दीपन (dIpana)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 दीपन mfn.
   (-नः-ना-नं)
	 1. Inflaming,  light or heat-exciting.
	 2. Tonic, 
stimulant.
	 n.
  (-नं)
	 1. Inflaming,  lighting.
	 2. Stimulating,  exciting.
3. A root,  commonly Tagara.
	 4. Saffron. 
	 mfn.
   (-नः-नी-नं) An
aromatic seed,  (Ligusticum ajwaen. )
	 m.
  (-नः)
	 1. A sort of potherb
commonly Salincha,  (Achyranthes triandra,  Rox.)
	 2. Celosia
cristata.
	 3. Cassia tora.
 E.
  दीप् to shine,  in the causal form,  and
and युच् or ल्युट् aff.
   or दीपयति वह्निं दीप-णिच्-ल्यु ।

Capeller Eng

English

 दीपन f.
  ई kindling,  inflaming (lit.   & fig.
  )
 n.
  the act
of kindling etc.

Yates

English

 दीपन (नः-ना-नं)
a. Inflaming
 tonic.
1.
n.
  A lighting
 stimulating
the root
Tagāra. m.
  A potherb.
m.
  f.
  n.
  An aromatic seed.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   दीपन  dIpana  adj.
   kindling  
   दीपन  dIpana  adj.
   setting on fire   
   दीपन  dIpana  adj.
   digestive  
   दीपन  dIpana  adj.
   stimulating   
   दीपन  dIpana  adj.
   inflaming  
   दीपन  dIpana  m.
   nemooka plant  [ Clypea Hernandifolia - Bot. ]   
   दीपन  dIpana  m.
   kind of composition  
   दीपन  dIpana  m.
   mystical formula described in the tantra-sAra   
   दीपन  dIpana  m.
   Bishop's weed [ Ptychotis Ajowan - Bot. ]  
   दीपन  dIpana  m.
   onion   
   दीपन  dIpana  n.
   promoting digestion  
   दीपन  dIpana  n.
   root of Crape Jasmine  [ Tabernamontana Coronaria - Bot. ]   
   दीपन  dIpana  n.
   act of kindling  
   दीपन  dIpana  n.
   particular procedure with a magic formula   
   दीपन  dIpana  n.
   digestive or tonic  
   दीपन  dIpana  n.
   particular process to which minerals are subjected     
            

 
   दीपन  dIpana adj.
   inflaming   
   उद्दीपक  uddIpaka adj.
   inflaming    
   उद्द्योतक  uddyotaka adj.
   inflaming   
   उपतापिन्  upatApin adj.
   inflaming    
   तापक  tApaka adj.
   inflaming   
   दिपयत्  dipayat adj.
   inflaming    
   दीपक  dIpaka adj.
   inflaming   
   दीपिन्  dIpin adj.
   inflaming    
   प्रदीपन  pradIpana adj.
   inflaming   
   सन्दीपक  sandIpaka adj.
   inflaming    
   सन्दीपन  sandIpana adj.
   inflaming   
   सन्तपन  santapana adj.
   inflaming    
   सन्धुक्षण  sandhukSaNa adj.
   inflaming   
   प्रदव  pradava adj.
   inflaming    
   दीपनि  dIpani adj.
  f.
   inflaming   
   शोचयन्ती  zocayantI f.
   inflaming    
   सञ्चोदन  saJcodana m.
   inflaming   
   उद्दीपन  uddIpana n.
   inflaming    
   सर्वतापन  sarvatApana adj.
   all-inflaming   
   कोपसन्धुक्षण  kopasandhukSaNa adj.
   inflaming anger   
   उद्दीप  uddIpa m.
   act of inflaming   
   उद्दीपन  uddIpana n.
   act of inflaming    
   प्रदीपन  pradIpana n.
   act of kindling or inflaming   
   मन्मथोद्दीपन  manmathoddIpana n.
   act of kindling or inflaming love   
   रागबन्धिन्  rAgabandhin adj.
   exciting or inflaming the passions  
   समुत्तेजन  samuttejana n.
   act of exciting or inflaming greatly   
   सन्दीपन  sandIpana n.
   act of kindling or inflaming or exciting     
            

