| YouTube Channel

दयित (dayita)

 
शब्दसागरः
English
दयित
mfn.
(-तः-ता-तं) Beloved, dear, desired.
m.
(-तः)
1. A husband.
2.
A lover.
f.
(-ता)
1. A woman.
2. A wife or mistress.
E.
दय् to regard
tenderly, affix क्त
Capeller Eng
English
दयित
a.
beloved, dear
m.
husband, the beloved one,
f.
mistress, wife.
Yates
English
दयित (तः-ता-तं)
a. Beloved, dear.
m.
A husband.
f.
A wife.
Spoken Sanskrit
English
दयित - dayita -
adj.
- dear
दयित - dayita -
adj.
- loved
दयित - dayita -
adj.
- protected
दयित - dayita -
adj.
- cherished
दयित - dayita -
adj.
- beloved
दयित - dayita -
m.
- husband
दयित - dayita -
m.
- lover
दयित - dayita -
m.
- darling
Wilson
English
दयित
mfn.
(-तः-ता-तं) Beloved, dear, desired.
m.
(-तः)
1 A husband.
2 A lover.
f.
(-ता)
1 A woman.
2 A wife or mistress.
E.
दय to regard tenderly, affix क्त.
Apte
English
दयित [dayita], p. p. [दय्-क्त] Beloved, desired, liked
Bk.*
1.9. -तः A husband, lover, a beloved person
V.*
3.5
दयिता दयिताननाम्बुजं दरमीलन्नयना निरीक्षते
Bv.*
2.182.-ता A wife, one's beloved woman
दयिताजीवितालम्बनार्थी
Me.*
4
R.*
2.3
Bv.*
2.182
Ki.*
6.13
दयिताजितः 'a hen-pecked husband'.
Apte 1890
English
दयित p. p. [दय्-क्त] Beloved, desired, liked
Bk. 10. 9.
तः A husband, lover, a beloved person
V. 3. 5 Bv. 2. 182.
ता A wife, one's beloved woman
दयिताजीवितालंबनार्थी Me. 4
R. 2. 3
Bv. 2. 182
Ki. 6. 13
दयिताजितः ‘a hen-pecked husband’.
Monier Williams Cologne
English
दयित
mfn.
cherished, beloved, dear,
MBh.
R.
protected,
Bhaṭṭ.
x, 9
दयित
m.
a husband, lover,
Śak.
iii, 19/20 (v.l.)
Monier Williams 1872
English
दयित, अस्, आ, अम्, desired, cherished, beloved,
dear
(अस्), m. ‘the loved one, a husband, a lover
(आ), f. a wife or mistress, a woman.
—दयिताधीन
(°ता-अध्°), अस्, आ, अम्, subject to a wife, hen-pecked.
Macdonell
English
दयित day-ita, pp. (√ day) beloved, dear
🞄m. lover, husband
ā,
f.
mistress, wife: -maya, 🞄a. devoted to his beloved.
Hindi
Hindi
प्रिय
Apte Hindi
Hindi
दयित
भू* क* कृ* - दय् + क्त
"प्रिय, चाहा हुआ, इष्ट"
दयितः
पुं*
- -
"पति, प्रेमी, प्रिय व्यक्ति"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
दयित
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪತಿ /ಗಂಡ
निष्पत्तिः - > दय (दानगतिरक्षणादिषु) - "क्तः"(३-२-१०२)
प्रयोगाः - > "कररुद्धनीवि दयितोपगतौ गलितं त्वराविरहितासनया" "सङ्गमश्च दयितैः स्म नयन्ति" "जहीहि कोपं दयितोऽनुगम्यताम्"
उल्लेखाः - > माघ० ९-७५, किरा० ९-७१, किरा० ८-८
दयित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಇಷ್ಟವಾದ /ಪ್ರಿಯವಾದ
प्रयोगाः - > "न गजा नगजा दयिता दयिता विगतं विगतं ललितं ललितम्"
उल्लेखाः - > भट्टि० १०-९
L R Vaidya
English
dayita {% (I) a. (f. ता) %} Beloved, desired, Bt.x.9.
dayita {% (II) m. %} A husband, a lover, दयिता दयिताननांबुजं दरमीलन्नयना निरीक्षते Bh.V.ii.182.
