| YouTube Channel

दाक्ष (dAkSa)

 
Capeller Eng
English
दाक्ष
a.
southern or belonging to Dakṣa.
Apte
English
दाक्ष [dākṣa],
a.
(-क्षी
f.
) Relating to Dakṣa. -क्षम् The south
Ms.*
6.1.
Apte 1890
English
दाक्ष a. (क्षी f.) Relating to Dakṣa.
क्षं The south.
Monier Williams Cologne
English
दाक्ष mf(ई)n. (fr. दक्ष) relating to Dakṣa (Hariv. ) or to Dākṣi (Pāṇ. iv, 2, 112)
southern, dwelling in the south,
SŚaṃkar.
दाक्ष
m.
or
n.
the south (in °षस्यायन
n.
the sun's progress towards s°, the winter solstice and sacrifice then performed,
Mn.
vi, 10 [v.l. दक्ष्°])
दाक्ष
m.
pl.
N.
of the disciples of a partic. school (See कुमारी-द्°).
Monier Williams 1872
English
दाक्ष दाक्ष, अस्, ई, अम् (fr. दक्ष), relat-
ing to Dakṣa
relating to Dākṣi
(अस्), m. or
(अम्), n. the south
दाक्षस्यायनम् (°य-अय्°)
= दक्षिणायनम्, the progress of the sun towards
the south
the winter solstice
the sacrifice per-
formed at this time
(आस्), m. pl., N. of the disciples
of a particular school.
Macdonell
English
दाक्ष dākṣa,
a.
southern, dwelling in the 🞄south
relating to Dakṣa.
Benfey
English
दाक्ष दाक्ष, i. e. दक्ष + अ,
I.
adj.
Referring to Dakṣa, Hariv. 7444.
II.
m.
or
n.
South, Man. 6, 10 (with अयन,
The sacrifice ordained for the winter
solstice).
Shabdartha Kaustubha
Kannada
दाक्ष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದಕ್ಷನ ಮಗನಾದ ದಾಕ್ಷಿಯ ಶಿಷ್ಯರು
निष्पत्तिः - > "अण्" (४-२-११२)
व्युत्पत्तिः - > दक्षस्य गोत्रापत्यं दाक्षिः दाक्षेः छात्राः
दाक्ष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದಕ್ಷನ ಮಕ್ಕಳ ಗುಂಪು
दाक्ष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದಾಕ್ಷಿಯ ಗುರುತು
दाक्ष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದಾಕ್ಷಿಯ ಲಕ್ಷಣ
निष्पत्तिः - > "अण्" (४-३-१२७)
व्युत्पत्तिः - > दाक्षीणां सङ्घः अङ्कः लक्षणं वा
दाक्ष
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ದಾಕ್ಷಿಯಿಂದ ಬಂದ
निष्पत्तिः - > "अण्" (४-३-८०)
व्युत्पत्तिः - > दाक्षेरागतः
दाक्ष
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ದಕ್ಷನ ಸಂಬಂಧವಾದ
निष्पत्तिः - > "अण्" (४-३-१२०)
व्युत्पत्तिः - > दक्षस्येदम्
प्रयोगाः - > "दाक्षे कोपः शिवस्येव समेधितमहा हवे"
उल्लेखाः - > माघ० १९-५४
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
दाक्ष n. = दाक्ष्य 1., Jātakam. 29, 56.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
दाक्ष
त्रि०
दक्षस्येदम् अण् दक्षसम्बन्धिनि मखादौ “भागी-यसां भागमादातुमिच्छन् महो दाक्षो येन कृत्तोऽन्यथा-वत्” हरिवं०१३१ अ० दाक्षीणां सङ्घः अङ्को लक्षणंवा इञन्तात् अण् दाक्षिसमुदाये तदङ्के
पु०
तल्लक्षणे
न०
“परम्परासंवद्धोऽङ्कः साक्षात्तु लक्षणम्”सि० कौ० दाक्षेः छात्राः “इञश्च” पा० अण् दाक्षेः छात्रेषुब० ब० दाक्षेरागतः अण् दाक्षेरागते
त्रि०
गोत्र-चरणात् वुञि प्राप्ते “न दण्डमानवान्तेवासिषु” पा०पर्य्युदासात् अणेव दाक्षेः दण्डप्रधानमानवेषु अ-न्तेवासिषु तेन तद्भिन्नेषु दाक्षकः तेषु तु दाक्षा-दण्डमानवाः शिष्या वा” सि० कौ०
Capeller
German
दाक्ष südlich, zu Daksha gehörig.
Stchoupak
French
दाक्ष-
nt. solstice d'hiver, cérémonie y afférente.