दारक (dAraka)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 दारक mfn.
   (-कः-का-कं) A breaker,  a tearer.
	 m.
  (-कः)
	 1. A son. 
	 2. A
child,  an infant or young animal.
	 3. The charioteer of VISHNU.
	 4.
A village-hog.
	 f.
  (-रिका)
	 1. A daughter.
	 2. A whore.
 E.
  दॄ to tear, 
affix ण्वुल् ।

Capeller Eng

English

 1 दारक f.
  °रिका rending,  splitting (—°)
 f.
  also =
1 दार.

 2 दारक m.
  boy,  son,  a young animal
 du.
  two boys or a boy
and a girl. f.
  दारका (दारकी) girl,  daughter. 

Yates

English

 दारक (कः) 1.
m.
  A son,  a child
Vishnu's charioteer
 a hog.
f.
 
(रिका) A daughter
 a whore.
a.
Breaking,  tearing.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Wilson

English

 दारक
mfn.
   (-कः-का-कं) A breaker,  a tearer.
m.
  (-कः)
1 A son. 
2 A child,  an infant or young animal.
3 The charioteer of VIṢṆU.
4 A village hog.
f.
  (-रिका)
1 A daughter.
2 A whore.
E.
  दॄ to tear,  affix ण्वुल्.

Apte

English

दारक [dāraka],  a.
  (-रीका f.
 ) [दॄ-ण्वुल्] Breaking,  tearing,  splitting
 दारिका हृदयदारिका पितुः.

कः A boy,  a son.  (-की) A girl,  a daughter
 कथं नु दारका दीना दारकीर्वा- परायणाः । वर्तिष्यन्ते मयि गते भिन्ननाव इवोदधौ ॥ Bhāg.*
  4.28. 21.

A child,  infant.

Any young animal.

A village hog. Comp.
   -आचार्यः a schoolmaster.

Apte 1890

English

 दारक a. (रिका f.) [दॄ-ण्वुल्] Breaking,  tearing,  splitting
 दारिका हृदयदारिका पितुः. 
कः 1 A boy,  a son. 
2 A child,  infant. 
3 Any young animal. 
4 A village hog. 
Comp. 
आचार्यः a schoolmaster. 

Monier Williams Cologne

English

 1. दारक mf(इका)n.  breaking,  tearing,  splitting (cf.   लोह- and शत्रु-)

 दारक m.
  a hog,  L.
 

 N.
  of Kṛṣṇa's charioteer (cf.   1. दारुक),  L.
 

 2. दारक m.
  (rather connected with 2. दार than with √ दृ) a boy,  son,  child,  MBh.
  
 Mṛcch.
 Pañc.
  
 Suśr.
 

 young animal,  Pur.
 

 दारक m.
  du.
  (अकौ) a boy and girl,  Nal.
 

Monier Williams 1872

English

 दारक,  अस्,  इका,  अम्,  breaking,  tearing,  splitting
(अस्),  m. a boy,  son,  child,  infant
 a young animal
a village hog
 the charioteer of Kṛṣṇa
 (इका),  f. a
rent,  cleft,  gap,  chap
 a daughter
 a harlot
 (औ),  m.
du. a boy and a girl.
—दारकाचार्य (°क-आच्°),  अस्, 
m. ‘a preceptor of boys, ’ a schoolmaster.
—दारिका-
दान,  अम्,  n. the gift of a daughter in marriage.

 दारक दारक,  दारण,  &c. See p. 409,  col. 3.

Macdonell

English

 दारक dāra-ka,  〈1.〉 a.
  splitting,  cleaving (—°)
 🞄〈2.〉 m.
  boy,  son
 young of animals: du. two 🞄boys
 boy and girl.

Benfey

English

 1. दारक दारक,  i. e. दॄ + अक, 
 I.
adj.
 ,  f.
  रिका,  Splitting,  MBh. 7,  6871.
 II. f.
  रिका,  A chap,  Suśr. 1,  292,  10.
 --
 Comp.
 
लोह-,  n.
  the name of a hell, 
Man.  4,  90.

 2. दारक दारक,  m.
 
 1. A son, 
Pañc. 100,  24.
 2. A young animal, 
Bhāg. P. 5,  8,  17.
 3. du. A boy and a
girl,  Brāhman.  2,  35.
 -- Comp.
 
भर्तृ-, 
1. m.
  a young prince,  designated as
suścessor. 2. f.
  का,  a princess.