Lanman
English
dayita, see √day.
Kridanta Forms
Sanskrit
दय् (द꣡यँ॒ दानगतिरक्षणहिंसादानेषु - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = दयनम्
अनीयर् = दयनीयः - दयनीया
ण्वुल् = दायकः - दायिका
तुमुँन् = दयितुम्
तव्य = दयितव्यः - दयितव्या
तृच् = दयिता - दयित्री
क्त्वा = दयित्वा
ल्यप् = प्रदय्य
क्तवतुँ = दयितवान् - दयितवती
क्त = दयितः - दयिता
शानच् = दयमानः - दयमाना
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
गुप्त, पालित, रक्षित, संरक्षित, अधिगुप्त, अनुगुप्त, अभिगुप्त, अभिरक्षित, अभिसंगुप्त, अभ्युपपन्न, आलम्बित, आरक्षित, ऊत, गोपायित, गुपित, दंशित, दत्त, दयित, त्राण, त्रात, प्रतिपालित, परित्रात, पात, सनाथ, अवित
adjective
सम्यक् गोप्यते यत्।
"चौरः गुप्तानां सम्पत्तीनाम् अन्वेषणं करोति।"
Synonyms:
प्रिय, अभिमत, अभीष्ट, अभीप्सित, अर्य, परिप्री, दयित, मनःप्रिय, मनःप्रणीत, मनस्कान्त
adjective
यद् रोचते।
"एतत् मम अतीव प्रियं पुस्तकम् अस्ति। "
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
प्रेयस्याद्याः पुंसि पत्यौ भर्ता सेक्ता पतिर्वरः ५१६
विवोढा रमणो भोक्ता रुच्यो वरयिता धवः
-wordlist-
प्रेयस् (पुं), दयित (पुं), कान्त (पुं), प्राणेश (पुं), वल्लभ (पुं), प्रिय (पुं), हृदयेश (पुं), प्राणसम (पुं), प्रेष्ठ (पुं), प्रणयिन् (पुं), भर्तृ (पुं), सेक्तृ (पुं), पति (पुं), वर (पुं), विवोढृ (पुं), रमण (पुं), भोक्तृ (पुं), रुच्य (पुं), वरयितृ (पुं), धव (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
चक्षुष्य
चक्षुष्य, सुभग, वल्लभ, दयित, प्रिय
चक्षुष्यः सुभगो ज्ञेयो वल्लभो दयितः प्रियः
verse 2.1.1.367
page 0043
नाममाला
Sanskrit
कान्त, इष्ट, दयित, प्रीत, प्रिय, कामिन्, कामुक, वल्लभ, असुपति, प्रेयस्, विट, रमण, वर
कान्तेष्टौ दयितः प्रीतः प्रियः कामी कामुकः
वल्लभोऽसुपतिः प्रेयान् विटश्च रमणो वरः ३७
verse 0.1.1.37
page 0018
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
दयितं त्रि, (दय्यते स्मेति दय + क्तः ।) प्रियम् ।इत्यमरः ५३
(यथा, आर्य्यासप्त-शत्याम् २८८ ।“दृष्टमदृष्टप्रायं दयितं कृत्वा प्रकाशितन्त्वनया ।हृदयं करेण ताडितमथ मिथ्याव्यञ्जितत्रपया
”यथा पञ्चतन्त्रे १८९ ।“दयितजनविप्रयोगो वित्तवियोगश्च केन सह्याःस्युः ।यदि सुमहौषघकल्पो वयस्यजनसङ्गमो नस्यात्
”)
दयितः,
पुं,
(दय + क्तः ।) पतिः इति जटा-धरः
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
दयित
पु०
दय--क्त पत्यौ अमरः प्रियमात्रे
त्रि०
।३ भार्य्यायां स्त्री “दयिता दयिताननाम्बुजं दर-मीलन्नयना निरीक्षते” रसग० “न गजा नगजादयिता दयिताः” भट्टिः
Capeller
German
दयित
m.
,
f.
s. दय्.
Stchoupak
French
दयित-
a. v. aimé, chéri, cher, sympathique
m.
bien-aimé, époux
-आ-
f.
-आमय- a. profondément dévoué, attaché à l'aimée.