 
   दीपन  dIpana adj.
   kindling   
   इन्ध  indha adj.
   kindling    
   दीपक  dIpaka adj.
   kindling   
   दीपिन्  dIpin adj.
   kindling    
   सन्दीपन  sandIpana adj.
   kindling   
   समेद्धृ  sameddhR adj.
   kindling    
   दीपनि  dIpani adj.
  f.
   kindling   
   समिध्  samidh f.
   kindling    
   इन्धन  indhana n.
   kindling   
   दर्पण  darpaNa n.
   kindling    
   प्रज्वालन  prajvAlana n.
   kindling   
   सन्धुक्षण  sandhukSaNa n.
   of kindling    
   इद्धदीधिति  iddhadIdhiti m.
   kindling rays  
   दशेन्धन  dazendhana m.
   wick-kindling    
   अग्निसमाधान  agnisamAdhAna n.
   kindling fire  
   उपयम  upayama m.
   kindling a fire   
   दीपन  dIpana n.
   act of kindling   
   समिन्धन  samindhana n.
   act of kindling    
   उपसमिन्धन  upasamindhana n.
   act of kindling on  
   उपज्वलन  upajvalana adj.
   fit for kindling fire       

 
   दीपन  dIpana m.
   mystical formula described in the tantra-sAra

Wilson

English

 दीपन
mfn.
   (-नः-ना-नं)
1 Inflaming,  light or heat-exciting.
2 Tonic,  stimulant.
n.
  (-नं)
1 Inflaming,  lighting.
2 Stimulating,  exciting.
3 A root,  commonly Tagara.
4 Saffron. 
mfn.
   (-नः-नी-नं) An aromatick seed,  (Ligusticum ajväen. )
m.
 
(-नः)
1 A sort of potherb,  commonly Śaliñca,  (Achyranthes triandra,  Rox.)
2 Celosia cristata.
3 Cassia tora.
E.
  दीप to shine,  in the causal form,  and युच् or ल्युट् aff.
  

Apte

English

दीपन [dīpana],  a.
  [दीप् णिच् ल्यु ल्युट् वा]

Kindling,  inflaming,  &c.
 

Digestive,  tonic.

Exciting,  animating,  stimulating
 आनन्दमिश्रमदनज्वरदीपनानि Māl.
 9.47.

नम् Kindling,  inflaming.

A tonic stimulating digestion. 

Exciting,  stimulating.

Lighting,  illuminating.

Promoting digestion. 

Saffron.  -नः see दीपकः (4).

नी N.
  of several plants (Mar.  काकडी,  मेथी,  पहाडमूळ,  ओंवा).

A mystical Tāntrika formula. 

(In Music) A kind of composition. 

Apte 1890

English

 दीपन a. [दीप् णिच् ल्युट् वा] 1 Kindling,  inflaming,  &c. 
Digestive,  tonic. 
Exciting,  animating,  stimulating
 Māl. 9. 46. 
नं 1 Kindling,  inflaming. 
A tonic stimulating digestion. 
Exciting,  stimulating. 
Lighting,  illuminating. 
Promoting digestion. 
Saffron. 

Monier Williams Cologne

English

 दीपन mf(ई)n.  kindling,  inflaming,  setting on fire,  MBh.
  
 Hariv.
 
 Kālid.

 digestive,  stimulating (cf.   अग्नि- and अनल-),  Suśr.
 

 दीपन m.
  N.
  of certain digestive plants (=  मयूर-शिख,  शालिञ्च-शाक or कास-मर्द),  L.
 

 an onion,  L.
 

 दीपन n.
  the act of kindling &c.
  ,  R.
 
 Pañc.
  
 Daś.
 

 promoting digestion,  Suśr.
 

 a digestive or tonic,  Suśr.
 

 the root of Tabernaemontana Coronaria (cf.   दीन),  L.
 

 a partic.  process to which minerals are subjected,  Sarvad.
 

 a partic.  procedure with a magic formula,  ib.