Apte Hindi

Hindi

दारक
वि* - दृ +   णिच् +  ण्वुल्
"तोड़ने वाला,  फाड़ने वाला टुकड़े-टुकड़े करने वाला"

दारकः
पुं*
  - -
"लड़का,  पुत्र"

दारकः
पुं*
  - -
"बच्चा,   शिशु"

दारकः
पुं*
  - -
जानवर का बच्चा

दारकः
पुं*
  - -
गाँव

Shabdartha Kaustubha

Kannada

दारक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಾಲಕ /ಹುಡುಗ
निष्पत्तिः - > दॄ (विदारणे) - "ण्वुल्" (३-१-१३३)
प्रयोगाः - > "प्रकृत्या पुण्यलक्ष्मीकौ कावेतौ ज्ञायते त्विदम् । राजन्यदारकौ नूनं कृतोपनयनाविति ॥"
उल्लेखाः - > म० वी० १-१६
दारक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕುಮಾರ /ಪುತ್ರ
विस्तारः - > "युवराजस्तु कुमारो भर्तृदारकः" - अम० ।
दारक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಒಡೆಯುವವನು /ಸೀಳುವವನು /ಭೇದಿಸುವವನು
विस्तारः - > "दरको बालकेऽपि स्यात् भेदकेऽप्यभिधेयवत्" - मेदि० ।

L R Vaidya

English

 dAraka {% (I) a. (f. रिका) %} Breaking,  tearing,  splitting,  e.g. दारिका हृदयदारिका पितुः.

 dAraka {% (II) m. %} 1. A boy,  a child,  an infant
 2. any young animal
 3. a village hog.

Bopp

Latin

 दारक m. (ut videtur,  a praec. s. क vel अक) puer. BR. 2.
35. N. 8. 20. ubi Dual. दारकौ pueri,  parvuli,  pue-
rum et puellam exprimit.

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

बाल्य
क्ली
बाल्य,  शैशव,  दारक
शैशवं दाकं बाल्यं किङ्किणी क्षुद्रघण्टिका ।
verse 3.1.1.6
page 0014

Indian Epigraphical Glossary

English

 Dāraka (IA 18
 CII 1),  explained as ‘the son of a king, 
whose mother's rank does not assure him an official title’.

Kridanta Forms

Sanskrit

दॄ (दॄ꣡ भये - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् =  दरणम्
अनीयर् =  दरणीयः - दरणीया
ण्वुल् =  दारकः - दारिका
तुमुँन् =  दरितुम् / दरीतुम्
तव्य =  दरितव्यः / दरीतव्यः - दरितव्या / दरीतव्या
तृच् =  दरिता / दरीता - दरित्री / दरीत्री
क्त्वा =  दीर्त्वा
ल्यप् =  प्रदीर्य
क्तवतुँ =  दीर्णवान् - दीर्णवती
क्त =  दीर्णः - दीर्णा
शतृँ =  दरन् - दरन्ती

दृ (दृ꣡ हिंसायाम् - स्वादिः - सेट्)
ल्युट् =  दरणम्
अनीयर् =  दरणीयः - दरणीया
ण्वुल् =  दारकः - दारिका
तुमुँन् =  दरितुम्
तव्य =  दरितव्यः - दरितव्या
तृच् =  दरिता - दरित्री
क्त्वा =  दृत्वा
ल्यप् =  प्रदृत्य
क्तवतुँ =  दृतवान् - दृतवती
क्त =  दृतः - दृता
शतृँ =  दृण्वन् - दृण्वती

दृ (दृ॒ङ् आदरे - तुदादिः - अनिट्)
ल्युट् =  दरणम्
अनीयर् =  दरणीयः - दरणीया
ण्वुल् =  दारकः - दारिका
तुमुँन् =  दर्तुम्
तव्य =  दर्तव्यः - दर्तव्या
तृच् =  दर्ता - दर्त्री
क्त्वा =  दृत्वा
ल्यप् =  प्रदृत्य
क्तवतुँ =  दृतवान् - दृतवती
क्त =  दृतः - दृता
शानच् =  द्रियमाणः - द्रियमाणा

दॄ (दॄ꣡ विदारणे - क्र्यादिः - सेट्)
ल्युट् =  दरणम्
अनीयर् =  दरणीयः - दरणीया
ण्वुल् =  दारकः - दारिका
तुमुँन् =  दरितुम् / दरीतुम्
तव्य =  दरितव्यः / दरीतव्यः - दरितव्या / दरीतव्या
तृच् =  दरिता / दरीता - दरित्री / दरीत्री
क्त्वा =  दीर्त्वा
ल्यप् =  प्रदीर्य
क्तवतुँ =  दीर्णवान् - दीर्णवती
क्त =  दीर्णः - दीर्णा
शतृँ =  दृणन् - दृणती

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 1. दारक 1. mit Gen.,  R. ed. Bomb. 4,  54,  15.

Sanskrit Tibetan

Tibetan

khye'u
१) गर्भरूप २) दारक ३) माणवक ४) वटु ५) शिशु ६) सुत ७)

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
दोहदं दौर्हृदं श्रद्धा लालसा सूतिमासि तु ।
वैजननो विजननं प्रसवो नन्दनः पुनः ॥ ५४१ ॥
उद्वहोऽङ्गात्मजः सूनुस्तनयो दारकः सुतः ।
पुत्रे दुहितरि स्त्रीत्वे तोकापत्यप्रसूतयः ॥ ५४२ ॥
तुक्प्रजोभयोर्भ्रात्रीयो भ्रातृव्यो भ्रातुरात्मजे ।
-wordlist-
 
