| YouTube Channel

दधीचि (dadhIci)

 
शब्दसागरः
English
दधीचि
m.
(-चिः) A Muni or saint: see the last.
Yates
English
दधीचि (चिः) 2.
m.
Idem.
Wilson
English
दधीचि
m.
(-चिः) A Muni or saint: see the last.
Monier Williams Cologne
English
दधीचि
m.
=
°च,
MBh.
xii, 10283 ff. (blaming Dakṣa),
VarBṛS.
lxxx, 3.
Monier Williams 1872
English
दधीचि, इस्, m. = दधीच.
—दधीच्य्-अस्थि,
n. Dadhīci's bones, the thunderbolt
the diamond,
(the latter being regarded as similar in nature to
the thunderbolt.)
Mahabharata
English
Dadhīci = Dadhīca. § 695b (Dakshayajñavināśa): XII, 285, 10283, 10288, (10293), (when Śiva had not been invited to Daksha's sacrifice, D. saw by his power of yoga what would happen, and warned Daksha).--§ 717b (Nārāyaṇīya): XII, 343, 13268 (Dºvacanād Dakshayajñam apāharat, sc. Rudra, all. to § 695b). Cf. Dadhīca.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
दधीचिः,
पुं,
मुनिविशेषः अथर्व्वमुनेरौरसात्कर्द्दमकन्यायां शान्तिनाम्न्यां जातः वृत्र-वधार्थं देवैरस्यास्थ्ना वज्रं निर्म्मितम् इतिश्रीभागवतम्
यथा, --“ऋतेऽस्थिभ्यो दधीचस्य निहन्तुं त्रिदशद्बिषः ।तस्मात् यत्नादृषिश्रेष्ठो याच्यतां सुरसत्तमाः
दधीचेऽस्थीनि देहीति तैर्व्वधिष्यथ दानवान् ।तत् श्रुत्वा सहसा देवैर्याचितो मुनिभिस्तथा
ददौ चास्थीनिं देवेभ्यो दधीचिः सुमनास्तदा ।प्राणायामं ततः कृत्वा देहं त्यक्त्वा सुभास्वरान्
सर्व्वलोकान् क्षयान् प्राप्तो येभ्यो नावर्त्तनं पुनः ।तस्यास्थिभिरथो शक्रः प्रहृष्टः सुमनास्तथा
कारयामास दिव्यानि तानि प्रहरणान्युत ।वज्रासिशूलचक्रञ्च परिघा विविधा गदाः
विश्वकर्म्मा सुराणान्तु परिघाद्यायुधानि
”इति वह्निपुराणे दानावस्थानिर्णयनामाध्यायः
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
दधी(च)चि
पु०
अथर्वमुनेरौरसे कर्द्दमप्रजापतिकन्यायांशान्तिनाम्न्यां जाते मुनिभेदे इन्द्रयाचितेन तेन प्रा-णांस्त्यक्त्वा स्वदेहास्थीनि दत्तानि इन्द्रेण तैर्वज्रंनिर्माय वृत्तासुरो निहतः तत्कथा“ऋतेऽस्थिभिर्दधीचस्य हन्तु त्रिदशद्विद्धः तस्मा-द्गत्वा ऋषिश्रेष्ठो याच्यतां सुरसत्तमाः” दधीचास्थीनिदेहीति तैर्बधिष्यामहे रिपून् तैर्याचितोऽस्थीनियत्नादृषिवरस्तद्रा प्राणत्यागं कुरुश्रेष्ठ! चकारैवा-विचारयन् सलोकानक्षयान् प्राप्तो देवप्रियकरस्तदा ।तस्यास्थिमिरथो शक्रः संप्रहृष्टमनास्तदा कारयामासदिव्यानि नानाप्रहरणानि वज्राणि चक्राणिगदा गुरून् दण्डांश्च पुष्कलान्” भा० शल्य० ५२ अ० ।“गते शतधृतौ क्षत्तः! कर्द्दमस्तेन चोदितः यथोचितंसुदुहितॄः प्रादात् विश्वसृजां ततः” इत्युपक्रमे “अथ-र्वणेऽददाच्छान्तिं यया यज्ञो वितन्यते” भाग० २४ २४अ० “दध्यङ्ङाथर्वणस्त्वष्ट्रे वर्म्माभेद्यं मदात्मकम्”भाग० ५१ तस्याथर्वणकर्द्दमदुहितृशान्तिजातत्वा-दाथर्वणत्वविशेषणम् “ददौ चास्थीनि देवेभ्यो दधीचिःसुमनास्तदा” अग्निपु० दध्यन्च्शब्दे व्युत्पत्तिर्दृश्या