| YouTube Channel

दलः (dalaH)

 
Apte
English
दलः [dalḥ] लम् [lam], लम् [दल्-अच्]
(a) A piece, portion, part, fragment
वापीष्वन्तर्लीनमहानीलदलासु
Śi.*
 4.44. (b) A piece torn or split off. (c) Tearing, cutting.
A degree.
A half, the half.
A sheath, scabbard.
A small shoot or blade, a petal, leaf
ताम्बूलीनां दलैस्तत्र रचितापानभूमयः
R.*
 4.42
Ś.*
 3.2, 21.
The blade of any weapon.
A clump, heap, quantity.
A detachment, a body of troops.
Alloy or adulteration.
Comp.
 आढकः foam.
a cuttle-fish bone.
a ditch, moat.
a hurricane, high wind.
red chalk.
wild sesamum.
the Kunda creeper.
a Sūdra.
the headman of a village.
an elephant's ear. -आढ्यम् mud on the banks of a river. -उदर
a.
 having a tapering (leaf-like) belly
पूररेचकसंविग्नवलि- वल्गुदलोदरम्
Bhāg.*
 4.24.51. -कपाटः a folded leaf. -कोमलम् a lotus. -कोषः the Kunda creeper. -निर्मोकः the Bhūrja tree. -पुष्पा the Ketaka plant. -सूचिः, -ची
f.
 a thorn. -स्नसा the fibre or vein of a leaf.
Apte 1890
English
दलः
लं [दल्-अच्] 1 (a) A piece, portion, part, fragment
Śi. 4. 44. (b) A piece torn or split off. (c) Tearing, cutting.
2 A degree.
3 A half, the half.
4 A sheath, scabbard.
5 A small shoot or blade, a petal, leaf
R. 4. 42
Ś. 3. 21, 22.
6 The blade of any weapon.
7 A clump, heap, quantity.
8 A detachment, a body of troops.
9 Alloy or adulteration.
Comp.
आढकः {1} foam. {2} a cuttle-fish bone. {3} a ditch, moat. {4} a hurricane, high wind. {5} red chalk. {6} wild sesamum. {7} the Kunda creeper. {8} a Śūdra. {9} the headman of a village. 10 an elephant's ear.
आढ्यं mud on the banks of a river.
कपाढः a folded leaf.
कोमलं a lotus.
कोषः the Kunda creeper.
निर्मोकः the Bhūrja tree.
पुष्पा the Ketaka plant.
सूचिः,
ची f. a thorn.
स्नसा the fibre or vein of a leaf.
Apte Hindi
Hindi
दलः
पुं*
 - दल् + अच्
"टुकड़ा, अंश, भाग, खण्ड"
दलः
पुं*
 - दल् + अच्
उपाधि
दलः
पुं*
 - दल् + अच्
दो आधों में से एक
दलः
पुं*
 - दल् + अच्
"म्यान, कोष"
दलः
पुं*
 - दल् + अच्
"छोटा अंकुर या कोंपल, फूल की पंखुड़ी, पत्ता"
दलः
पुं*
 - दल् + अच्
शस्त्र का फलक
दलः
पुं*
 - दल् + अच्
"पुञ्ज, राशि, ढेर"
दलः
पुं*
 - दल् + अच्
"सेना की टुकड़ी, सैनिकों की टोली"
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 दलः, पक्षः
noun
विशेषमतस्य समर्थकानां समूहः।
"भवतः दलः कः।"
Synonyms:
 दलः
noun
गणवेषधारिणः सैनिकानां लघुः समुदायः।
"संसदीय-निर्वाचनार्थे स्थाने स्थाने सेनायाः दलाः स्थापिताः।"
Synonyms:
 गणः, दलः
noun
कार्यस्य उद्देश्यस्य वा सिद्ध्यर्थे निर्मितं मण्डलम्।
"अधुना समाजे प्रतिदिने नूतनः गणः उदेति।"
Synonyms:
 दलः
noun
एकः राजपुत्रः ।
"दलस्य उल्लेखः महाभारते वर्तते"