| YouTube Channel

दृप् (dRp)

 
Capeller Eng
English
दृप् दृप्यति (दर्पति)
pp.
दृप्त rave, be foolish,
insolent, or proud.
C.
दर्पयति,
pp.
दर्पित make mad, foolish,
etc.
Yates
English
दृप् (य, इर, ऊ, ञि) दृप्यति 4.
a. To
be glad or proud. (श) दृपति to
pain. 6.
a. (क) दर्पति दर्पयति 1.
10.
a. To light.
Apte
English
दृप् [dṛp], I. 1
P.
, 1
U.
(दर्पति, दर्पयति-ते) To light, inflame, kindle. -II. 4
P.
(दृप्यति, दृप्त)
To be proud, be arrogant or insolent
किल नात्मना दृप्यति
U.*
5
दृप्यद्दानव- दूयमानदिविषद्दुर्वारदुःखापदाम्
Gīt.*
9.
To be greatly delighted.
To be wild or extravagant.
To be mad or foolish. -III. 6
P.
(दृपति) To pain, torture.
Apte 1890
English
दृप् {vI.v} {c1c} P., {c10c} U. (दर्पति, दर्पयतिते) To light, inflame, kindle. {vII.v} {c4c} P. (दृप्यति, दृप्त) 1 To be proud, be arrogant or insolent
किल नात्मना दृप्यति U. 5
दृप्यद्दानवदूयमानदिविषद्दुर्वारदुःखापदां Gīt. 9.
2 To be greatly delighted.
3 To be wild or extravagant.
4 To be mad or foolish. {vIII.v} {c6c} P. (दृपति) To pain, torture.
Monier Williams Cologne
English
1. दृप् or दृफ्
cl.
6.
P.
दृपति or दृम्प्°
दृफ्° or दृम्फ्°, to pain, torture,
Dhātup.
xxviii, 28.
2. दृप्
cl.
4.
P.
दृप्यति (दर्पति only, ĀpDh. i, 13, 4
fut. द्र॑प्स्यति or दर्पिष्यति,
Br.
दर्पिता, °प्ता, and द्रप्ता,
Pāṇ.
vii, 2, 45
pf. ददर्प
aor.
अदृपत्,
Br.
अद्राप्सीत्,
Pāṇ.
iii, 1, 44,
Vārtt.
7
अदर्पीत् and अदार्प् सीत्,
Vop.
) to be mad or foolish, to rave,
Br.
to be extravagant or wild, to be arrogant or proud, to be wildly delighted,
MBh.
Kāv.
&c.
to light, kindle, inflame (दर्पति or दर्पयति,
Dhātup.
xxxiv, 14 v.l. for छृद्) :
Caus.
दर्पयति, to make mad or proud or arrogant,
Pañc.
Kathās.
Monier Williams 1872
English
दृप् 1. दृप् or दृफ् (connected with rt.
दृम्प् next col.), cl. 6. P. दृपति, दृफति,
दृम्फति, &c., to pain, inflict pain, torture.
दृप् 2. दृप्, cl. 1. 10. P. दर्पति and
दर्पयति, &c., to light, kindle, inflame.
दृप् 3. दृप्, cl. 4. P. दृप्यति, ददर्प,
दर्पिता, दर्प्ता, द्रप्ता, द्रप्स्यति, अदृ-
पत्, अद्राप्सीत् or अदार्प्सीत्, अदर्पीत्, दर्पितुम्,
दर्प्तुम् and द्रप्तुम्, to be mad
to be foolish
to be extravagant or wild
to be arrogant or insolent
to be vain or proud
to be wildly delighted: Caus.
दर्पयति, -यितुं, to make mad or proud or arro-
gant
[cf. rt. तृप्
Gr. δόρπος.]
Macdonell
English
दृप् DṚP, Ⅳ. P. dṛpya, become mad
🞄be crazy, extravagant, or arrogant: pp. 🞄dṛpta, extravagant, wild, arrogant: -tara, 🞄cpv. excessively arrogant
cs. darpaya, make 🞄mad or arrogant: pp. darpita, made insolent 🞄by, boasting of (—°)
wild, arrogant. ati, be 🞄excessively arrogant: pp. very arrogant.