दोहद (क्ली),  दौर्हृद (क्ली),  श्रद्धा (स्त्री),  लालसा (स्त्री),  सूतिमास् (पुं),  वैजनन (पुं),  विजनन (क्ली),  प्रसव (पुं),  नन्दन (पुं),  उद्वह (पुं),  अङ्गज (पुं),  आत्मज (पुं),  सूनु (पुं),  तनय (पुं),  दारक (पुं),  सुत (पुं),  पुत्र (पुं),  नन्दना (स्त्री),  उद्वहा (स्त्री),  अङ्गजा (स्त्री),  आत्मजा (स्त्री),  सूनु (स्त्री),  तनया (स्त्री),  दारिका (स्त्री),  सुता (स्त्री),  पुत्री (स्त्री),  तोक (क्ली),  अपत्य (क्ली),  प्रसूति (स्त्री),  तुक् (पुं),  प्रजा (स्त्री),  भ्रात्रीय (पुं),  भ्रातृव्य (पुं)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

दारक
दारक,  तरुण,  युवन्
जरा तु विस्रसा प्रोक्ता दारकस्तरुणो युवा ॥ ५०३ ॥
verse 2.1.1.503
page 0058

नाममाला

Sanskrit

देहभव,  अपघनभव,  कायभव,  अङ्गभव,  वपुस्भव,  संहननभव,  तनुभव,  कलेवरभव,  शरीरभव,  मूर्तिभव,  देहज,  अपघनज,  कायज,  अङ्गज,  वपुस्ज,  संहननज,  तनुज,  कलेवरज,  शरीरज,  मूर्तिज,  सुत,  पुत्र,  सूनु,  अपत्य,  तुक्,  तोक,  आत्मज,  प्रजा,  उद्वह,  तनय,  पोत,  दारक,  नन्दन,  अर्भक,  स्तनन्धय,  उत्तानशय
देहापघनकायाङ्गं वपुः संहननं तनुः ॥ ३८ ॥
कलेवरं शरीरं च मूर्तिः अस्मिन् भवः सुतः ।
पुत्रः सूनुरपत्यं च तुक् तोकं चात्मजः प्रजा ॥ ३९ ॥
उद्वहस्तनयः पोतो दारको नन्दनोऽर्भकः ।
स्तनन्धयोत्तानशयौ स्त्री चेद् दुहितरं विदुः ॥ ४० ॥
verse 0.1.1.38
page 0020

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 दारकः,  पुं,
   (दारयति नाशयति जनकस्य पितॄण-मिति । दॄ + णिच् + ण्वुल् ।) पुत्त्रः । इति हेम-चन्द्रः । ३ । २०६ ॥
 (यथा,  महाभारते । १ । ८३ । १३ ।“कस्यैते दारका राजन् देवपुत्त्रोपमाः शुभाः ।वर्च्चसा रूपतश्चैव सदृशा मे मतास्तव ॥
”)बालकः । इति मेदिनी । के,  १०३ ॥
 (यथा, महाभारते । १ । ८३ । १६ ।“शर्म्मिष्ठां मातरञ्चैव तथा चख्युश्च दारकाः ॥
”)दारुकः । इति शब्दार्थकल्पतरुः ॥
 ग्राम्य-शूकरः । इति राजनिर्घण्टः ॥

 दारकः,  त्रि,  (दारयतीति । दॄ + णिच् + ण्वुल् ।)भेदकः । इति मेदिनी । के,  १०३ ॥
 (यथा,  --“अशेषदुर्नामकरोगदारकंकरोति वृद्धं सहसैव दारकम् ॥
”इति वैद्यकचक्रपाणिसंग्रहेऽर्शोऽधिकारे ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 दारक त्रि०
  दॄ--ण्वुल् । १ विदारके २ बालके “चाण्डालदारके-णानुगम्यमानम्” काद० “एकैव त्वमिहागच्छ तिष्ठन्त्व-त्रैव दारकाः । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्यास्तत्रैवाधाय दार-कान्” भा० आ० १२६ अ० । “मुद्गरांश्च महाघोरान्समरे शत्रुदारकान्” मा० द्रो० १५६ अ० ३ पुत्रे “कुमारोभर्त्तृदारकः” अमरः । ४ कन्यायां स्त्री “सन्तानसन्धिर्वि-ज्ञेयः दारिकादानपूर्वकः” कामन्दकी० “पूतनां दैत्य-दारिकाम्” हरिवं० ४२ अ० ५ ग्रामशूकरे पुंस्त्री राजनि० ।तस्य भूमिविदारकत्वात् तथात्वम् ।

Capeller

German

 1. दारक f.
 
°रिक (—°) zerreißend
 f.
 
auch riss,  Schrunde.

 2. दारक m.
  Knabe,  Sohn
 f.
 
°रिक u.
°रकी Mädchen. 

Burnouf

French

 दारक दारक a. (दॄ
 sfx. अक) qui brise,  qui
déchire.
		 Np. du cocher de Viṣṇu.

Stchoupak

French

 १ दारक-
 -इका- ag. qui fend,  déchire (ifc. gén. ).

 २ दारक-
 m.
  jeune garçon,  fils,  enfant 
 jeune animal 
 du. garçon et
fille 
 -इका- f.
  fillette.
°द्वय- nt. couple d'enfants,  jumeaux.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.