दारण (dAraNa)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 दारण n.
  (-णं)
	 1. The clearing nut plant,  (Strychnos potatorum. )
	 2.
Tearing,  rending,  dividing.
 E.
  दॄ to tear,  affixes णिच् and युच् करणे
ल्युट् वा ।

Capeller Eng

English

 दारण f.
  ई bursting,  tearing,  splitting (gen.   or —°)
n.
  the act of bursting etc. f.
  ई E.
  of Durgā.

Yates

English

 दारण (णं) 1.
n.
  The clearing nut
plant
 tearing,  dividing.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   दारण  dAraNa  adj.
   rending  
   दारण  dAraNa  adj.
   splitting   
   दारण  dAraNa  adj.
   tearing  
   दारण  dAraNa  n.
   bursting   
   दारण  dAraNa  n.
   clearing-nut plant  
   दारण  dAraNa  n.
   flying open   
   दारण  dAraNa  n.
   means of opening  
   दारण  dAraNa  n.
   act of tearing     
            

Wilson

English

 दारण
n.
  (-णं)
1 The clearing nut plant,  (Strychnos potatorum. )
2 Tearing,  rending,  dividing.
E.
  दॄ to tear,  affix ल्युट्.

Apte

English

दारणम् [dāraṇam],  [दॄ-णिच् युच्]

Splitting,  tearing,  rending,  opening,  cleaving.

The fruit of the clearing-nut plant. -णी N.
  of Durgā.

Apte 1890

English

 दारणं [दॄ-णिच् युच्] 1 Splitting,  tearing,  rending,  opening,  cleaving. 
2 The fruit of the clearing-nut plant. 
णी N. of Durgā. 

Monier Williams Cologne

English

 दा°रण mf(ई)n.  tearing,  splitting,  rending (w. gen.
   or ifc. ),  MBh.
  

 दा°रण n.
  the act of tearing &c.
  

 bursting,  flying open

 a means of opening,  Suśr.
 

 the clearing-nut plant,  L.
 

Monier Williams 1872

English

 दारण,  अस्,  ई,  अम्,  tearing,  splitting,  tearing
asunder
 (ई),  f. an epithet of Durgā
 (अम्),  n. the
act of tearing,  rending,  dividing
 opening,  bursting, 
flying open
 a means of opening
 the clearing-nut
plant,  Strychnos Potatorum
 [cf. कतक।]

Macdonell

English

 दारण dār-aṇa,  a.
  rending,  cleaving (—° or 🞄g.)
 n.
  rending,  bursting open. 

Benfey

English

 दारण दारण,  i. e. दॄ + अन, 
 I. adj.
 , 
f.
  णी।
 1. Splitting,  MBh. 6,  5594.
 2.
f.
  णी,  Epithet of Durgā,  Hariv. 10246.
 II. n.
 
 1. Bursting,  Suśr. 1,  25,  17.
 2.
A means for opening,  Suśr. 1,  132,  9.

Apte Hindi

Hindi

दारणम्
नपुं*
   - दृ +  णिच् +  ल्युट्
"टुकड़े- टुकड़े करना,   फाड़ना,   चीरना,   खोलना,   दो कर देना"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

दारण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಭೇದನ /ಒಡೆಯುವುದು /ತುಂಡುಮಾಡುವುದು
निष्पत्तिः - > दॄ (विदारणे) + णिच् - "ल्युट्" (३-३-११५)
प्रयोगाः - > "कपिकुलपतिहृदयविशालशिलातलदारणदारुणिशिलीमुख"
उल्लेखाः - > रघु० ग०
दारण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕತಕದ ಬೀಜ /ಚಿಲ್ಲದ ಬೀಜ
दारण
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸೀಳುವ ಸಾಧನ /ಒಡೆಯುವ ಆಯುಧ /ಕತ್ತರಿಸುವ ಆಯುಧ
निष्पत्तिः - > दॄ (विदारणे) - कर० "ल्युट्" (३-३-११७)
व्युत्पत्तिः - > दीर्यतेऽनेन
दारण
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಭೇದಿಸುವ /ಒಡೆಯುವ /ತುಂಡುಮಾಡುವ
निष्पत्तिः - > दॄ - कर्त० "ल्युः" (३-१-१३४)
प्रयोगाः - > "समाधत्त शितं बाणं गिरीणामपि दारुणम्"
उल्लेखाः - > भा० कर्ण० ४४-२०
दारण
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ವ್ರಣವನ್ನು ಮಾಗಿಸಿ ಒಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಒಂದು ಔಷಧ
प्रयोगाः - > "चिरबिल्वोऽग्निको दन्ती चित्रको हयमारकः । कपोतगृध्रकङ्कानां पुरीषाणि च दारुणम् । क्षारद्रव्याणि वा यानि क्षारो वा दारुणं परम् ॥"
उल्लेखाः - > सुश्रुत०

L R Vaidya

English

 dAraRa {% n. %} Rending,  splitting,  opening.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 दारणं,  क्ली,
   (दारयति नाशयति जलमलमने-नेति । दॄ + णिच् + करणे ल्युट् ।) कतकम् ।इति शब्दचन्द्रिका ॥
 (दॄ + णिच् + भावे ल्युट् ।)विदारणम् । यथा,  “दारुदारणपथैः” समाहतम् ।इति लीलावती ॥
 (व्रणादिस्फोटनसम्पादकऔषधविशेषः । यथा,  सुश्रुते । १ । ३६ ।“चिरविल्वोऽग्निको दन्ती चित्रको हयमारकः ।कपोतगृध्रकङ्कानां पुरीषाणि च दारणम् ॥
क्षारद्रव्याणि वा यानि क्षारो वा दारणं परम् ॥
”दारयतीति । दॄ + णिच् + कर्त्तरि ल्युः । विदा-रके,  त्रि । यथा,  महाभारते । ८ । ४९ । १७ ।“समाधत्तशितं वाणं गिरीणामपि दारणम् ॥
”

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 दारण न०
  दारयति जलमलम् दृ--णिच् युच् । १ कतकफलेशब्दर० । तस्य जलकालुष्य दारणात्तथात्वम् २ दारकमात्रेत्रि०  । “समाधत्तं शितं वाणं गिरीणामपि दारणम्” भा०क० ४९ अ० करणे ल्युट् । ३ विदारणसाधने अस्त्रादौ त्रि०
 स्त्रियां ङीप् । “नमस्ये शुम्भहननीं निशुम्भ ह्वदि दार-णीम्” हरिव० १६६ अ० । भावे ल्युट् । ४ विदारणे भेदने“दारुदारणपथैः समाहतम्” “तद्दारुदारणपथेषुचतुर्षु किं स्यात्” लीला० । द्वैधीकरणे व्रणादिस्फोटन-साधके ५ औषधभेदे तच्च सुश्रुतेनोक्तं यथा“चिरविल्वोऽग्निको दन्ती चित्रको हयमारकः । कपोतगृध्रकङ्कानां पुरीषाणि च दारणम् । क्षारद्रव्याणिवा यानि क्षारो वा दारणं परम्”

Capeller

German

 दारण f.
  ई sprengend,  spaltend,  zerreißend
(Gen.  o. —°) n.
  das Sprengen, 
Zerreißen,  Bersten. 

Burnouf

French

 दारण दारण n.
  (दॄ
 sfx. अन) déchirement, 
brisure.
		 Strychnos potatorum,  bot.

Stchoupak

French

 दारण-
 -ई- ag. qui fend,  déchire (gén.  ifc.) 
 nt. fait de
fendre,  de déchirer,  d'éclater,  de s'ouvrir.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.