| YouTube Channel

त्रैककुद (traikakuda)

 
Monier Williams Cologne
English
त्रैककुद॑
mfn.
coming from the mountain Tri-kakud,
AV.
ŚBr.
TĀr.
KātyŚr.
Monier Williams 1872
English
त्रैककुद, अस्, ई, अम्, Ved. coming from the
mountain Tri-kakud.
Shabdartha Kaustubha
Kannada
त्रैककुद
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತ್ರಿಕಕುತ್ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಸೌರಾಂಜನ
निष्पत्तिः - > "अण्" (४-३-५३)
व्युत्पत्तिः - > त्रिककुत्पर्वते भवः
Vedic Reference
English
Trai-kakuda. See Trikakud.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
त्रैककुद
न०
त्रिककुद् नाम पर्वतः तत्र भवः अण् सौरा-ञ्जने “वृत्रस्येत्यक्ष्यावनक्तित्रैककुदाञ्जनेनाभावेऽन्यद्द्विर्द-क्षिणं त्रिरुत्तरं पराक्सकृत्सकृत्मन्त्रः शरेषीकया साग्रया”कात्या० श्रौ० ३४ “अध्वर्य्युः साग्रया शरेषीकयाशरस्याग्रशलाकया त्रैककुदाञ्जनेन सौवीराञ्जनेन यज-मानस्य अक्ष्यौ चक्षुषी अक्षिणी पराक् अनावृत्तमनक्ति-नेतश्चामुतश्च तत्र दक्षिणं चक्षुर्द्विरनक्ति उत्तरं त्रिवा-रम् तत्राञ्जनमन्त्रः सकृत् सकृत्पठनीयः त्रिककुत्पर्वतस्तत्र भवमञ्जनं त्रैककुदं सौवीरमिति यत् प्रसि-द्धम् त्रैककुदाभावेऽन्यत् लीकपसिद्धं यत् कज्जलादि ।आपस्तम्बः “वृत्रस्य कनीनिकासीति त्रैककुदेनाञ्जनेनाङ्क्तेयटि त्रैककुदं नाधिगच्छेद्येनैव केनाञ्जनेनाञ्जीतेति”कर्कः “त्रैककुटं भवति यत्र वा इन्द्रो वृत्रमहंस्तस्ययदक्ष्यासीत्तं गिरिं त्रिककुदमकरोत्तद्यद्त्रैककुदं भवतिचक्षुष्येवैतच्चक्षुर्दधाति तस्मात्त्रैककुदं भवति यदि त्रैक-कुदं विन्देदप्यत्रैककुदमेव स्वात् समानी ह्येवाञ्जनस्यबन्धता” शत० ब्रा० १२