
Krauñcadvīpa 
 -इका- f.
  femme de Yudhiṣṭhira 
 n.
  d'une rivière 
-ई- s. v.
°भोज-पुत्री- f.
  patron.  de Devakī.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.