Monier Williams 1872

English

 दीपन,  अस्,  ई,  अम्,  kindling,  inflaming,  setting on
fire,  burning,  causing light or heat
 digestive,  tonic, 
stimulating [cf. अग्नि-द्° and अनल-द्°]
 N. of
several plants with digestive properties,  = मयूर-
शिखा,  = शालिञ्च-शाक
 Cassia Sophora (= कास-
मर्द)
 an onion
 (ई),  f.,  N. of several plants,  =
Ptychotis Ajowan,  = पाठा,  = मेथिका
 N. of a
chapter of the Tantra-sāra or of a mystical formula
therein described
 (अम्),  n. the act of kindling or
setting on fire,  inflaming
 lighting,  illuminating, 
making bright [cf. तत्त्व-द्°]
 kindling the digestive
fire,  promoting digestion
 a digestive,  stimulant, 
tonic
 saffron
 the root of the plant Tabernæmontana
Coronaria.

Macdonell

English

 दीपन dīp-ana,  a.
  (ī) inflaming,  exciting
 🞄promoting digestion
 n.
  setting on fire
 illuminating.

Benfey

English

 दीपन दीप् + अन, 
 I. adj.
 ,  f.
  नी।
 1.
Inflaming,  MBh. 1,  8455.
 2. Exciting, 
Ṛt. 1,  3.
 II. n.
 
 1. Setting on fire, 
Pañc. 194,  12.
 2. Burning,  Daśak.
in Śhr. 181,  21.
 3. Exciting,  or pro-
moting digestion,  Suśr. 1,  152,  8. --
 Comp.
 
अनल-,  adj.
  promoting diges-
tion,  Suśr. 1,  200,  14.

Apte Hindi

Hindi

दीपन
वि* - दीप् + णिच् + ल्युट्
"आग सुलगाने वाला,   प्रकाश करने वाला"

दीपन
वि* - दीप् + णिच् + ल्युट्
"पुष्टिकारक,   पाचनशक्ति को उद्दीप्त करने वाला"

दीपन
वि* - दीप् + णिच् + ल्युट्
"उत्तेजक,  उद्दीपक"

दीपन
वि* - दीप् + णिच् + ल्युट्
जाफ़रान

Shabdartha Kaustubha

Kannada

दीपन
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಈರುಳ್ಳಿ
दीपन
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಾಸಮರ್ದ ವೃಕ್ಷ
दीपन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬೆಳಗುವಿಕೆ /ಪ್ರಕಾಶಗೊಳಿಸುವಿಕೆ
निष्पत्तिः - > दिपी (दीप्तौ) - भावे "ल्युट्" (३-३-११५)
व्युत्पत्तिः - > दीप्यते
दीपन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಉರಿಯುವುದು /ಬೆಂಕಿ ಹೊತ್ತಿಸುವುದು
दीपन
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕುಂಕುಮಕೇಸರಿ
निष्पत्तिः - > दिपी (दीप्तौ) + णिच् - "ल्युः" (३-१-१३४)
व्युत्पत्तिः - > दीपयति
विस्तारः - > "जागुडं दीपनं घस्रं सौरभं घुसृणं च तत्" - त्रिकाण्ड० ।
दीपन
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಜೀರ್ಣಶಕ್ತಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುವ /ಆಹಾರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಉದರದಲ್ಲಿ ಜೀರ್ಣಗೊಳಿಸುವ
दीपन
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ರೇಗಿಸುವ /ಉದ್ರೇಕಗೊಳಿಸುವ
दीपन
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಬೆಳಗುವ /ಪ್ರಕಾಶಗೊಳಿಸುವ
निष्पत्तिः - > दिपी - कर० "ल्युट्" (३-३-११७)
व्युत्पत्तिः - > दीप्यतेऽनेन

L R Vaidya

English

 dIpana {% n. %} 1. Kindling,  illuminating
promoting digestion
exciting,  stimulating
saffron.