Benfey
English
1. दृप् दृप्, i. 4, Par. To be
mad or extravagant, arrogant, Git. 9,
11. दृप्त,
1. Wild, Rām. 1, 15, 7.
2. Arrogant, MBh. 1, 162. Com-
par. दृप्ततर, Excessively arrogant,
Daśak. in Chr. 195, 12. Caus. दर्-
पय,
1. To make mad, Kathās. 20, 64.
2. To make arrogant or proud, Pañc.
iii. d. 244. Ptcple. of the pf. pass.
दर्पित,
1. Wild, Bhartṛ. 3, 73.
2.
Proud, Man. 8, 371. -- With the prep.
अति अति, अतिदृप्त (rather दृप्त with
अति), Excessively arrogant, Kathās. 20,
65. -- Cf. probably δόρπον, a banquet.
2. दृप् दृप्, दृफ् दृफ्,
दृम्फ् दृम्फ्, i. 6, Par. To hurt.
3. दृप् दृप्, i. 1 and 10, Par.
To kindle.
Apte Hindi
Hindi
दृप्
"भ्वा* पर*, चुरा* उभ*, , " - -
"प्रकाशित करना, प्रज्वलित करना, सुलगाना"
दृप्
दिवा* पर*- < दृपुं* - -
"घमण्ड करना, अहंकार करना, ढीठ होना"
दृप्
दिवा* पर*- < दृपुं* - -
अत्यन्त प्रसन्न होना
दृप्
दिवा* पर*- < दृपुं* - -
असभ्य या दुर्दान्त होना
L R Vaidya
English
dfp {% vt. 1P, 10U (pres. दर्पति, दर्पयति-ते) %} To light, to kindle.
dfp {% (II) vi. 4P (pp. दृप्त
pres. दृप्यति) %} 1. To be glad
2. to be arrogant or insolent, to be proud, दृप्यदानवदूयमानदिविषदुर्वारदुःखापदाम् Git.G.ix.
Bopp
Latin
1. दृप् 4. P.
1) gaudere. BHATT. 14. 106. praef. अतिः वि-
जिग्ये तां सेनाम्…अतिददर्पच.
2) superbire.
MAH. 1. 162.: वरदानाद् दृप्ताः. -- Caus. superbum
reddere. HIT. 103. 7.: कं श्रीर् दर्पयति. (Cf. तृप्.)
2. दृप् 1. et 10. P. (सन्दीपने) illuminare, illustrare. (Cf.
दीप्.)
3. दृप् 6. P. (वाधने) vexare. (V. sq. et cf. hib. drip «af-
fliction».)
Lanman
English
√dṛp (dṛ́pyati
ádṛpat
darpiṣyáti, drapsyáti
dṛptá
darpáyati). be crazed,
wild, proud, insolent, or arrogant.
Kridanta Forms
Sanskrit
दृप् (दृ॒पँ꣡ हर्षमोहनयोः - दिवादिः - वेट्)
ल्युट् = दर्पणम्
अनीयर् = दर्पणीयः - दर्पणीया
ण्वुल् = दर्पकः - दर्पिका
तुमुँन् = दर्पितुम् / दर्प्तुम् / द्रप्तुम्
तव्य = दर्पितव्यः / दर्प्तव्यः / द्रप्तव्यः - दर्पितव्या / दर्प्तव्या / द्रप्तव्या
तृच् = दर्पिता / दर्प्ता / द्रप्ता - दर्पित्री / दर्प्त्री / द्रप्त्री
क्त्वा = दर्पित्वा / दृप्त्वा
ल्यप् = प्रदृप्य
क्तवतुँ = दृप्तवान् - दृप्तवती
क्त = दृप्तः - दृप्ता
शतृँ = दृप्यन् - दृप्यन्ती
दृप् (दृ꣡पँ꣡ उत्क्लेशे - तुदादिः - सेट्)
ल्युट् = दर्पणम्
अनीयर् = दर्पणीयः - दर्पणीया
ण्वुल् = दर्पकः - दर्पिका
तुमुँन् = दर्पितुम्
तव्य = दर्पितव्यः - दर्पितव्या
तृच् = दर्पिता - दर्पित्री
क्त्वा = दर्पित्वा
ल्यप् = प्रदृप्य
क्तवतुँ = दृपितवान् - दृपितवती
