| YouTube Channel

दम्य (damya)

 
शब्दसागरः
English
दम्य
mfn.
 (-म्यः-म्या-म्यं) To be subjected or tamed.
2. To be punished.
m.
(-म्यः) A steer, a young bullock.
E.
 दम् to tame, यत् affix.
Capeller Eng
English
1 दम्य
a.
 to be tamed or subdued
m.
 (n. ) a young bullock
that is to be tamed.
2 द॑म्य
a.
 being in a house, homely.
Yates
English
दम्य (म्यः) 1.
m.
 A young bullock.
Wilson
English
दम्य
mfn.
 (-म्यः-म्या-म्यं) To be subjected or tamed.
2 To be punished.
m.
 (-भ्यः) A steer, a young bullock.
E.
 दम to tame, यत् affix.
Apte
English
दम्य [damya],
a.
To be trained or tamed
of the age of training
दम्यस्येवार्वतो मुहुः
Bhāg.*
 11.2.21.
To be punished, punishable
म्यः A young bullock (requiring training and experience)
नार्हति तातः पुङ्गव- धारितायां धुरि दम्यं नियोजयितुम्
V.*
 5
गुर्वी धुरं यो भुवनस्य पित्रा धुर्येण दम्यः सदृशं बिभर्ति
R.*
 6.78
Mu.*
 3.3.
A steer that has to be tamed.
Apte 1890
English
दम्य a. 1 To be trained or tamed.
2 To be punished, punishable
म्यः 1 A young bullock (requiring training and experience)
नार्हति तातः पुंगवधारितायां धुरि दम्यं नियोजयितुं V. 5
गुर्वीं धुरं यो भुवनस्य पित्रा धुर्येण दम्यः सदृशं बिभर्ति R. 6. 78
Mu. 3. 3.
2 A steer that has to be tamed.
Monier Williams Cologne
English
1. दम्य
mfn.
 tamable,
Mn.
 viii, 146
BhP.
 xi
दम्य
m.
 a young bullock that has to be tamed,
MBh.
 xii
f.
Hariv.
R.
Ragh.
Vikr.
2. द॑म्य
mfn.
 being in a house, homely,
RV.
Monier Williams 1872
English
1. दम्य, अस्, आ, अम् (fut. pass. part.), to be
tamed, tamable, to be subjected or controlled
to be
punished, punishable
(अस्), m. a young bullock
a
steer that has to be tamed.
—दम्य-सारथि, इस्,
m. ‘the guide of those who have to be restrained, ’
an epithet of Buddha.
2. दम्य, अस्, आ, अम् (fr. दम), Ved. being in
a house, being at home, homely.
दम्य दम्य। See col. 2.
Macdonell
English
दम्य dam-ya, fp. to be broken in
m.
 young 🞄bull yet to be tamed or trained.
Apte Hindi
Hindi
दम्य
वि* - दम् + यत्
"पालने के योग्य, सधाये जाने के लायक"
दम्य
वि* - दम् + यत्
दण्ड दिये जाने योग्य
दम्यः
पुं*
 - -
नया बछड़ा
दम्यः
पुं*
 - -
वह बछड़ा जिसे अभी सधाना है
Shabdartha Kaustubha
Kannada
दम्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪಳಗಿಸಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ವಯಸ್ಸಿನ ಹೋರಿ /ಭಾರ ಹೊರಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ವಯಸ್ಸಿನ ಎತ್ತು
निष्पत्तिः - > दमु (उपशमे) - "यत्" (३-१-९८)
दम्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶಿಕ್ಷಣ ಹೊಂದಲು ಯೊಗ್ಯ ವಯಸ್ಸುಳ್ಳ
प्रयोगाः - > "गुर्वी धुरं यो भुवनस्य पित्रा धुर्येण दम्भः सदृशं बिभर्ति"
उल्लेखाः - > रघु० ६-७८
दम्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶಿಕ್ಷೆ ಅರ್ಹನಾದ /ಶಿಕ್ಷಿಸಬಹುದಾದ
दम्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶಿಕ್ಷಿಸಲು ಶಕ್ಯನಾದ
L R Vaidya
English
damya {% (I) a. (f. म्या) %} 1. To be trained, R.vi.78
2. to be subdued.
damya {% (II) m. %} 1. A young bullock, नार्हति तातः पुंगाधारितायां धुरि दम्यं नियोजयितुम् Vikr.v.
2. a steer that has to be tamed or trained.
Bopp
Latin
दम्य m. (r. दम् s. य) taurus juvencus. RAGH. 6. 78.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
दम्य n. °ein Teil der Elefantendressur, S I, 487, 4.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
वत्सः शकृत्करिस्तर्णो दम्यवत्सतरौ समौ ।
-wordlist-
वत्स (पुं), शकृत्करि (पुं), तर्ण (पुं), दम्य (पुं), वत्सतर (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
दम्य
दम्य, वत्सतर
तर्णकः स्मर्यते वत्सो दम्यो वत्सतरः स्मृतः ।
verse 2.1.1.264
page 0032
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: दम्यः
Root: दम्य
Gender: पुं
Number: all
अर्थः ⇒ स्पष्टतारुण्यवृषभः
Meaning(s):
⇒ Steer
young
Shloka(s):
3|4|54|2 ► जातोक्षो जातमात्रोक्षा दम्यो वत्सतरः समौ॥ (भूमिकाण्डः/पशुसङ्ग्रहाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|4|54|2 ⇢ दम्यः (दम्य) (पुं) ⇒ Steer
young ⇒ स्पष्टतारुण्यवृषभः
➠ 3|4|54|2 ⇢ वत्सतरः (वत्सतर) (पुं) ⇒ Young steer ⇒ स्पष्टतारुण्यवृषभः
Related word(s):
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
दम्यः,
पुं,
 (दम्यते इति । दम + यत् ।) वत्स-तरः । स तु प्राप्तदमनकालो गौः । इत्यमरः ।२ । ९ । ६२ ॥
अनड्वान् । इति राजनिर्घण्टः ॥
(यथा, महाभारते । १३ । ६६ । ४ ।“शकटं दम्यसंयुक्तं दत्तं भवति चैव हि ॥
”)दमनीये, त्रि ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
दम्य
त्रि०
 दम--पवर्गान्तत्वात् यत् । १ प्राप्तभारवहनयोग्यावस्थेवत्सतरे २ अनडुहि च अमरः । २ दमनीये ४ दमनार्हेत्रि० । “अप्राप्तदम्यावस्थः” प्रा० त० । “धुर्य्येण दम्यःसदृशं बिभर्त्ति” रघुः ।
Capeller
German
1. दम्य zu zähmen
m.
 ein (noch zu zähmender)
junger Stier.
2. द॑म्य häuslich, heimisch.
Grassman
German
(dámya), dámia, a., im Hause [dám] befindlich, häuslich.
-am jātávedasam {236, 8}
bhāgám {572, 14}.
-āya agnáye {643, 24}.
-ebhis ánīkais (agnés) {235, 15}
{288, 1}.
Burnouf
French
दम्य दम्य pf. ps. de दम्। -- S.
m.
 jeune bœuf [non
dompté].
Stchoupak
French
दम्य-
a. v. qui doit être dompté, dressé, apprivoisé
m.
 jeune
taureau qu'il faut dresser.