Kridanta Forms

Sanskrit

दीप् (दी꣡पीँ॒ दीप्तौ - दिवादिः - सेट्)
ल्युट् =  दीपनम्
अनीयर् =  दीपनीयः - दीपनीया
ण्वुल् =  दीपकः - दीपिका
तुमुँन् =  दीपितुम्
तव्य =  दीपितव्यः - दीपितव्या
तृच् =  दीपिता - दीपित्री
क्त्वा =  दीपित्वा
ल्यप् =  प्रदीप्य
क्तवतुँ =  दीप्तवान् - दीप्तवती
क्त =  दीप्तः - दीप्ता
शानच् =  दीप्यमानः - दीप्यमाना

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
कश्मीरजन्म घुसृणं वर्णं लोहितचन्दनम् ॥ ६४४ ॥
वाह्लीकं कुङ्कुमं वह्निशिखं कालेयजागुडे ।
संकोचपिशुनं रक्तं धीरं पीतनदीपने ॥ ६४५ ॥
-wordlist-
 
कश्मीरजन्मन् (क्ली),  घुसृण (क्ली),  वर्ण (क्ली),  लोहितचन्दन (क्ली),  वाह्लीक (क्ली),  कुङ्कुम (क्ली),  वह्निशिख (क्ली),  कालेय (क्ली),  जागुड (क्ली),  सङ्कोचपिशुन (क्ली),  रक्त (क्ली),  धीर (क्ली),  पीतन (क्ली),  दीपन (क्ली)

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 दीपनं,  क्ली,
   (दीपयति वह्निमिति । दीप + णिच्+ ल्युः ।) तगरमूलम् । इति रत्नमाला ॥
कुङ्कुमम् । इति त्रिकाण्डशेषः ॥
 (मन्त्रसंस्कार-विशेषः । यथा,  शारदातिलके ।“मन्त्राणां दश कथ्यन्ते संस्कारा सिद्धिदायिनः ।जननं जीवनं पश्चात्ताडनं बोधनं तथा ॥
अथाभिषेको विमलीकरणाप्यायने तथा ।तर्पणं दीपनं गुप्तिर्दशैता मन्त्रसंस्क्रियाः ॥
”“तारमायारमायोगो मनोर्दीपनमुच्यते ॥
”)

 दीपनः,  पुं,
   (दीप्यते इति । दीप + ल्युः ।) मयूर-शिखा । (दीप + णिच् + ल्युः ।) शालिञ्चशाकः ।इति शब्दचन्द्रिका ॥
 कासमर्द्दः । पलाण्डुः ।इति राजनिर्घण्टः ॥
 दीपयितरि,  त्रि ॥
 (यथा, ऋतुसंहारे । १ । ३ ।“सुवासितं हर्म्यतलं मनोरमंप्रियामुखोच्छासविकल्पितं मघु ।सुतन्त्रिगीतं मदनस्य दीपनंशुचौ निशीथेऽनुभवन्ति कामिनः ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 दीपन त्रि०
  दीपयति वह्निम् दीप--णिच्--ल्यु । १ तगरमूलेरत्नमा० २ कूङ्कुमे त्रिका० । ३ मयूरशिखावृक्षे ४ शालि-ञ्चशाके च पु०
  शब्दच० ५ कासमर्दे ६ पलाण्डौ च पु०
 राजनि० । ७ दीघकमात्रे त्रि०
  । भावे ल्युट् । ८ प्रकाशनेन०  ९ ग्राह्यमन्त्रसंस्कारभेदे च “मन्त्राणां दश कथ्यन्तेसंस्काराः सिद्धिदायिनः । जननं जीवनं पश्चात्ताडनंबोधनं तथा । अथाभिषेको विमलीकरणाप्यायनेतथा । तर्पणं दीपनं गुप्तिर्दशैता मन्त्रसंस्क्रियाः ।“तारमायारमायोगो मनोर्दीपनमुच्यते” शारदाति० ।दीप्यतेऽनया दीपि--करणे ल्युट् ङीप् । दीपनी १० मेथि-कायां ११ पाठायां १२ यवान्याञ्च स्त्री राजनि० । १३ दीप-नसाधने त्रि०
  स्त्रियां ङीप् । “त्रिफला कफपित्तघ्नीमेहकुष्ठविनाशिनी । चक्षुष्या दीपनी” “निहन्याद्दीपनंगुल्मपीनसाग्न्यल्पतामपि” । “कटुकोदीपनः पाचनोरोचनः शोधनः” इति च सुश्रु० ।

Capeller

German

 दीपन f.
  ई anzündend (auch übertr.)
 n.
 
das Anzünden,  Erkleuchten. 

Stchoupak

French

 दीपन-
 -ई- ag. qui éclaire,  allume,  enflamme 
 nt. fait
d'allumer,  d'éclairer.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.