क्त = दृपितः - दृपिता
शतृँ = दृपन् - दृपन्ती / दृपती
दृप् (दृ꣡पँ꣡ सन्दीपने इत्येके - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = दर्पणम्
अनीयर् = दर्पणीयः - दर्पणीया
ण्वुल् = दर्पकः - दर्पिका
तुमुँन् = दर्पयितुम् / दर्पितुम्
तव्य = दर्पयितव्यः / दर्पितव्यः - दर्पयितव्या / दर्पितव्या
तृच् = दर्पयिता / दर्पिता - दर्पयित्री / दर्पित्री
क्त्वा = दर्पयित्वा / दर्पित्वा
ल्यप् = प्रदर्प्य / प्रदृप्य
क्तवतुँ = दर्पितवान् / दृपितवान् - दर्पितवती / दृपितवती
क्त = दर्पितः / दृपितः - दर्पिता / दृपिता
शतृँ = दर्पयन् / दर्पन् - दर्पयन्ती / दर्पन्ती
शानच् = दर्पयमाणः / दर्पमाणः - दर्पयमाणा / दर्पमाणा
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
दृप्
मूलधातुः:
दृप
धात्वर्थः:
हर्ष-मोहनयोः
गणः:
दिवादिः
कर्मकत्वं:
अकर्मकः
इट्त्वं:
अनिट्
उपग्रहः:
परस्मैपदी
रूपम्:
दृप्यति
अनुबन्धादिविशेषः:
पुषादिः
धातुः:
दृप्
मूलधातुः:
दृप
धात्वर्थः:
उत्क्लेशे
गणः:
तुदादिः
कर्मकत्वं:
सकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
परस्मैपदी
रूपम्:
दृपति
धातुः:
दृप्
मूलधातुः:
दृप
धात्वर्थः:
सन्दीपने
गणः:
चुरादिः
कर्मकत्वं:
सकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
उभयपदी
रूपम्:
दर्पयति-ते
अनुबन्धादिविशेषः:
आधृषीयः
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
उन्मद्, दृप्, व्यामुह्
verb
हतबुद्ध्यनुकूलः व्यापारः।
"साक्षात् गृहं ध्वस्तम् अतः सः उन्माद्यति।"
Capeller
German
दृप् दृप्त s. दर्प्.
Grassman
German
(√dṛp), „toll werden“, in der Bedeutung: unbedacht, unbesonnen, achtlos sein, enthalten in á-dṛpyat von einem Part. dṛ́pyat, welches einen Stamm dṛ́pya voraussetzt, á-dṛpita, á-dṛpta, welche auf ein Part. II. dṛpita, dṛpta zurückgehen
in gleicher Bedeutung auch mit pra verbunden in á-pradṛpita, vgl. prádṛpti.
Burnouf
French
*दृप् दृप्। दृप्यामि 4
p. ददर्प
f1.
दर्प्तास्मि ou द्रप्तास्मि
etc. S'enorgueillir, être
orgueilleux.
Se réjouir, cf. तृप्।
*दृप् दृप्। दृपामि 6. Tourmenter.
*दृप् दृप्। दर्पामि 1 et दर्पयामि 10.
Eclairer, illuminer.
Stchoupak
French
दृप्-
दृप्यति (दर्पति)
{%adṛpat
darpayati
dṛpta- %} --
s'emporter, devenir fou, déraisonner, divaguer
s'enorgueillir, être
orgueilleux ou infatué, se rengorger
caus. affoler, rendre orgueilleux
a. v.
fou, frénétique
orgueilleux, ivre d'orgueil, arrogant, infatué,
présomptueux.
दृप्त-बालाकि-
m.
l'orgueilleux Bālāki,
n.
d'un érudit avec le
patron. Gārgya.
°भाव-
m.
orgueil, nature orgueilleuse.
दृप्तत्मन्- a. orgueilleux
ép. de Kṛṣṇa.